Nhân chuyến công du Pháp từ ngày 9 đến 11/9/2026 của ông Tô Lâm, Tổng Bí thư đảng Cộng Sản Việt Nam kiêm Chủ tịch nước, 13 tổ chức nhân quyền quốc tế đã cùng ký một lá thư gửi Tổng thống Pháp Emmanuel Macron, kêu gọi ông đặt vấn đề nhân quyền và các quyền tự do căn bản vào trọng tâm các cuộc trao đổi với giới chức Việt Nam.
Lá thư được đại diện Việt Tân ông Trần Đức Tuấn Sơn trực tiếp trao tại Điện Élysée, Văn phòng Tổng thống Pháp, ngày 8/9/2026.
Dưới đây là nội dung lá thư của 13 tổ chức gửi Tổng thống Emmanuel Macron.
***
(Nguyên bản Anh ngữ ở bên dưới)
Kính gửi: Ông Emmanuel Macron
Tổng thống Cộng Hòa Pháp
Điện Élysée
55, rue du Faubourg Saint-Honoré
75008 Paris
Ngày 8 tháng 9 năm 2026
V/v: Chuyến thăm Pháp của ông Tô Lâm – Bảo đảm nhân quyền tiếp tục là trọng tâm trong quan hệ đối tác Pháp–Việt
Kính thưa Tổng thống,
Nhân chuyến thăm Pháp của ông Tô Lâm, Tổng Bí thư đảng Cộng Sản Việt Nam và Chủ tịch nước Cộng Hòa Xã Hội Chủ Nghĩa Việt Nam, từ ngày 9 đến ngày 11 tháng 9 năm 2026, các tổ chức chúng tôi trân trọng kêu gọi Ngài đặt vấn đề nhân quyền như một nội dung thiết yếu trong các cuộc trao đổi với giới chức Việt Nam.
Vào tháng 5 năm 2025, trong chuyến thăm Việt Nam của Ngài, một số tổ chức nhân quyền đã từng lưu ý Ngài về tình trạng các quyền tự do căn bản tại quốc gia này tiếp tục suy giảm. Kể từ đó đến nay, những quan ngại mà chúng tôi nêu ra phần lớn vẫn chưa được giải quyết.
Tuy nhiên, Pháp và Việt Nam đã tăng cường đáng kể quan hệ song phương. Tháng 10 năm 2024, hai nước nâng cấp quan hệ lên Đối tác Chiến lược Toàn diện, đưa Pháp trở thành quốc gia châu Âu đầu tiên đạt quy chế này với Việt Nam. Trong Tuyên bố chung, hai chính phủ đã minh thị tái khẳng định cam kết đối với Hiến chương Liên Hiệp Quốc, cũng như đối với việc “thúc đẩy và bảo vệ nhân quyền và các quyền tự do căn bản.”
Cam kết này không thể chỉ mang tính biểu tượng.
Tại châu Á, Việt Nam vẫn là một trong những quốc gia hạn chế nghiêm ngặt nhất các quyền tự do ngôn luận, lập hội, hội họp và tôn giáo. Những người bảo vệ nhân quyền, nhà báo độc lập, nhà hoạt động chính trị, cũng như đại diện các cộng đồng tôn giáo hoặc sắc tộc, tiếp tục bị truy tố dựa trên những điều luật hình sự có nội dung mơ hồ, bao gồm các điều luật liên quan đến “tuyên truyền chống Nhà nước,” “lợi dụng các quyền tự do dân chủ” và chống khủng bố.
Tình trạng này đã được nhiều chuyên gia độc lập của Liên Hiệp Quốc nêu lên. Các chuyên gia đặc biệt lên án những vi phạm rõ ràng đối với quyền được xét xử công bằng trong các phiên tòa tập thể được tiến hành chóng vánh bởi các tòa án lưu động xét xử những người Thượng (Montagnards), một cộng đồng thiểu số tôn giáo tại vùng Tây Nguyên Việt Nam.
Trong đợt xem xét việc thực thi Công ước Quốc tế về các Quyền Dân sự và Chính trị của Việt Nam vào tháng 7 năm 2025, Ủy ban Nhân quyền Liên Hiệp Quốc đã bày tỏ quan ngại trước các cáo buộc về cưỡng bức mất tích và đàn áp xuyên quốc gia.
