chuỗi cung ứng toàn cầu

Tổng Bí thư ĐCSVN Tô Lâm trình bày báo cáo về các văn kiện trình đại hội XIV trong phiên khai mạc hôm 20/1/2026. Ảnh: Thanh Niên

Đại hội XIV và nghịch lý đối ngoại của Việt Nam trong kỷ nguyên an ninh hóa

Khung tư duy trong Báo cáo Chính trị đại hội XIV của ĐCSVN phản ánh một cách tiếp cận nhất quán bề ngoài. Tuy nhiên, khi đặt vào bối cảnh quốc tế hiện nay, nó cũng làm nổi bật một câu hỏi chiến lược then chốt: Liệu mô hình ổn định nội bộ dựa trên an ninh hóa và tập trung quyền lực có đủ để Việt Nam phát huy đầy đủ vai trò đối ngoại và lợi ích hội nhập trong một thế giới đang thay đổi một cách bất thường hay không.

Thượng đỉnh My - Trung giữa Trump (trái) và Tập Cận Bình tại Busan, Hàn Quốc hôm 30/10/2025. Ảnh: CNN

Thượng đỉnh Mỹ – Trung: Lượt chơi mới trên ván cờ cũ

Ông Trump cần một thắng lợi cụ thể trước mùa bầu cử, trong khi ông Tập cần chứng minh với giới tinh hoa rằng Trung Quốc không bị khuất phục. Chính trong thế “cần nhau nhưng không tin nhau” ấy, một thỏa thuận đình chiến mong manh đã ra đời.

Ảnh minh họa

Tô Lâm và giấc mơ GDP tăng trưởng hai con số

Thặng dư thương mại có thể tạo cảm giác thịnh vượng, nhưng thặng dư không đồng nghĩa với năng lực. Việt Nam đang ở giai đoạn mà tăng trưởng dựa trên xuất khẩu không còn đủ động lượng để đẩy mạnh phát triển vì nền kinh tế chỉ mắc kẹt vào vòng xoáy quen thuộc trong 3 thập niên qua: “Xuất khẩu càng nhiều – phụ thuộc càng sâu.”

Tổng thống Donald Trump cầm một biểu đồ cho thấy mức thuế quan đối ứng với một số nước, hôm 2/4/2025 tại Nhà Trắng, Washington, DC

Thuế quan toàn cầu của Mỹ: Tác động đối với phát triển kinh tế của Việt Nam

Đối với Việt Nam, thách thức nằm ở việc vượt qua hậu quả tiềm tàng trong khi vẫn định vị mình là nền kinh tế hướng đến xuất khẩu hàng đầu ở Đông Nam Á. Dưới đây, Giáo sư Kinh tế Vũ Minh Khương – Giáo sư Thực hành tại Trường Chính sách Công Lý Quang Diệu, Đại học Quốc gia Singapore – khái quát ba kịch bản thương mại có thể xảy ra và ý nghĩa của chúng đối với chiến lược phát triển kinh tế của Việt Nam. Ông cũng giải thích cách đàm phán thông minh, chủ động với Mỹ có thể thúc đẩy quá trình chuyển đổi lâu dài.

Cảng nước sâu Dương Sơn ở Thượng Hải, tháng 10/2024. Ảnh: Casey Hall/ Reuters

Sự trì trệ của kinh tế Trung Quốc đã thay đổi cục diện chiến tranh thương mại

Một lựa chọn hợp lý hơn là áp thuế có chọn lọc đối với những ngành quan trọng, nơi xuất khẩu từ Trung Quốc đang đe dọa tính cạnh tranh của các ngành công nghiệp phương Tây, đồng thời kết hợp với chiến lược đầu tư chủ động để xây dựng và mở rộng các chuỗi cung ứng quan trọng không có sự tham gia của Trung Quốc.

Hoa Kỳ và các đối tác của mình hiện có cơ hội tận dụng động lực này để tái cấu trúc hệ thống thương mại toàn cầu, phù hợp với các mục tiêu an ninh quốc gia của họ.

