Một Số Trao Đổi Về Truyền Thông Trong Cuộc Đấu Tranh Dân Chủ Hiện Nay
Đặt vấn đề: Qua các cuộc đấu tranh cách mạng từ cổ chí kim, vai trò của tuyên truyền (truyền thông) đã được khẳng định luôn đóng một vai trò cốt yếu trong mọi chiến thắng cuối cùng.
Trong cuộc đấu tranh bất bạo lực nhằm thay đổi một thể chế độc tài bằng một thể chế dân chủ, sức mạnh bất bạo lực đủ để tạo ra sự thay đổi đó chỉ có thể có khi quảng đại quần chúng nhận thức được sự cần thiết phải thay đổi thể chế độc đoán hiện nay và tin tưởng sự thay đổi là khả thi bằng việc dám bày tỏ khát khao thay đổi đó, bất chấp những khó khăn, nguy hiểm có thể đến từ phía chính quyền. Việc tạo ra và thúc đẩy nhận thức đó là một trong những nhiệm vụ hàng đầu của những người đang dấn thân đấu tranh dân chủ hiện nay cho dù nhận thức đó khi có được cũng là kết quả của nhiều cá nhân và bộ phận khác trong xã hội. Và gần như tiếp theo sẽ là nhiệm vụ tập hợp, tổ chức quần chúng để tạo nên sức mạnh đủ để chuyển hóa chính quyền độc đoán sang chiều hướng dân chủ.
Công cuộc dân chủ hóa đất nước hiện nay, thực chất là một cuộc đấu tranh tư tưởng giữa một bên là hệ thống cầm quyền đang cố giữ hệ tư tưởng độc quyền về quyền lực và một bên là một số người dân đã nhận thức được sự cần thiết phải đấu tranh để có một chính thể đa nguyên, đa đảng. Ở giữa hai “khối” đó là quảng đại quần chúng vì nhiều lý do (thiếu hiểu biết, đã hiểu nhưng e sợ,..) vẫn tỏ ra thờ ơ, không quan tâm hoặc im lặng . Rõ ràng khối quần chúng quảng đại đó đang là đối tượng cho hệ thống cầm quyền ru ngủ hoặc hăm dọa làm cho họ không nhận ra sự suy đồi, phản khoa học của chế độ, làm cho họ thờ ơ, không dám quan tâm đến vấn đề chính trị, và làm họ sợ hãi không dám tiếp cận các tư tưởng dân chủ hoặc những cá nhân đấu tranh dân chủ. Như thế một mục tiêu quan trọng (trong nhiều mục tiêu khác) cho những người đấu tranh dân chủ hiện nay là phải làm cho khối quảng đại quần chúng hiện còn ở giữa cuộc đấu tranh đó nghiêng về phía mình, hay nói một cách cụ thể là phải làm sao cho ngày càng có nhiều người biết, có cảm tình và đủ dũng cảm để cùng đấu tranh cho một thể chế chính trị dân chủ. Để thực hiện được mục tiêu đó, không có cách nào khác là phải tăng cường truyền thông tới quần chúng, quần chúng ở đây phải được nhấn mạnh là đông đảo nhân dân trong nước.
Tuy nhiên với thực tế là hệ thống cầm quyền đang thâu tóm, khống chế toàn bộ hệ thống truyền thông hợp pháp trong nước, liệu những người đấu tranh dân chủ có thể thành công trong truyền tải tư tưởng của mình tới quảng đại quần chúng được không?
Câu trả lời là Có hoặc Không.
Câu trả lời là Không, nếu:
· Những người viết thường xuyên và đều đặn ở trong nước cũng chỉ khoảng 10 người. Trong khi số lượng phóng viên, cây viết đang bám vào chế độ hiện tại có tới hàng ngàn. · Các trang web dân chủ chủ yếu được điều hành ở hải ngoại và thường bị tường lửa ngăn chặn. Với tổng số người sử dụng Internet hiện nay ở VN khoảng 20 triệu người, số người tiếp cận các web dân chủ sẽ còn thấp hơn rất nhiều (dù chưa thể ước lượng). Các trang báo online của hệ thống chính thống có tiếng hiện có chừng hàng chục trang. · Số lượng các đài phát thanh (radio) dân chủ của người Việt từ hải ngoại phát về VN có tiếng trong dân chúng và dễ tiếp cận cũng chỉ khoảng dưới 05. Các đài phát thanh quốc tế ủng hộ dân chủ một cách nhất quán và có tiếng ở VN cũng chỉ khoảng dưới 05. Các kênh TV quốc tế phát qua vệ tinh hoặc cáp (cable) tới VN luôn bị khống chế (cắt bỏ những tin nhạy cảm). Trong khi hệ thống radio chính thông AM ( chuyên về thời sự) FM ( chuyên về giải trí), các kênh TV phủ sóng diện rộng ( VTV1, VTV2, VTV3, VTV4, VTV6) và địa phương ( HTV, Hanoi TV,…) thời lượng phát liên tục và thường xuyên có những tiết mục lôi kéo, ru ngủ khán giả.
* Chúng ta không tự nhận thấy chất lượng nhiều bài viết còn yếu (nội dung bị dàn trải; ngôn từ, văn phong thiếu cảm tình; lập luận thiếu khoa học; chưa đứng trên lợi ích toàn cục của cuộc đấu tranh,…)
* Chúng ta không tự nhận thấy việc viết để có hiệu quả đòi hỏi phải có những kiến thức, kỹ năng đặc thù cơ bản của một nghề đặc biệt.
* Chúng ta không tự nhận thấy truyền thông không chỉ là chữ viết, hình ảnh, âm thanh mà còn là những lời đồn đại, tin đồn hư thực, là hình ảnh trong cuộc sống khi tương tác giữa những người đấu tranh với nhau và với mọi người dân trong cộng đồng. Sẽ không có sức cuốn hút, thuyết phục dân chúng khi những tranh luận, phản biện giữa những người đấu tranh dân chủ không thể hiện một cách ứng xử khoan dung, độ lượng và có kiến thức.
Câu trả lời là Có, nếu: chúng ta đặt trọng tâm trong giai đoạn hiện nay là cần tăng cường chất lượng bù cho số lượng, đồng thời phát triển rộng thêm một cách chắc chắn. Trên cơ sở đó chúng ta cần chú trọng những điểm sau đây:
Một số đề xuất về định hướng các bài viết, thông tin trong giai đoạn tới đây:
1. Nhằm tấn công tư tưởng của hệ thống độc tài hiện tại:
2. Đối với quần chúng:
Võ Trọng Tín
Việt Nam – Tháng 02 /2008.
(Đảng Dân Chủ Nhân Dân)