30 năm thảm sát Thiên An Môn

Share on facebook
Share on google
Share on twitter
Share on whatsapp
Share on email
Share on print
Share on facebook
Share on google
Share on twitter
Share on whatsapp
Share on email
Share on print

Ngày 2 tháng 6, 2019 tại Diễn đàn Đối thoại Shangri-La ở Singapore, khi trả lời một câu hỏi về sự kiện Sáu tháng Tư năm 1989, Bộ Trưởng Quốc Phòng Trung Cộng Nguỵ Phượng Hoà đã tuyên bố: “Các cuộc biểu tình Thiên An Môn là sự hỗn loạn chính trị mà chính quyền trung ương cần phải dập tắt, và đó là chính sách đúng đắn.”

Lời tuyên bố tàn nhẫn của viên chức đứng đầu quân đội Trung Cộng gợi lại những hình ảnh chưa phai mờ của cuộc thảm sát Thiên An Môn diễn ra trong đêm mồng 3 tháng 6 đến sáng ngày 4 tháng 6 năm 1989. Hàng ngàn người đã thiệt mạng dưới vết xích xe tăng và mũi súng quân đội.

Khởi đi từ những tranh chấp trong nội bộ đảng Cộng Sản Trung Quốc sau cái chết của cựu Tổng Bí Thư Hồ Diệu Bang, từ ngày 15 tháng Tư, 1989 đông đảo thanh niên sinh viên, công nhân và người dân Bắc Kinh đã xuống đường ôn hoà ủng hộ khuynh hướng cải cách, đòi dân chủ, mở rộng tự do ngôn luận.

Có lúc hàng trăm ngàn người đã tràn ngập quảng trường Thiên An Môn. Nhưng họ bị kết án là biểu tình “phản cách mạng”. Nhà cầm quyền Bắc Kinh đã ra lệnh thiết quân luật để cô lập hoá và hạn chế biểu tình, sau đó đưa quân đội đến đàn áp bằng bạo lực. Cho đến nay con số người chết được ước đoán khoảng 3.000 người nhưng chính quyền Bắc Kinh thì nói chỉ 300 người.

Ngay sau ngày 4 tháng Sáu, các nước trên thế giới lập tức lên án Bắc Kinh vi phạm nhân quyền, ra nghị quyết cấm vận vũ khí và những cuộc biểu tình chống đàn áp Thiên An Môn diễn ra khắp nơi. Thế nhưng 30 năm sau, gần như mọi sự chìm vào quên lãng ngay cả ở những quốc gia từng lên án một cách nặng nề hành động đẫm máu của Bắc Kinh như Hoa Kỳ.

Ngoại trừ những người trực tiếp tham dự biến cố 1989 và những lãnh tụ sinh viên, công nhân trốn thoát sống đời tỵ nạn ở nước ngoài, không mấy ai còn quan tâm đến 3 chữ Thiên An Môn. Hồng Kông và Đài Loan có lẽ là hai nơi hiếm hoi trên thế giới còn tổ chức lễ tưởng niệm hàng năm. Sự thờ ơ đáng ngạc nhiên của các quốc gia Tây phương giờ đây khiến những người yêu chuộng dân chủ không khỏi cảm thấy nghi ngờ liệu biểu tượng thần tự do mà sinh viên Bắc Kinh dựng lên ở quảng trường Thiên An Môn 30 năm trước có còn ý nghĩa gì không.

Cuộc cải cách “mèo trắng như mèo đen” của Đặng Tiểu Bình và sự thành công nhất thời của nó đã khiến người ta quên đi họ Đặng chính là người đã ra lệnh đưa các đại đơn vị quân đội về Bắc Kinh thực hiện cuộc trấn áp năm 1989. Giờ đây người ta có thể tự hỏi từ năm đó đến nay tình hình chính trị và xã hội Trung Quốc có thực sự ổn định như mong muốn của nhà cầm quyền khi ra tay dập tắt phong trào đòi dân chủ?

Mặc dù chỉ xuất hiện những hình thức phản kháng nhỏ khắp nơi nhưng những năm gần đây đã diễn ra hàng loạt vụ bắt bớ các luật sư nhân quyền, điều đó không chứng minh xã hội Trung Cộng đang ổn định. Những gia đình có thân nhân bị thiệt mạng trong ngày vùng dậy năm 1989 cho đến ngày nay vẫn tiếp tục lên tiếng đòi sự minh bạch và công bằng cho con em em họ dù Bắc Kinh luôn luôn làm ngơ. Và giờ đây với lời tuyên bố trắng trợn của Bộ Trưởng Nguỵ Phượng Hoà tại Singapore, Bắc Kinh đã tạt một gáo nước lạnh vào nội vụ để mong dập tắt vĩnh viễn ngọn lửa của phong trào đòi dân chủ.

