Thời Sự

Bản án chế độ Cộng sản!

Tân Phong
27/11/2017

Ngày 30 tháng 11 tới đây, phiên tòa phúc thẩm Mẹ Nấm sẽ là tâm điểm về vấn đề Nhân quyền tại Việt Nam. Bản án man rợ 10 năm tù cho người mẹ đơn thân đang nuôi hai con nhỏ đã thể hiện những chính kiến của mình trên mạng xã hội này là nỗi ô nhục của nền tư pháp và chính thể CSVN trên mọi diễn đàn chính trị, kinh tế thế giới. Nhưng xem ra, vị trí của người bị kết tội và những kẻ đại diện cho luật pháp của một thể chế vô lương trong phiên tòa này, ở thời điểm hiện tại, đã bị hoán đổi.

Chưa bao giờ, Hà Nội bị động và rơi vào tình trạng khó xử “cẳng kê” như thế này. Nếu giữ nguyên bản án sơ thẩm hoặc chỉ giảm đôi chút thì “vết nhơ” trong hồ sơ Nhân quyền với Liên minh Châu Âu sẽ rất có thể làm ảnh hưởng tai hại đến tiến trình ký kết EVFTA, khi mà vụ Trịnh Xuân Thanh đang bị Đức “dìm hàng” và bà Merkel thẳng tay hủy các hiệp định hợp tác chiến lược, miễn trừ thị thực ngoại giao.

Thị trường Châu Âu, nơi CSVN vẫn đạt được con số xuất siêu 28 tỷ USD/năm với nhiều lợi ích to lớn, rất có thể bị ảnh hưởng bởi kết quả của bản án Mẹ Nấm. Còn nếu giảm án quá nửa so với án sơ thẩm thì người bạn vàng “16 chữ vàng và 4 tốt” sẽ không hài lòng vì Mẹ Nấm là người có quan điểm chống Trung Quốc đến cùng. Người phụ nữ kiên cường được đích thân đệ nhất phu nhân Hoa Kỳ vinh danh này, dường như, đã trở thành một biểu tượng có ảnh hưởng xã hội nhất định.

Trong cuộc gặp mặt với luật sư Võ An Đôn, cô cho biết sẽ từ chối lời gợi ý của Hà Nội (giảm án đáng kể nếu cô nhận tội và từ chối quyền được bào chữa từ hai vị luật sư miền Nam). Lập trường của Mẹ Nấm đã làm Hà Nội không có sự lựa chọn. Và như vậy, con đường tới EVFTA xem ra sẽ khó khăn hơn cho chính phủ Nguyễn Xuân Phúc.

Hôm 21 tháng 11, trong buổi làm việc của ông Vương Đình Huệ và Đại sứ Liên Minh Châu Âu Bruno Angelet, ông Huệ đã cố gắng né tránh việc đưa vấn đề Nhân quyền vào các thỏa thuận CPA.

Nhân quyền là một yêu cầu của hiệp định đối tác và hợp tác toàn diện (CPA) trước khi hai bên tiến tới EVFTA dự kiến vào đầu năm 2018. Đối thoại Nhân quyền thường niên Việt Nam – EU vào 2/12/2017 sắp tới là một sự kiện quan trọng, trong thời điểm hết sức nhạy cảm.

Hà Nội chưa bao giờ cảm thấy ngột ngạt đến vậy, vì gần như, những kỳ vọng về TPP có thể cứu vãn được nền kinh tế đã tắt lịm và EVFTA là một trong những cái phao cuối cùng có thể kéo dài thời gian sụp đổ nền kinh tế.

Cũng cần nhắc lại trước đó, khi Mỹ chưa rút khỏi đàm phán TPP, yêu cầu của các nước về Công đoàn độc lập đối với Hà Nội là một “cục xương” khó nuốt nhất, dù TPP hứa hẹn là một lối thoát cuối đường hầm cho CSVN.

