Tại sao Viktor Orbán thất bại?

Nhìn rộng hơn, Orbán đã cho thấy rằng ngay cả những hệ thống bị thao túng nặng nề nhất vẫn có thể lộ ra những kẽ hở chính trị. Chính những cơ chế giúp duy trì chế độ phi tự do, theo thời gian, có thể biến thành mầm mống của sự mong manh dễ vỡ.

Tổng Bí thư ĐCSVN Tô Lâm phát biểu trong phiên khai mạc kỳ họp thứ nhất Quốc hội khóa XVI, 6/4/2026. Ảnh: Quốc hội

Lắng nghe? Bằng tai hay bằng… miệng?

Cho dù ông Tô Lâm mới… “thề” khi tiếp nhận vai trò chủ tịch nước nhưng không có gì bảo đảm yêu cầu “nghe dân” là… thiệt! Cần nhớ, ông Tô Lâm chỉ… “khuyên,” không hề khẳng định sẽ chấn chỉnh đảng của ông, chính quyền của ông, buộc họ phải xem “nghe dân” như yêu cầu tối thượng mà như thế thì hệ thống chính trị, hệ thống công quyền sẽ dùng gì để “nghe dân?”

Ảnh minh họa: Mục tiêu chiến lược của Việt Nam: Tăng trưởng từ 10%/năm trở lên

Phản biện để phát triển: Nhìn thẳng vào giới hạn của mục tiêu tăng trưởng hai chữ số

Trong một môi trường mà hình ảnh “vừa chạy vừa xếp hàng” được đề cao, tốc độ đôi khi làm lu mờ những tiếng nói thận trọng, khiến chúng bị xem là dư thừa. Hệ quả là, phản biện xã hội dễ bị gán nhãn như một lực cản, thay vì được công nhận là một bộ phận cốt lõi của nền quản trị hiện đại. Dù vậy, chính tại những thời khắc mang tính bước ngoặt với các mục tiêu vĩ mô lớn, tư duy phản biện lại càng trở nên sinh tử.

Quyền được biết của dân. Ảnh: IA - FB Trần Nguyên Duy Thịnh

Cháy chung cư và quyền được biết của người dân

Cũng có ý kiến cho rằng việc ẩn tên chung cư và chỉ đưa ra thông số “tầng 10, tòa L6” là một thủ thuật “giựt gân” cố tình tạo sự lấp lửng để kích thích sự tò mò của độc giả. Lập luận này có vẻ hợp lý, tuy nhiên, trong những tình huống khẩn cấp, nguy hiểm liên quan đến an toàn cháy nổ, điều công chúng cần nhất là sự xác tín không phải một ẩn đố.

Hải quân Mỹ phong tỏa eo biển Hormuz. Ảnh: wjs

Mắc kẹt ở Hormuz

Câu hỏi “ai sẽ xuống nước?” có lẽ đang bị đặt sai. Không bên nào muốn xuống nước. Không bên nào đủ tư thế chính trị để công khai xuống nước. Điều có khả năng xảy ra hơn là cả hai sẽ cùng lùi, nhưng mỗi bên sẽ khoác cho bước lùi ấy một bộ quần áo chiến thắng.

Cựu Thủ tướng Hungary Viktor Orbán (trái), lãnh đạo đảng Fidesz và tân Thủ tướng Péter Magyar, lãnh đạo đảng Tisza. Ảnh: Wiki commons

Hungary sau lá phiếu, khi dân chủ tự sửa chữa

Ngày 12 tháng 4 năm 2026 đánh dấu một bước ngoặt hiếm hoi trong chính trị châu Âu đương đại: Một hệ thống quyền lực được củng cố suốt 16 năm dưới thời Viktor Orbán kết thúc không bằng khủng hoảng hay bạo lực, mà bằng một cuộc bầu cử.