Tình hình kinh tế kém khả quan với lạm phát tăng vọt từ nhiều tháng qua thực sự gây nhiều quan ngại cho giới đầu tư và chuyên gia phân tích kinh tế.
Nguyên nhân đa dạng và hầu như được nêu đầy đủ trong các bài viết và khảo cứu về đề tài này của các kinh tế gia trong và ngoài nước.
Các “toa thuốc trị bệnh” đều nhắc đến việc giảm chi tiêu công như liều thuốc cắt cơn lạm phát hữu hiệu nhất.
Cơ thể thiếu máu
Trên thực tế nền kinh tế đang khó khăn của chúng ta hiện như một cơ thể sống thiếu lượng máu cần thiết (tức là tiền trong lưu thông) để nuôi sống các bộ phận cơ thể khác nhau (trong đó quan trọng nhất là doanh nghiệp và dân chúng).
Có thể so sánh tình trạng hiểm nghèo này như căn bệnh ung thư máu. Của cải sản sinh để nuôi sống cơ thể kinh tế đa phần bị hút vào các tập đoàn kinh tế và tổng công ty nhà nước như những hạch ung thư.
Từ nhiều năm nay, các tập đoàn và tổng công ty này vẫn được bao phủ bởi tấm màn huyền bí, mọi thông tin về tài trợ của ngân sách và tín dụng ưu đãi dành cho chúng hoàn toàn thiếu tính minh bạch.
Đó là chưa nói đến chi tiêu, đầu tư, lời, lỗ của những “cỗ máy hủy tiền” này ra sao đều không bao giờ được công bố công khai để những ai quan tâm có thể giám sát hoạt động và sự hiệu quả của chúng.
Đằng sau những hoạt động này cũng là ổ chứa đặc quyền đặc lợi của không ít quan chức mọi cấp. Do vậy, dù bất hợp lý, chúng vẫn cứ tiếp tục ngang nhiên tồn tại bất chấp mọi chỉ trích lẫn lời khuyên thực tâm của những người lo lắng cho thực trạng sức khỏe suy kiệt của nền kinh tế.
Giải pháp
Giải pháp tốt nhất, và có lẽ duy nhất, là cần giải tư cấp bách các tập đoàn kinh tế và tổng công ty nhà nước hiện nay, biến chúng thành những công ty cổ phần, trong đó quyền lợi của nhà nước chiếm tỷ lệ thiểu số, thậm chí trong cả những ngành vẫn được bảo bọc dưới chiếc áo “lợi ích quốc gia” hay “lợi ích xã hội”, như điện lực, nước và dầu khí, v.v….
Thật quá đủ để có thể tiếp tục chấp nhận và duy trì lối ngụy biện dựa vào những lợi ích cao cả chỉ nhằm duy trì các nhóm lợi ích chuyên lợi dụng đặc quyền đặc lợi để chiếm dụng tài nguyên và của cải quốc gia.
Nếu chính phủ, với tư cách là thầy thuốc duy nhất có thẩm quyền quyết định sinh mạng con bệnh, mà không đủ quyết tâm chính trị cần thiết để sử dụng liệu pháp mạnh tiêu diệt các hạch ung thư ấy – bằng biện pháp giải tư các tập đoàn kinh tế và tổng công ty nhà nước như đã nói – thì chắc chắn nền cơ thể kinh tế sẽ tiếp tuc suy kiệt vì căn bệnh ung thư quái ác. Lạm phát nghiêm trọng sẽ bần cùng hóa người lao động và tước đoạt cơ hội sống còn của dân chúng.
Cần hành động cấp bách với một quyết tâm chính trị dứt khoát.
Ls Lê Công Định
Diễn Đàn BBC