Một phiên tòa “bỏ túi” cho Nguyễn Ngọc Như Quỳnh, dường như, chỉ làm đẹp lòng cho quan thày Bắc Kinh, nhưng sẽ gây hậu quả tệ hại cho cả nền kinh tế và bộ mặt chính trị Việt Nam lúc này. Thậm chí, nó sẽ “đổ sông, đổ biển” tất cả nỗ lực theo đuổi những hiệp định tự do thương mại với EU và các nước có nền chính trị dân chủ, coi trọng Nhân quyền.

Việc Mẹ Nấm giữ nguyên lập trường của mình không khác nào là một sự “kết án ngược” cả một hệ thống pháp luật rừng rú và một thể chế phi nhân. Hà Nội, chắc chắn không thể ngờ rằng, việc bỏ tù một người phụ nữ bé nhỏ như Mẹ Nấm và bản án tàn bạo 3650 ngày dành cho cô lại là “bản án chế độ” cho chính họ.

Chị Trần Thị Nga và chị Nguyễn Ngọc Như Quỳnh (Mẹ Nấm) hiên ngang trước vành móng ngựa.

Cái ngửng đầu kiêu hãnh của Mẹ Nấm cũng như Trần Thị Nga khi nhìn thẳng vào những kẻ đang cúi đầu kết tội các cô, đã trở thành một hình ảnh mang tính biểu tượng của Tự Do và tinh thần của dân tộc Việt. Họ chính là hồn sông núi hôm nay, và sẽ là ngọn lửa thiêu cháy chế độ tàn mạt, phi nhân này ngày mai.

Khi Nhân quyền là “Miếng da lừa”

Có lẽ sự nhân nhượng của Hoa Kỳ và các nước phương Tây trong vấn đề Nhân quyền ở Việt Nam một thời gian dài, đã làm cho Hà Nội hình thành “phản xạ có điều kiện Paplop”. Trước những đàm phán thương mại quốc tế, an ninh VN tăng cường đàn áp, bắt bớ các nhà hoạt động xã hội, bất đồng chính kiến hoặc thậm chí cả mấy cô cậu sinh viên đi biểu tình thể hiện lòng yêu nước… để làm điều kiện trao đổi “cò kè thêm một, bớt hai”, kiếm chác thêm lợi ích trên bàn đàm phán.

Quả thực, ở mức độ nào đó, nó đã mang lại ít nhiều lợi ích. Vì lý do Nhân đạo, các nước phương Tây, Hoa kỳ đã từng phải nhượng bộ, trao đổi với CSVN những thỏa hiệp có lợi cho Hà Nội, để đổi lại sự tự do cho một số tù nhân lương tâm. Không biết từ lúc nào, CSVN đã coi những tù nhân lương tâm và Nhân quyền của người dân như một thứ con tin để đem ra đổi chác lấy lợi ích cho thể chế.

Năm 2017, Việt Nam giữ vai trò chủ nhà APEC, cũng là năm “bản lề” cho rất nhiều các hiệp định hợp tác đa phương, song phương quan trọng, nhưng đồng thời lại là một năm đen tối cho các phong trào đấu tranh dân chủ ở Việt Nam. An ninh Việt Nam tiến hành truy bắt một loạt những người bất đồng chính kiến, các blogger, fbooker, các cựu tù nhân lương tâm, nhà báo… với số lượng kỷ lục.

Số lượng người chết oan sai trong trại giam, với những lý do đưa ra không thể đốn mạt hơn của lực lượng “chỉ biết còn Đảng còn mình” cũng vượt chỉ tiêu “năm sau cao hơn năm trước”.

Những cái chết đau đớn, thảm khốc của anh Nguyễn Hữu Tấn bị cắt cổ trong lúc bị trói vào ghế, không khác gì một buổi hành quyết của bọn khủng bố IS khát máu, không phải là trường hợp duy nhất.