Hình thức đàn áp này bao gồm việc lạm dụng Thông báo Đỏ của INTERPOL nhắm vào những người bảo vệ nhân quyền và sử dụng các thủ tục dẫn độ mang động cơ chính trị. Ủy ban đã kêu gọi Việt Nam tiến hành các cuộc điều tra khách quan, toàn diện và minh bạch đối với những cáo buộc này, truy cứu trách nhiệm những người liên quan và bảo đảm các biện pháp khắc phục cho nạn nhân cùng gia đình họ.
Song song với việc sử dụng các cơ chế hợp tác cảnh sát và tư pháp quốc tế như công cụ đàn áp, những nhà hoạt động đã rời khỏi Việt Nam vẫn bị truy tố hoặc kết án vắng mặt. Người tị nạn và người xin tị nạn Việt Nam đã phải đối mặt với áp lực và đe dọa tại các quốc gia thứ ba. Các thành viên cộng đồng người Việt ở hải ngoại đã phải đối diện với hoạt động giám sát, đe dọa và sách nhiễu, trong khi thân nhân của họ còn ở Việt Nam có thể bị trả đũa vì những hoạt động của họ ở nước ngoài.
Những hành vi này hiện đã trực tiếp ảnh hưởng đến châu Âu. Các nhà báo và nhà hoạt động nhân quyền đang sinh sống tại Đức, trong đó có Lê Trung Khoa và Nguyễn Văn Đài, đã bị Việt Nam kết án vắng mặt với những mức án tù nặng nề trong khi họ đang cư trú bên ngoài lãnh thổ Việt Nam. Những thủ tục tố tụng như vậy không chỉ vi phạm quyền của những cá nhân liên quan mà còn là một nỗ lực nhằm đe dọa cộng đồng người Việt và dập tắt những tiếng nói bất đồng bên ngoài biên giới Việt Nam thông qua đàn áp xuyên quốc gia.
Pháp không thể xem những hành vi đàn áp như vậy đơn thuần là vấn đề nội bộ của Việt Nam khi chúng ảnh hưởng đến công dân, cư dân, người tị nạn hoặc những nhà hoạt động nhân quyền đang hiện diện trên lãnh thổ châu Âu.
Chúng tôi hoàn toàn nhận thức được tầm quan trọng chiến lược của quan hệ Pháp–Việt. Hợp tác kinh tế, khoa học, văn hóa, học thuật, môi trường và quốc phòng có thể mang lại lợi ích cho nhân dân hai nước. Chúng tôi cũng tin rằng duy trì đối thoại chính trị chặt chẽ với Hà Nội hữu ích hơn việc cô lập Việt Nam.
Nhưng chính vì Pháp và Việt Nam đã lựa chọn thắt chặt hơn mối quan hệ song phương, Pháp càng cần có khả năng nêu vấn đề nhân quyền một cách thẳng thắn.
Vì vậy, kính thưa Tổng thống, chúng tôi kêu gọi Ngài biến những nguyên tắc này thành những hành động cụ thể trong các cuộc trao đổi với ông Tô Lâm.
Cụ thể, chúng tôi kính đề nghị Ngài:
– Công khai kêu gọi trả tự do cho các tù nhân lương tâm, các nhà hoạt động nhân quyền và thành viên các cộng đồng tôn giáo và sắc tộc thiểu số đang bị giam giữ tại Việt Nam chỉ vì thực thi một cách ôn hòa các quyền tự do căn bản của mình, trong đó có Phạm Đoan Trang, Nguyễn Lân Thắng, Lê Đình Lượng, Nguyễn Trung Tôn, Trịnh Bá Phương, Trịnh Bá Tư, Cấn Thị Thêu, Phạm Chí Dũng, Y Quynh Bdap và Y Krec Bya, cũng như những người khác đang bị giam giữ vì quan điểm hoặc các hoạt động ôn hòa của họ;
– Nêu rõ vấn đề hành vi đàn áp xuyên quốc gia của nhà nước Việt Nam, bao gồm việc truy tố và kết án những người bất đồng chính kiến đang sinh sống tại châu Âu, cũng như các hành vi đe dọa nhắm vào gia đình họ và các thành viên cộng đồng người Việt hải ngoại;
– Kêu gọi nhà nước Việt Nam chấm dứt việc sử dụng các điều khoản hình sự liên quan đến an ninh quốc gia và chống khủng bố để hình sự hóa việc thực thi ôn hòa các quyền tự do ngôn luận, lập hội và tôn giáo;
– Khuyến khích Việt Nam hợp tác đầy đủ với các cơ chế nhân quyền của Liên Hiệp Quốc và thực thi các khuyến nghị của những cơ chế này;
– Và cuối cùng, bảo đảm rằng việc tăng cường hợp tác kinh tế, an ninh và công nghệ giữa Pháp và Việt Nam phải gắn liền với việc nhà nước Việt Nam tuân thủ các cam kết quốc tế về nhân quyền.
