(Nguyễn Khanh, RFA 11.10.2007) Nữ Dân Biểu Loretta Sanchez
Thể theo yêu cầu của các vị dân cử của cả hai đảng Dân Chủ và Cộng Hòa, vào ngày Chủ Nhật sắp tới, ông Michael Michalak, Đại Sứ Mỹ ở Hà Nội sẽ có mặt tại Quận Cam, bang California, để tiếp xúc với cộng đồng người Việt.
Một trong những người dàn xếp và bảo trợ cho cuộc gặp gỡ này là Nữ Dân Biểu Loretta Sanchez, và Bà đã dành cho phóng viên Nguyễn Khanh của Đài Á Châu Tự Do cuộc phỏng vấn ngắn sau đây.
Nguyễn Khanh: Ông Đại Sứ Mỹ đến Hà Nội chưa đầy 60 ngày, Bà đã mời ông trở lại Mỹ để tiếp xúc với cộng đồng người Việt bang California. Chắc là phải có chuyện gì quan trọng?
Loretta Sanchez: Điều ông nói rất đúng. Tôi mời ông Đại Sứ Hoa Kỳ đến gặp và lắng nghe những điều cộng đồng người Việt sẽ trình bày với ông, kể cả những đề nghị, ý kiến đóng góp cho công việc ông làm ở Hà Nội. Đại Sứ Michalak mới nhận nhiệm sở, ông biết một số điều liên quan đến Việt Nam, nhưng chưa hẳn ông đã biết Việt Nam cho bằng những người Việt trong cộng đồng. Buổi gặp gỡ diễn ra vào ngày Chủ Nhật tới đây sẽ giúp ông hiểu rõ hơn qua những gì cộng đồng trình bày cho ông biết.
Nguyễn Khanh: Chúng tôi được biết thì trước khi gặp cộng đồng người Việt, ông Đại Sứ Michalak sẽ gặp riêng bà. Trong buổi gặp gỡ đó, Bà Dân Biểu sẽ nói gì với ông Đại Sứ Hoa Kỳ?
Loretta Sanchez: Theo tôi hiểu thì ông Đại Sứ đã được báo cáo về chuyến viếng thăm Việt Nam mà tôi thực hiện hồi đầu tháng Tư năm nay, và những gì xảy ra tại Hà Nội khi công an ngăn cản không cho mẹ và vợ của những nhà bất đồng chính kiến đến tư gia của vị đại sứ Mỹ để gặp tôi. Tôi cũng sẽ trình bày cho ông Đại Sứ biết rằng từ khi được gia nhập Tổ Chức Mậu Dịch Thế Giới WTO, Việt Nam đã gia tăng đàn áp những người tranh đấu cho dân chủ và tự do. Tôi cũng sẽ thảo luận với ông Đại Sứ về việc làm thế nào để những nhà tranh đấu đang bị cầm tù được trả tự do, làm thế nào để Chính Phủ Cộng Sản Việt Nam phải tôn trọng tự do tôn giáo, tự do báo chí và những quyền căn bản quý giá khác.
Nguyễn Khanh: Và Bà mong đợi gì ở câu trả lời của ông Đại Sứ Michalak?
Loretta Sanchez: Ông Đại Sứ mới vừa nhậm chức, ông có một số hiểu biết về Việt Nam nhưng chưa đủ để giúp ông làm tròn trách nhiệm được trao phó. Vì thế, tôi hy vọng ông Đại Sứ lắng nghe ý kiến -không chỉ của riêng tôi- mà của những người Việt mà ông sẽ có dịp gặp, rồi từ đó, đưa ra một chiến lược chung nhằm tiếp tục làm áp lực với nhà cầm quyền Việt Nam và đạt được mục tiêu về nhân quyền mà tất cả mọi người đều mong muốn thấy.
Nguyễn Khanh: Tôi muốn hỏi Bà là sau khi được Hạ Viên thông qua với hơn 400 phiếu thuận, Dự Luật Nhân Quyền Cho Việt Nam đã có tiến triển gì mới không?
Loretta Sanchez: Các Dân Biểu chúng tôi đang nỗ lực không ngừng để dự luật được Thượng Viện thông qua, và Tổng Thống George W. Bush ký ban hành. Cá nhân tôi, tôi làm việc rất chặt chẽ với các bạn đồng viện như Dân Biểu Chris Smith, Dân Biểu Zoe Lofgren và những đồng viện khác của cả hai đảng. Chúng tôi có cả một kế hoạch và đang thực hiện để bảo đảm Dự Luật sẽ được thông qua và Tổng Thống Bush sẽ ký.
Nguyễn Khanh: Chắc Bà đã liên hệ với cả Thượng Viện lẫn Tòa Bạch Ốc?
Loretta Sanchez: Đương nhiên. Chúng tôi đã nói chuyện này với rất nhiêu người và điều quan trọng không phải là chỉ thông qua, mà còn phải áp dụng. Dự luật nói rất rõ nếu chính quyền Việt Nam tiếp tục đàn áp tôn giáo, tiếp tục bỏ tù những người bất đồng chính kiến thì Hoa Kỳ sẽ không cấp viện trợ, ngoại trừ những khoản viện trợ nhân đạo. Chúng ta không thể để yên cho Việt Nam tiếp tục đối xử với người dân như họ đang làm bây giờ. Dự luật khi được thông qua sẽ tạo nhiều lợi thế chính trị cho nước Mỹ, và Tổng Thống là người quyết định nên dùng những điểm lợi này như thế nào.
Nguyễn Khanh: Lúc nãy Bà có nhắc đến chuyến viếng thăm Việt Nam hồi đầu năm nay. Bà có dự tính trở lại Việt Nam nữa không? Nếu có thì bao giờ Bà đi?
Loretta Sanchez: Tôi đoán là chắc chính phủ Việt Nam không cho tôi vào nữa đâu. Năm tới thì chưa, nhưng năm sau nữa thì có thể tôi sẽ xin vào lại xem sao.
Nguyễn Khanh: Xin cám Bà Dân Biểu Sanchez.