Hàng năm khi sắp đến ngày 4 tháng Sáu, chính quyền Trung Cộng lại lấy sự ngăn chặn, kiểm duyệt tin tức nói về Thiên An Môn như một biện pháp kiểm soát tư tưởng người dân. Nhất là trong năm 2019, ngay từ tháng Tư, Bắc Kinh ráo riết kiểm soát, thắt chặt thông tin trên Internet. Wikipedia bị ngăn chận hoàn toàn trên lãnh thổ Trung Cộng và đây chỉ là một trường hợp nằm trong hàng ngàn trang web không còn truy cập được ở quốc gia này.

Ai cũng biết mục tiêu duy nhất của Bắc Kinh ngày nay là xoá bỏ hoàn toàn ký ức và hình ảnh về cuộc đàn áp đẫm máu Thiên An Môn 30 năm trước đây. Do tham vọng quá lớn hiện nay của Tập Cận Bình, xã hội Trung Quốc đang biến chuyển từng ngày không những về kinh tế, nội trị mà cả chính trị đối ngoại. Nguyện vọng tự do, dân chủ của người dân Trung Quốc nhất là giới trí thức, thanh niên vẫn được nuôi dưỡng để đáp ứng thời kỳ thay đổi một đế chế lạm dụng bạo lực tuyệt đối, làm công cụ thống trị người dân trong nước và bành trướng bên ngoài.

30 năm chỉ là một quảng thời gian nhỏ trong đời người. Nó không dễ gì làm những người yêu dân chủ trên thế giới quên được những ngày đen tối trên quảng trường Thiên An Môn.

Phạm Nhật Bình

 

Share on facebook
Share on google
Share on twitter
Share on whatsapp
Share on email
Share on print

BÀI MỚI

Seoul về đêm. Ảnh: Travel oriented, via Wiki commons

Nhà nước “mạnh” để phát triển hay “mạnh” để kiểm soát? Một ngã rẽ của Việt Nam hôm nay

Trong bối cảnh Việt Nam đang đặt ra những mục tiêu phát triển đầy tham vọng cho thập niên tới, bao gồm cả kỳ vọng tăng trưởng cao, cách tiếp cận này gợi mở một câu hỏi lớn hơn: Liệu việc xây dựng một “nhà nước mạnh” theo hướng tập trung quyền lực có thể đồng thời tạo ra động lực bứt phá kinh tế, hay sẽ đặt ra những giới hạn mới cho khả năng thích ứng và đổi mới của hệ thống?

Nên hiểu thế nào về quy chế tỵ nạn của Lê Chí Thành

Tổ chức Ân xá Quốc tế (Amnesty) đã lên tiếng về trường hợp của (Lê Chí) Thành, trong văn bản của mình, họ khẳng định quan điểm “Không ai nên bị trả về một quốc gia nơi họ đang đối mặt với nguy cơ bị bỏ tù vì lên tiếng tố cáo vi phạm nhân quyền nghiêm trọng. Bất kỳ hành động nào như vậy sẽ đều vi phạm nguyên tắc không trục xuất người tị nạn được quy định trong Tuyên ngôn Nhân quyền Quốc tế.”

Công nhân tại một xưởng giày ở Sài Gòn. Ảnh minh họa: Reuters

EU đưa Việt Nam vào “danh sách đen” thuế vì vấn đề minh bạch

Tại sao Việt Nam lại bị đưa vào “danh sách đen” về thuế của Liên Minh Châu Âu, hiện có 10 nước, chủ yếu nằm ở vùng Caribê, Thái Bình Dương và cả Nga? Danh sách được cập nhật hai lần một năm. Lần sửa đổi tiếp theo dự kiến ​​vào tháng 10/2026. Việt Nam cần có những biện pháp gì để có thể được rút ra khỏi danh sách trong lần cập nhất tới?

Đình chiến của người Mỹ, danh dự của người Ba Tư

Ý niệm rằng Iran là một trung tâm lịch sử, một quốc gia từng là đế chế, một cộng đồng chính trị không chấp nhận bị xếp lại vào vai một kẻ phải nghe lệnh.

Khi xung đột được cảm nhận dưới lăng kính đó, mọi đòn đánh từ bên ngoài không chỉ làm thiệt hại phần cứng quân sự; chúng còn nuôi dưỡng một câu chuyện rất nguy hiểm ở bên trong: Iran không chỉ bị tấn công, Iran bị làm nhục. Và một dân tộc cảm thấy mình bị làm nhục thường không dễ bước vào đình chiến với tâm thế kỹ trị.