EVFTA

Thư ngỏ về Hiệp Định Thương Mại Tự Do EU-Việt Nam của các tổ chức quốc tế

Chúng tôi, các tổ chức xã hội dân sự Việt Nam và quốc tế ký tên dưới đây, viết thư này để kêu gọi quý vị hãy hoãn lại việc chấp thuận Hiệp Định Thương Mại Tự Do giữa Liên Âu và Việt Nam (EVFTA) và Hiệp Định Bảo Vệ Đầu Tư (IPA) cho đến khi các yêu cầu về nhân quyền đề ra được chính quyền Việt Nam đáp ứng.

48 tổ chức gởi thư ngỏ đến Quốc Hội Châu Âu: Nhân quyền trước khi có tự do mậu dịch với VN

Việt Nam phải chứng minh mối cam kết của họ tôn trọng và bảo đảm là các quyền con người được bảo vệ như đã được xác định trong Tuyên Ngôn Quốc Tế Nhân Quyền, Công Ước Quốc Tế về Quyền Chính Trị và Dân Sự và những văn kiện quốc tế và khu vực khác.

Đảng Việt Tân, Hội Anh Em Dân Chủ và RSF vận động các Dân Biểu Liên Âu

Các cơ quan truyền thông nhà nước CSVN đã ồ ạt đưa tin rằng Hiệp Định Tự Do Thương Mại EU-Việt Nam (EVFTA) đã được ký kết tại Hà Nội hôm 30/6 nhưng cố ý lờ đi một điều vô cùng quan trọng: Trước khi được áp dụng, EVFTA cần phải được Quốc Hội Âu Châu phê chuẩn. Một phái đoàn gồm Hội Anh Em Dân Chủ, Tổ chức RSF và Đảng Việt Tân có chuyến vận động các Dân Biểu Liên Âu tại trụ sở Quốc Hội Âu Châu tại Bruxelles, trong hai ngày, 9 và 10 tháng Bảy, 2019.

Từ trái: LS Nguyễn Văn Đài (Hội Anh Em Dân Chủ), anh Trần Đức Tuấn Sơn (Việt Tân), Bà Dân Biểu Maria Arena (Bỉ), tân Chủ Tịch Ủy Ban Nhân Quyền QHAC nhiệm kỳ 2019-2024, cô Julie Mazerczak (RSF) và anh Vũ Đình Khang (Việt Tân). Ảnh: Việt Tân

EVFTA & Nhân Quyền – Hội Anh Em Dân Chủ, RSF và Việt Tân vận động các tân Dân Biểu Quốc Hội Âu Châu ở Bruxelles

Nhiệm kỳ của Quốc Hội Âu Châu khóa 9 (2019-1024) vừa bắt đầu hôm 1 tháng Bảy, 2019. Nhằm cập nhật thông tin cho các dân biểu QHAC về tình hình nhân quyền tại Việt Nam và vận động các dân biểu trước viễn ảnh QHAC sẽ quyết định phê chuẩn hay không EVFTA trong thời gian tới đây, một phái đoàn gồm Hội Anh Em Dân Chủ, Tổ chức Phóng Viên Không Biên Giới (RSF) và Việt Tân đã đến trụ sở Quốc Hội Âu Châu tại Bruxelles trong chuyến vận động 2 ngày, 9 và 10 tháng Bảy, 2019.

Những “tình huống thú vị”

Không chỉ riêng gì may mặc, tình trạng chung này đối với nhiều doanh nghiệp Việt có thể thực sự là một khó khăn để doanh nghiệp có thể tiếp cận được các lợi thế mà Hiệp Định EVFTA mang lại. Sẽ có nhiều “tình huống thú vị” đối với các doanh nghiệp “hồn Trương Ba, da hàng thịt” – “MAKE in Việt Nam” khi bị chỉ mặt gọi tên “the worst abuser of everybody”. Kẻ hưởng lợi lớn nhất cuối cùng vẫn là các doanh nghiệp Trung Quốc.

Cao Ủy Thương Mại EU bà Cecilia Malmsrom (trái), và Bộ Trưởng Công Thương CHXHCNVN Trần Tuấn Anh (phải) tại lễ ký EVFTA tại Hà Nội hôm 30 tháng Sáu, 2019. Ảnh AP

Cao Ủy Thương Mại Châu Âu khẳng định EU tiếp tục thúc đẩy tôn trọng nhân quyền tại Việt Nam

“Hiệp định đi cùng với một thỏa thuận rộng hơn – một thỏa thuận liên quan – có bao gồm những yêu cầu mạnh về nhân quyền, và trong ngữ cảnh đó chúng đã thiết lập một đối thoại về nhân quyền. Chúng tôi quan ngại về một số tình trạng nhân quyền ở Việt Nam, và tất nhiên, một thỏa thuận về thương mại không bỏ đi tất cả những điều đó”, bà Cecilia Malmstrom nói với Đài Á Châu Tự Do.

