YANGON, Myanmar – Thứ Sáu 28/9/07 – Quân đội của nhà cầm quyền quân phiệt Miến Ðiện đã dùng dùi cui quật túi bụi vào những người xuống đường biểu tình và bắn nhiều phát súng chỉ thiên để cảnh cáo, với quyết tâm dẹp bỏ nhanh chóng các cuộc xuống đường trước khi những người biểu tình có thể tụ tập trở lại để tiếp tục tranh đấu. Quân chính phủ đã chiếm đóng các tu viện và kiểm soát các dịch vụ Internet công cộng, khiến giới quan tâm lo ngại là chiến dịch đàn áp các thành phần dân sự, làm thiệt mạng ít nhất 10 người, sẽ có thể gia tăng một cách nghiêm trọng hơn.
Một nhân chứng cho biết là quân đội đã bắn lựu đạn cay để giải tán một cuộc biểu tình của hơn 2000 người tại Yangon, thành phố lớn nhất của Miến Ðiện. Năm người biểu tình bị lôi lên một chiếc xe tải và chở đi. Một cuộc chạm trán giữa những người biểu tình và quân đội tại một khu vực gần chùa Sule Pagoda được coi như là nghiêm trọng nhất, trong nhiều cuộc biểu tình nhỏ khác xảy ra lẻ tẻ quanh thành phố.
Bao vây cô lập các tu viện là chiến thuật của giới quân phiệt nhằm ngăn cản các nhà sư, vốn rất được kính trọng bởi người dân Miến, để họ không thể xuất hiện trên các đường phố để dẫn đầu các cuộc diễn hành xuống đường.
Những chiến thuật trên của nhà cầm quyền Miến nhằm dẹp tan các cuộc biểu tình có vẻ đang đạt hiệu quả. Các cuộc biểu tình tuần hành xảy ra hàng ngày với hàng ngàn người tham dự đã trở thành một sự thách thức mạnh mẽ nhất đối với quyền cai trị của chính quyền quân phiệt trong 2 thập niên qua, bắt đầu bằng các buổi xuống đường phản đối việc gia tăng giá cả xăng dầu vào ngày 19/8, càng ngày càng gia tăng cho đến khi các nhà sư bắt đầu nhập cuộc.
Ðầu tiên là lực lượng an ninh Miến Ðiện xuống tay đàn áp vào hôm Thứ Tư 26/7/07, khiến cho ít nhâ’t 10 người bị thiệt mạng như nhiều bản tin đã cho biết. Hình ảnh những người biểu tình với thân thể đẫm máu chạy ra khỏi các đám đông đã làm cho quốc tế chú ý nhiều hơn tới tình trạng càng ngày càng nghiêm trọng tại đây, khiến nhiều chính phủ trên thế giới phải lên tiếng yêu cầu nhà nươ’c quân phiệt Miến phải ngưng nay các hành vi bạo động.
Hoa Kỳ đã đưa ra các biện pháp tẩy chay mới đối với giới lãnh đạo quân phiệt Miến, và LHQ đã gởi một đại sứ đặc biệt, sẽ đến Miến Ðiện vào Thứ Bảy này.
Sáng sớm hôm Thứ Sáu, quân đội và cảnh sát chống bạo động đã nhanh chóng giải tán một đoàn biểu tình khoảng 300 người khi họ chuẩn bị tuần hành tại Yangon, cô lập các khu dân cư và ra lịnh cho họ phải giải tán. Ở những nơi khác, quân đội đã bắn chỉ thiên cảnh cáo để giải tán các nhóm nhỏ tụ tập khoảng 200 người..