Thủ Tướng CSVN Phạm Minh Chính tại một cuộc họp báo chung với Thủ Tướng Nhật Bản Fumio Kishida ở văn phòng thủ tướng tại Tokyo hôm 24/11/2021 trong chuyến công du 4 ngày tại đây. Ảnh: AFP

Thủ tướng Việt Nam cam kết cải thiện nhân quyền để thu hút đầu tư nước ngoài

Thủ tướng Phạm Minh Chính cam kết rằng Việt Nam sẽ tăng cường các biện pháp để đảm bảo nhân quyền nhằm thu hút thêm các nhà đầu tư nước ngoài, theo Nikkei Asia. Người đứng đầu chính phủ Việt Nam đưa ra cam kết như vậy khi phát biểu tại Hội Nghị Xúc Tiến Đầu Tư Việt Nam – Nhật Bản tại Tokyo, trong chuyến thăm Nhật Bản vào tuần trước…

Nhân quyền và các vấn đề xã hội đang ngày càng được xem là quan trọng đối với các công ty toàn cầu khi tìm cách xây dựng chuỗi cung ứng, theo Nikkei. Nhiều công ty sản xuất đồ may mặc đã ngừng tìm nguồn cung cấp bông từ khu vực Tân Cương của Trung Quốc, nơi bị cáo buộc vi phạm nhân quyền. Đưa tin về hội nghị này, truyền thông Việt Nam không nhắc tới cam kết của ông Chính về nhân quyền.

Liệu kinh tế thế giới có quay lại bình thường trong năm 2022? Ảnh: Getty Images

Kinh tế thế giới có quay lại bình thường trong năm 2022?

Liệu tình trạng lạm phát đi kèm tăng trưởng đình trệ (stagflation) đang tác động lên nền kinh tế thế giới có kéo dài? Trong suốt năm 2021, các ngân hàng trung ương và hầu hết các nhà kinh tế đều cho rằng các yếu tố khiến lạm phát tăng đi kèm tăng trưởng chậm sẽ chỉ mang tính tạm thời. Các nút thắt trong chuỗi cung ứng sẽ được khơi thông, giá năng lượng sẽ quay trở lại mặt đất, và công nhân ở các nước giàu trên thế giới đang không tham gia lực lượng lao động — vì những lý do không ai hiểu rõ – sẽ quay trở lại làm việc…

Thủ Tướng CSVN Nguyễn Xuân Phúc. Ảnh chụp từ báo Vietnamnet

Việt Nam làm được gì trong chuỗi cung ứng toàn cầu

Đón đại bàng FDI mà chỉ loay hoay với những món ai làm cũng được, rõ ràng khả năng quá thấp kém so với cao vọng của Thủ Tướng Phúc! Nó cũng cho thấy sự đóng góp của các công ty Việt Nam là rất hạn chế và quá khiêm nhường đến mức không thể hiểu nổi đối với mọi người.

Câu hỏi đặt ra là tại ai?

Tổng Thống Indonesia Joko Widodo (trái) và Tổng Thống Hoa Kỳ Donald Trump bắt tay nhau trong cuộc họp bên lề Thượng Đỉnh G20 tại Hamburg, Đức Quốc. 8/7/2017. Ảnh: AFP

Tại sao không là Việt Nam?

Tin tức từ PolicyTimes cho biết Indonesia đã giành chiến thắng khi nhận được sự gợi ý của tổng thống Mỹ cho phép 27 công ty của Mỹ vào nước này sau khi rút khỏi Trung Quốc vì Bắc Kinh đã lợi dụng chuỗi cung ứng toàn cầu để tạo sức ép với Mỹ và các quốc gia EU trong đợt dịch Covid-19 vừa qua…

Tại sao Tổng Thống Trump lại chọn Indonesia chứ không phải là Việt Nam khi Hà Nội có mặt những công ty khác đang hoạt động tại đây? Câu hỏi này thật ra không khó nếu tìm hiểu sâu hơn.

Một xưởng may gia công quần áo cho các nhãn hiệu nước ngoài trong một nhà máy ở Hà Nội. Ảnh: Manan Vatsyayana/ AFP

Ảo vọng ‘thoát Trung!’

Chưa bao giờ chính phủ Hoa Kỳ quyết tâm “thoát Trung” như hiện nay, từ cắt nguồn cung cấp linh kiện bán dẫn và nhu liệu điện toán cho tập đoàn Hoa Vi (Huawei) đến dự tính lập “quỹ hồi hương” $25 tỷ để khuyến khích các công ty Mỹ chuyển sản xuất về nước hoặc sang các nước khác nhằm tránh lệ thuộc vào hệ thống cung ứng hàng hóa của Trung Quốc.