Một trạng thái hưng phấn cao độ của bộ máy an ninh ưa thích bạo lực khi tái hiện lại thời kỳ “cách mạng văn hóa” trong việc dung túng những “Hồng vệ binh Cờ Đỏ” ngang nhiên tấn công giáo sĩ, mục sư, đập phá nơi thờ phượng của người Công giáo, Tin Lành, Phật giáo Hòa Hảo… diễn ra khắp nơi, trên qui mô toàn quốc.

Tuy nhiên, APEC 2017 đã qua. Không có TPP, cả một hiệp ước vớt vát CPTTP cũng chưa nói lên được điều gì cho tương lai mờ mịt phía trước. Không có hiệp định thương mại song phương Việt – Mỹ.

EVFTA vẫn ở thì tương lai. Hà Nội phải giải quyết những rắc rối về hồ sơ Nhân quyền trước khi tiến tới các bước xa hơn với các hiệp định thương mại. Donald Trump hoàn toàn phớt lờ đến vấn đề Nhân quyền trong cuộc họp thượng đỉnh APEC 2017 tại Đà Nẵng nhưng xiết chặt hầu bao, áp đặt thuế chống phá giá những sản phẩm Việt Nam nhưng “made from P.R.C”, chống “ăn cắp” bản quyền trí tuệ… với tuyên bố thẳng thừng “Không để Mỹ bị lợi dụng thêm nữa”.

Khi ánh đèn APEC 2017 tắt, Hà Nội trở về đúng thân phận “bồi bàn” cho diễn đàn 21 nền kinh tế mà không gặt hái được lợi ích gì, ngoài những lời tán dương đãi bôi. Những đồng Nhân dân tệ của Bắc Kinh chỉ làm đầy thêm hầu bao của giới chức Hà Nội nhưng không cứu được nền kinh tế.

Thâm hụt thương mại lên đến 50 tỷ USD cả ở chính ngạch và tiểu ngạch, bằng tất cả con số xuất siêu ở thị trường Mỹ và EU cộng lại sẽ hút cạn “nguồn sống” và “nội lực” quốc gia. EVFTA và những yêu cầu bắt buộc về Nhân quyền trong CPA trở thành áp lực ngược trở lại mà giới chức CSVN sẽ có thời gian cảm nhận vị đắng ngắt của nó.

Thể chế luôn tự nhận “do dân, vì dân” nhưng đã chối bỏ và chà đạp những giá trị quyền con người được Hiến định suốt 42 năm. Nếu như hơn 4 thập kỷ đã qua, những lãnh đạo CSVN coi Nhân quyền và Tự do của người dân như “miếng da lừa” để thỏa mãn quyền lực, tham vọng và cuộc sống xa hoa, trác táng của các gia tộc Đỏ, thì ngày hôm nay, “miếng da lừa”* cuối cùng đã hết. Họ (CSVN) đang tiến gần đến ngày Phán quyết, và rất nhanh sẽ được đối mặt với cái giá phải trả bằng chính sự tồn vong của thể chế, cơn cuồng nộ của nhân dân và ô nhục muôn đời không thể tẩy rửa.

Tân Phong
27/11/2017

*Ghi Chú: “Miếng da lừa” là một tác phẩm tiểu thuyết hư cấu nổi tiếng của đại văn hào De Balzac. Ý nghĩa của tác phẩm nói về luật “vay trả, được mất” ở cuộc đời. Những tham vọng và những tội ác rồi sẽ phải đối mặt với sự Phán quyết.“Miếng da lừa” được coi như một sự so sánh ẩn dụ trong trường hợp này mà thể chế CSVN sẽ phải đối mặt khi sụp đổ cả về kinh tế, chính trị và những kẻ vong nô, mại quốc đừng mong có thể “muôn năm” trước phán quyết của người dân và lịch sử.