Ðại sứ Úc tại Miến Ðiện, ông Bod David nói rằng ông đã nghe nhiều báo cáo chưa đươc kiểm chứng rằng “gấp nhiều lần con số 10 người, như nhà cầm quyền quân phiệt chính thức nhìn nhận, đã bị bắn chết” bởi quân đội tại Yangon. Nhiều nhà ngoại giao và nhân chứng cho biết, giới quân phiệt đã làm ngơ tất cả những yêu cầu tự kềm chế của cộng đồng quốc tế, một số lớn đã bị bắt giữ vào ban đêm, lùa lên xe tải và chở đi mất hoặc bị quất túi bụi bằng dùi cui trong những ngày vừa qua.
Một nhân vật ngoại giao hàng đầu của Hoa Kỳ tại Miến, bà Shari Villarosa cho biết “Quân đội xuất hiện rất đông đảo ngay cả trước khi họ chỉnh đốn kịp hàng ngũ và tấn công rất nhanh chóng khi có những nhóm biểu tình nhỏ xuất hiện, rồi giải tán bằng các phát súng, hơi cay, và dùi cui” “Thật là thảm thương. Ðây là những người biểu tình ôn hòa, rất trật tự”
Ðại sứ Anh Quốc, ông Mark Canning cho đài truyền hình BBC-TV biết “có rất nhiều cuộc bắt bớ”, có lần đến 50 người bị bắt cùng lúc.
Một đoạn video cho thấy một hình ảnh rất ấn tượng — vụ bắn chết hôm Thứ Hai một người đàn ông được nhận diện là phóng viên Kenji Nagai của hãng thông tấn Nhật Bản APF News. Tổ chức Tiếng Nói Dân Chủ Miến Ðiện, đặt tại Na Uy, đã đưa ra một đoạn video chiếu cảnh lực lượng an ninh nổ súng vào đoàn người biểu tình, trong đó có cảnh một người đàn ông ngã xuống vì bị bắn ở cự ly gần, tổ chức đối lập này nói rằng nạn nhân là ký giả Nhật Kenji Nagai, 50 tuổi.
Một hình ảnh khác được đăng trên trang web của hệ thống truyền hình Nhật Fuji cho thấy ký giả Nagai ngã gục trên đường, với máy chụp hình vẫn cầm trong tay, và một binh sĩ Miến chĩa súng vào ông ta.
Hiệp hội các Quốc gia Ðông Nam Á (ASEAN) đã bày tỏ “sự kinh tởm” về bạo động đang xảy ra tại Miến Ðiện, và yêu cầu giới quân phiệt “phải có thái độ tự kềm chế cao nhất và tìm một giải pháp chính trị” . Nhiều cuộc biểu tình phản đối nhà cầm quyền quân phiệt Miến đươc tổ chức tại Mã Lai Á, Thái Lan, Nhật Bản và nhiều nơi khác trên thế giới.
Nhưng tại Miến Ðiện, chiến dich đàn áp này cho đến nay vẫn bị che đậy, một phần vì chế độ độc tài hiểu rằng nếu người dân Miến biết các nhà sư đã bị giết thì có thể gây ra một cơn bão phẫn nộ rộng lớn trong quần chúng.
Một nhà ngoại giao nói rằng các đặc sứ lưu động Ðông Nam Á được nhà cầm quyền cho biết vào hôm Thứ Sáu là khu vực cấm lai vãng đã được tuyên bố tại chung quanh 5 tu viện Phật Giáo quan trọng, gây ra lo ngại rằng vụ đàn áp năm 1988 khi quân đội bắn chết hàng ngàn người biểu tình ôn hoà và bỏ tù những người sống sót, có thể sẽ tái diễn.
Các ngã tư gần các tu viện tại hai thành phố Yangon và Madalay đã bị cô lập bằng kẽm gai, cổng các tu viện bị đóng lại và không thấy bóng dáng của bất cứ nhà sư nào trên đường phố. Một nhà ngoại giao dấu tên vì nguyên tắc ngoại giao cho biết “Chúng tôi được biê’t là các lực lương an ninh đã kiểm soát xong các nhà sư”, và bây giờ họ đang chuyển mục tiêu sang thành phần dân sự.