Nghị Viện Châu Âu, nơi sẽ diễn ra cuộc bỏ phiếu phê chuẩn Hiệp Định Thương Mại Tự Do EU-Việt Nam. Ảnh: Pietro Naj-Oleari/European Parliament

EV-FTA giúp gì cho giới hoạt động nhân quyền Việt Nam?

EV-FTA không phải là một hình mẫu hoàn hảo về một hiệp định thương mại có khả năng thúc đẩy và bảo vệ nhân quyền. Tuy nhiên, giới hoạt động Việt Nam vẫn có thể nỗ lực tận dụng các điều khoản của hiệp định này để cải thiện tình trạng nhân quyền tại Việt Nam nhất trong phạm vi có thể.

Các nghị sĩ Châu Âu gửi thư yêu cầu cải thiện nhân quyền ở Việt Nam trước khi phê chuẩn EVFTA

Chúng tôi tin rằng EU nên làm mọi thứ trong khả năng của mình để bảo đảm ít nhất một số cải thiện nhân quyền rõ ràng ở Việt Nam trước khi ký và phê chuẩn EVFTA/IPA. Cần có những dấu hiệu mạnh mẽ và cụ thể rằng chính phủ Việt Nam đã thực hiện một cam kết thực sự nhằm chấm dứt chiến dịch đàn áp nhân quyền của người dân.

Những yêu cầu của EVFTA về sửa đổi Bộ luật Lao động Việt Nam cũng có thể khá tương đồng với yêu cầu trong CPTPP.

Nghị Viện Châu Âu có bị độc tài Việt Nam qua mặt?

Khác nhiều với EVFTA, Hiệp Định Bảo Hộ Đầu Tư với Liên Minh Châu Âu EVIPA mới chính là cái mà một chính thể luôn muốn ‘ăn sẵn’ và ‘ăn đậm’ như Việt Nam cần kíp. Nhưng muốn có được EVIPA để mang lại lợi nhuận cụ thể chứ không phải môt thứ danh dự trừu tượng và an ủi như EVFTA, Việt Nam lại cần ‘vận động’ đủ 28 quốc gia thành viên của khối EU, mà nếu 4 trong số các quốc gia đó không đồng ý thì EVIPA không thể được ký kết và phê chuẩn,

Bà Nguyễn Thị Ngọc Sương (trái) và Vũ Thị Dung ra tòa hôm 10 Tháng Năm, 2019, vì cáo buộc “rải truyền đơn chống phá nhà nước” với án tù 5 và 6 năm tù. Ảnh: Báo Thanh Niên

EU phản ứng các vụ xử tù bất đồng chính kiến, liệu CSVN có ‘mở mắt?’

Cần chú ý là mật độ phản ứng của EU về tình trạng vi phạm nhân quyền ở Việt Nam trong thời gian gần đây là dày hơn khá nhiều so với mối quan tâm thưa thớt cùng chủ đề của cơ quan này trước đây. Những năm trước, EU và đặc biệt là Phái đoàn Liên Minh Châu Âu tại Việt Nam không mấy chú tâm đến làn sóng bắt bớ dân chủ nhân quyền ở Việt Nam mà chỉ đặt trọng tâm vào hoạt động giao thương.

Loại trừ tin nhiễu liên quan tới EVFTA

Hiện nay tin đồn EVFTA (FTA và IPA) có thể được “thông qua” hoặc “ký kết” chỉ vô tình hay cố ý gây ra hiểu lầm. Đây chỉ là dự tính của Hội đồng Bộ trưởng EU đem FTA (thương mại tự do) và IPA (bảo hộ đầu tư) ra cứu xét vào ngày 28/5/2019 để quyết định có cho phép ký hay không. Và dù quyết định thuận, dù những cơ quan trách nhiệm có gặp gỡ để ký kết, FTA và IPA cũng chưa có hiệu lực. FTA phải chờ Nghị viện Âu châu phê chuẩn và IPA phải chờ được toàn thể các quốc hội các nước thành viên EU phê chuẩn.