Pháp luôn khẳng định rằng các quan hệ đối tác quốc tế của mình không chỉ dựa trên những lợi ích kinh tế hoặc chiến lược, mà còn dựa trên các nguyên tắc và giá trị. Trong bối cảnh Việt Nam đang tìm cách nâng cao vai trò quốc tế của mình, trong lúc Liên Minh Châu Âu thắt chặt hơn quan hệ đối tác chiến lược với Hà Nội, tiếng nói của Pháp mang tầm quan trọng đặc biệt.
Kính thưa Tổng thống, việc củng cố quan hệ đối tác Pháp–Việt không nên khiến nước Pháp trở nên im lặng hơn trước những vi phạm nhân quyền. Trái lại, mối quan hệ ngày càng sâu rộng ấy phải mang lại cho Pháp nhiều cơ hội hơn, đồng thời đặt lên nước Pháp trách nhiệm lớn hơn trong việc bảo vệ các quyền này.
Vì vậy, nhân chuyến thăm của ông Tô Lâm, chúng tôi kính đề nghị Ngài cất lên một tiếng nói của nước Pháp trung thành với các giá trị của mình: Một tiếng nói của đối thoại, nhưng đồng thời cũng là tiếng nói của nguyên tắc; một tiếng nói nhắc nhở rằng chủ quyền và lợi ích quốc gia không bao giờ có thể được sử dụng để biện minh cho việc đàn áp các quyền tự do căn bản.
Trân trọng,
Các tổ chức ký tên:
ACAT Bỉ
ACAT Pháp
ACAT Đức
ACAT Ý
ACAT Senegal
ACAT Tchad
Liên Minh Nhân Quyền (LDH)
Liên Đoàn Quốc Tế về Nhân Quyền (FIDH)
Quê Mẹ: Ủy Ban Nhân Quyền Việt Nam
Solidarity with China
Transitional Justice Working Group
Uyghur Institute of Europe
Việt Tân
—
Read the letter in pdf: 08-09-2026 – Vietnam – Letter to Emmanuel Macron (PDF 500 KB).
Nguyên bản Anh ngữ:
To: Mr. Emmanuel Macron
President of the French Republic
Élysée Palace
55, rue du Faubourg Saint-Honoré
75008 Paris
8 September 2026
Subject: Visit of Mr. Tô Lâm to France – Ensuring that human rights remain at the heart of the Franco-Vietnamese partnership
Mr. President,
On the occasion of the visit to France of Mr. Tô Lâm, General Secretary of the Communist Party of Vietnam and President of the Socialist Republic of Vietnam, from 9 to 11 September 2026, our organisations wish to call on you to make human rights an essential component of your discussions with the Vietnamese authorities.
In May 2025, during your visit to Vietnam, several human rights organisations had already drawn your attention to the continued deterioration of fundamental freedoms in that country. Since then, the concerns we raised have remained largely unaddressed.
France and Vietnam have nevertheless significantly strengthened their relationship. In October 2024, the two countries elevated their relationship to the level of a Comprehensive Strategic Partnership, making France the first European country to obtain this status. In their Joint Declaration, both governments expressly reaffirmed their commitment to the United Nations Charter, as well as to “the promotion and protection of human rights and fundamental freedoms.”
This commitment cannot remain merely symbolic.
Vietnam remains one of the most restrictive states in Asia with regard to freedom of expression, association, assembly and religion. Human rights defenders, independent journalists, political activists, and representatives of religious or ethnic communities continue to be prosecuted under vaguely worded criminal provisions, including those relating to “propaganda against the State”, “abuse of democratic freedoms”, and counter-terrorism.