BÀI MỚI

Trực thăng UH-60M Black Hawk của quân đội Đài Loan bay theo đội hình trong cuộc tập trận phối hợp không-đối-đất hôm 5/8 – ngày đầu tiên của cuộc tập trận thường niên Hán Quang tại Cao Hùng. Ảnh: Cheng-Chia Huang/ AFP via Getty Images

Đài Loan tập trận thường niên để chuẩn bị đối phó nguy cơ bị Trung Quốc tấn công

Chi Phương - RFI 05/08/2026

Các tàu hải quân và một tàu ngầm được triển khai ở miền nam hòn đảo. Các xe tăng chiến đấu và các loại xe bọc thép khác thực hiện những cuộc diễn tập từ sáng sớm trên đường phố ở Đài Trung. Các tàu tuần tra của lực lượng tuần duyên cũng được triển khai, hộ tống các chuyến hàng tiếp tế, trong tình huống giả định bị Trung Quốc phong tỏa vùng biển phía đông hòn đảo.

Thứ trưởng Bộ Công an Đặng Hồng Đức tại lễ khởi công Dự án xây dựng nhà ở cho lực lượng công an tại Hưng Yên hôm 2 tháng Tám, 2026

Hưng Yên khởi công xây dựng hơn 1.400 căn hộ dành riêng cho công an

Ban biên tập 05/08/2026

“Không thể vì đây là nhà ở xã hội mà hạ thấp các tiêu chuẩn về chất lượng và kiến trúc. Cán bộ, chiến sĩ CAND xứng đáng được sống trong những căn nhà có chất lượng tốt, thiết kế đẹp và môi trường sống văn minh.” Đó là lời phát biểu của Thứ trưởng Bộ Công an, Thượng tướng Đặng Hồng Đức tại lễ khởi công Dự án xây dựng nhà ở cho lực lượng công an tại xã Tân Hưng, tỉnh Hưng Yên diễn ra vào ngày 2 Tháng Tám, 2026.

Điểm nóng mới nhất trong mối quan hệ đang xấu đi giữa Nhật Bản và Trung Quốc là Okinotori – hòn đảo cực nam của Nhật Bản – nơi các tàu hải quân Trung Quốc gần đây đã tiến hành các cuộc tập trận bắn súng máy. Trung Quốc không công nhận Okinotori là một hòn đảo. Ảnh: Nikkei/ nguồn ảnh: Kyodo và Reuters

Tại sao Trung Quốc phủ nhận cuộc gặp với ngoại trưởng Nhật Bản?

Katsuji Nakazawa/ Nikkei Asia - Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng/ Nghiên Cứu Quốc Tế 04/08/2026

Ngày 23/7, một biên đội gồm bốn tàu hải quân Trung Quốc và Nga đã di chuyển về phía bắc qua Thái Bình Dương, ngoài khơi Inubosaki thuộc tỉnh Chiba, giáp Tokyo, trước khi tới vùng biển ngoài khơi Hokkaido, hòn đảo chính nằm ở cực bắc Nhật Bản, hai ngày sau đó.

Trong đội tàu có một tàu khu trục tên lửa Trung Quốc. Trước đó, ngày 19/07, con tàu này đã tiến hành tập trận bắn súng máy trong vùng EEZ của Nhật Bản gần Okinotori, hòn đảo nằm ở cực nam nước này.

Cánh đồng Yên Giang, phường Trường Vinh (Nghệ An). Ảnh: Lao Động

Nông nghiệp: Tài sản chiến lược trong kỷ nguyên tăng trưởng mới

TS Tô Văn Trường - Bauxite Việt Nam 04/08/2026

Những biến động địa chính trị gần đây cho thấy rủi ro bên ngoài sẽ còn là trạng thái bình thường của kinh tế thế giới.

Trong bối cảnh ấy, sức mạnh của một quốc gia không chỉ được đo bằng quy mô GDP mà còn bằng khả năng chống chịu trước các cú sốc. Nội lực vì thế trở thành yếu tố quyết định, và nông nghiệp là một bộ phận quan trọng của nội lực đó.