Quyết định của chính quyền quân phiệt khi cắt đứt các phương tiện dịch vụ internet công cộng — đã đóng góp một vai trò tích cực trong viêc đưa những tin tức và hình ảnh ra thế giới bên ngoài — cũng tạo lên nhiều quan tâm.
Thứ Năm vừa qua là ngày bạo động nhất trong hơn một tháng biểu tình — lúc cao điểm đã có đến khoảng 70 ngàn người xuống đường biểu tình . Giầy dép đẫm máu rơi vung vãi trên các con đường khi những người biểu tình hô to “Trả tự do cho chúng tôi, trả tự do cho chúng tôi!” Nhiều nhà ngoại giao Tây phương cũng như nhiều nhân chứng đã cho biết hàng đoàn xe quân xa đầy lính tráng vũ trang với những trang cụ chống bạo động đã lục soát nhiều tu viện ở ngoại ô Yangon, đánh đập và bắt giữ hàng chục sư sãi.
Một nhân viên phục vụ khoảng 30 tuổi, người đã nhìn thấy cảnh đàn áp từ nơi làm việc nói rằng. “Tôi rất căm ghét chế độ này. Họ bắt bớ các nhà sư khi các vị đang ngủ. Các nhà sư này chưa làm bất cứ điều gì, ngoại trừ việc ngồi thiền, cầu nguyện và giúp đỡ mọi người”
Một nhà ngoại giao phương Tây dấu tên cho biết là ông Ibrahim Gambari, đặc sứ lưu động của LHQ đang trên đường đến Miến Ðiện để đưa ra một giải pháp chính trị và sẽ đến sớm nhất là vào ngày Thứ Bảy 29/9/07.
Mặc dù nhiều nhà quan sát cho rằng việc thương lương khó có thể xảy ra, thì nhà ngoại giao này cho biết việc giới quân phiệt Miến đồng ý cho ông Gambari đến “có nghĩa là họ nhìn thấy một vai trò cho ông ta và LHQ trong việc dàn xếp đối thoại giữa thành phần đối lập và các lãnh tụ quân phiệt”
Những người xuống đường biểu tình tại Miến Ðiện đã được sự ủng hộ của các cộng đồng người Miến ở hải ngoại, như việc hơn 2000 người Miến biểu tình ôn hoà tại Mã Lai Á và nhiều cuộc biểu tình nhỏ khác phản đối chế độ quân phiệt được tổ chức tại Thái Lan, Nam Dương, Nhật Bản và Phi Luật Tân.
Ðối tác thương mãi lớn nhất của Miến Ðiện là Trung Quốc, trong nhiều tháng qua đã âm thầm thuyết phục giới quân phiệt Miến để đẩy mạnh việc cải tổ chính trị. hiện đang bị đình trệ khá lâu. Vài nhà quan sát nói rằng Bắc Kinh không muốn bị nhìn như là một tòng phạm trong một cuộc tắm máu, vì nước này đang đón mừng thế giới đếm tham dự Thế Vân Hội 2008.
“”Trung Quốc hy vọng tất cả các bên tại Miến Điện hãy tự chế và giải quyết vấn đề hiện tại một cách kỹ càng, để cho bảo đảm cho tình trạng hiện thời không bị xấu đi và rắc rối thêm.”, nữ phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Trung Quốc Jiang Yu đã phát biểu như trên tại Bắc Kinh hôm Thứ Năm.
Nhưng trong tất cả những lần trước đây, khi chế độ đôc tài bị thách thức quyền lực, giới quân phiệt Miến đã phản ứng bằng bạo lực.
Theo ông Chaiyachoke Julsiriwong, một học giả từ Viện Ðại học Chulalongkorn University ở Bangkok thì, “Quan sát từ khía cạnh tự nhiên và thói quen của giới quân sự Miến Ðiện, thì họ sẽ không cho phép các nhà sư hoặc những người tranh đấu lật đổ họ”
