Ngày 9/5/2007, Báo Tiền Phong – Cơ quan ngôn luận của Trung ương Đoàn thanh niên cộng sản Hồ Chí Minh có đăng bài Điều cần nói qua một bức ảnh được ký với bút danh Hoàng Việt Thanh, phản ánh sự “bức xúc đến tột cùng” của một công dân Việt Nam trước hành vi “vi phạm pháp luật nghiêm trọng” của Linh mục Nguyễn Văn Lý. Mặc dù, tác giả ẩn mình dưới vỏ bọc là một công dân tỉnh Thừa Thiên – Huế , nhưng thực sự đây là chiêu bài của phát ngôn của Đảng cộng sản nhằm giải độc dư luận trước cộng đồng quốc tế về bức ảnh thế kỷ bịt miệng linh mục Nguyễn Văn Lý, gây chấn động thế giới về tình hình nhân quyền tại Việt Nam.
Ngay từ đầu, chính quyền Cộng sản không thể nào ngờ được tấm ảnh bịt miệng Linh mục Nguyễn Văn Lý đã gây nên một làn sóng công phẫn trên toàn thế giới. Thực sự, nếu lường trước hậu quả này, chắc chắn nhóm Mật vụ bảo vệ tại phiên tòa sẽ rất là “lịch sự” mượn máy ảnh của tất cả phóng viên tham dự phiên tòa xóa ngay bức ảnh, trước khi phát bản tin này trên toàn thế giới. Bởi đây là nghề bưng bít thông tin của những kẻ làm tay sai Đảng cộng sản. Rất tiếc, vì phản ứng thiếu linh hoạt của đám mật vụ nên tấm ảnh đã lọt được ra ngoài, phát tán trên mạng Internet. Sự việc càng trở nên nghiêm trọng khi Hạ Nghị Viện Hoa Kỳ thông qua Nghị quyết đề nghị đưa Việt Nam vào nhóm các nước cần quan tâm đặc biệt. Ngay lập tức, Phát ngôn Bộ ngoại giao Việt Nam Lê Dũng phản đối kịch liệt, cho rằng chính phủ Hoa Kỳ can thiệp quá sâu vào nội bộ Việt Nam nhưng chẳng “xi nhê” gì. Bức ảnh bịt miệng linh mục Nguyễn Văn Lý là một bằng chứng hùng hồn nhất về tình hình đàn áp dân chủ tại Việt Nam.
Trước tình hình bị công luận trên tòa cầu lên án dữ dội và quyết liệt, Đảng Cộng sản buộc phải có một động thái gì đó, và ý tưởng hình thành một bài viết phản công được chỉ đạo. Thực sự, đây là một trò lừa bịp trâng tráo, rẻ tiền của Đảng cộng sản bởi trong nội dung bài viết, công dân Hoàng Việt Thanh cực lực lên án hành vi đạp đổ vành móng ngựa của cha Lý, nhưng tấm ảnh minh họa lại không thể hiện được sự kiện vành móng ngựa bị đạp đổ. Vậy tại sao lại có bài viết này? Trước đó, trong loạt bài phản đối Dân biểu Hạ Nghị Viện Mỹ Loretta Sanchez trong chuyến công du Việt Nam được đăng trên diễn đàn của Việt Nam Net ngày 07/04/2007, ký giả Minh Anh cũng đã tung ra một chiêu phản công: “Ngoài hình ảnh khi Nguyễn Văn Lý lớn tiếng chửi bới, chống phá phiên tòa, khiến Chủ tọa phải yêu cầu áp giải bị cáo ra ngoài phòng xử. Giới báo chí nước ngoài đã nhanh tay chộp lấy và truyền tải, còn có những hình ảnh khác đã không được truyền thông quốc tế chú ý đến: Nguyễn Văn Lý xô ngã hai công an áp giải, đạp đổ vành móng ngựa và luôn miệng chửi bới tòa án…” Chính vì thế, Bài viết “Điều Cần Nói Qua Một Bức Ảnh” tiếp tục ra đời dưới sự chỉ đạo của Ban tư tưởng văn hòa trung ương, chứ chẳng phải của một công dân Thừa Thiên Huế nào cả.
Thứ nhất: Theo nội quy của tòa án thì chủ tọa phiên tòa mới có quyền cho phép phóng viên, nhà báo tác nghiệp tại tòa quay phim, chụp ảnh với một trình tự, thủ tục hết sức nghiêm ngặt: Phóng viên trình thẻ Nhà báo hoặc Giấy giới thiệu của Ban biên tập đến thư ký phiên tòa đề nghị chụp ảnh, quay phim. Sau đó, thư ký phiên tòa mới đem thẻ nhà báo hoặc giấy giới thiệu với đề nghị này trình lên chủ tọa phiên tòa, chủ tọa đồng ý thì mới được phép quay phim chụp ảnh, không thì thôi. Đặc biệt, tại các phiên tòa xét xử bị cáo liên quan đến tình hình chính trị thì việc quay phim, chụp ảnh tại phiên tòa càng bị xiết chặt hơn nữa: Các phóng viên, nhà báo tham dự phiên tòa phải đăng ký cấp thẻ của Tòa án, phải được sự cho phép của chỉ huy mật vụ làm nhiệm vụ bảo vệ phiên tòa. Trên thực tế, các Tòa án Việt Nam rất nhiều lần tịch thu máy ảnh của Phóng viên vì tự ý chụp ảnh bị cáo mà không được sự cho phép của chủ tọa phiên tòa. Bức xúc trước sự kiện này, Báo Pháp luật TP Sài Gòn đã từng tổ chức diễn đàn “nổi đình nổi đám” của các chuyên gia pháp luật, tâm lý học, xã hội học về việc: Có nên chụp hình bị cáo hay không?
Thứ hai: Phiên tòa ngày 30/03/2007, TAND tỉnh Thừa Thiên – Huế chỉ cho phép Phóng viên, nhà báo trong và ngoài nước theo dõi phiên tòa qua mà ảnh Tivi ở phòng bên cạnh, không cho phép bất cứ một công dân bình thường nào vào cả! Như vậy thì làm sao “Ngài công dân Hoàng Việt Thanh” lại có bức ảnh để nói được đôi điều vậy? Là một công dân bình thường thì làm sao có thể hiện diện trong phiên tòa xét xử, và đứng ở vị trí phía trước vành móng ngựa, để có thể chụp được tấm hình dùng để minh họa? Chính vì thế, bài viết “Điều Cần Nói Qua Một Bức Ảnh” đã một lần nữa gián tiếp tố cáo thủ đoạn vô cùng gian manh, thấp hèn của chính quyền Hà Nội.
Phiên tòa oan hay không oan thì cũng đã khép lại với mức án 8 năm tù cho Linh mục Nguyễn Văn Lý vào ngày 30/03/2007. Nếu kháng cáo thì cũng chắc chắn là y án, ngày hôm sau báo chí trong nước cũng đã làm tròn “nghĩa vụ thiêng liêng với đảng cộng sản” là đồng loạt đưa tin kết quả phiên tòa. Vậy, “công dân Hoàng Việt Thanh” nhai đi, nhai lại cái luận điệu mà trong Bản kết luận điều tra, Cáo trạng, bản án về việc làm của linh mục Nguyễn Văn Lý, nội dung khủng bố tinh thần những nhà bất đồng chính kiến, nhằm mục đích gì? Đảng viên Đảng cộng sản cũng là con người chứ đâu phải trâu bò đâu mà phải nhai cỏ lại của nhau?
12-5-2007
Nguyên Hà (Hà Tây)