This situation has been highlighted by several independent United Nations experts, who have notably denounced clear violations of the right to a fair trial in expedited mass trials conducted by mobile courts against Montagnards, a religious minority from Vietnam’s Central Highlands.
During Vietnam’s review under the International Covenant on Civil and Political Rights in July 2025, the Human Rights Committee expressed concern over allegations of enforced disappearances and transnational repression.
This repression includes the misuse of INTERPOL Red Notices against human rights defenders and the use of politically motivated extradition proceedings. The Committee called on Vietnam to conduct impartial, thorough and transparent investigations into these allegations, prosecute those responsible, and ensure remedies for victims and their families.
Alongside the instrumentalisation of international police and judicial cooperation mechanisms, activists who have fled Vietnam are being prosecuted or sentenced in absentia. Vietnamese refugees and asylum seekers have been subjected to pressure and intimidation in third countries. Members of the diaspora have faced surveillance, threats and harassment campaigns, while their relatives remaining in Vietnam may be subjected to reprisals because of their activities abroad.
These practices now directly affect Europe. Journalists and human rights defenders based in Germany, including Lê Trung Khoa and Nguyễn Văn Đài, have been sentenced in absentia to lengthy prison terms in Vietnam while residing outside Vietnamese territory. Such proceedings not only violate the rights of the individuals concerned, but also constitute an attempt to intimidate Vietnamese communities and silence dissent beyond Vietnam’s borders through transnational repression.
France cannot regard such repression as a strictly internal matter when it affects citizens, residents, refugees or human rights defenders present on European territory.
We are fully aware of the strategic importance of relations between France and Vietnam. Economic, scientific, cultural, academic, environmental and defence cooperation can benefit both peoples. We are also convinced that close political dialogue with Hanoi is more useful than isolating Vietnam.
But precisely because France and Vietnam have chosen to deepen their relationship, France must be able to address the issue of human rights directly.
We therefore ask you, Mr. President, to make these principles a reality in your discussions with Mr. Tô Lâm.
In particular, we call on you to:
- publicly call for the release of prisoners of conscience and human rights defenders and members of religious and ethnic minorities detained in Vietnam for the peaceful exercise of their fundamental freedoms, including Phạm Đoan Trang, Nguyễn Lân Thắng, Lê Đình Lượng, Nguyễn Trung Tôn, Trịnh Bá Phương, Trịnh Bá Tư, Cấn Thị Thêu, Phạm Chí Dũng, Y Quynh Bdap and Y Krec Bya, as well as other individuals detained for their opinions or peaceful activities;
- explicitly raise the issue of Vietnam’s transnational repression, including the prosecutions and convictions of dissidents living in Europe, as well as intimidation targeting their families and members of the diaspora;
- call on the Vietnamese authorities to end the use of criminal provisions relating to national security and counter-terrorism to criminalise the peaceful exercise of freedom of expression, association and religion;
- encourage Vietnam to fully cooperate with United Nations human rights mechanisms and implement their recommendations;
- and finally, ensure that the deepening of economic, security and technological cooperation between France and Vietnam is conditioned on Vietnam’s compliance with its international human rights commitments.
France has always affirmed that its international partnerships are based not only on economic or strategic interests, but also on principles and values. At a time when Vietnam is seeking to strengthen its international role and the European Union itself has just deepened its strategic partnership with Hanoi, France’s voice is particularly important.
Mr. President, strengthening the Franco-Vietnamese partnership should not lead France to remain more silent about human rights violations. On the contrary, it should give France greater opportunities and greater responsibility to defend them.
We therefore ask you, during Mr. Tô Lâm’s visit, to make heard a French voice faithful to its values: a voice of dialogue, but also a voice of principle; a voice that reminds us that sovereignty and national interests can never justify the repression of fundamental freedoms.
Sincerely,
Signatories:
ACAT Belgium
ACAT France
ACAT Germany
ACAT Italy
ACAT Senegal
ACAT Tchad
Humain Rights League (LDH)
International Federation for Humain Rights (FIDH)
Quê Mẹ: Vietnam Committee on Human Rights
Solidarity with China
Transitional Justice Working Group
Uyghur Institute of Europe
Viet Tan
The post Chuyến thăm Pháp của Tô Lâm – Lời kêu gọi của 13 tổ chức nhân quyền gửi tổng thống Pháp appeared first on Việt Tân.
