Hydro xanh đang thay đổi cán cân quyền lực trên thị trường năng lượng toàn cầu như thế nào

Terminal khí lỏng ở cảng Wilhelmshaven, Tây Bắc Đức Ảnh: Michael Sohn/ Reuters
Share on facebook
Share on google
Share on twitter
Share on whatsapp
Share on email
Share on print
Share on facebook
Share on google
Share on twitter
Share on whatsapp
Share on email
Share on print

Nguyên bản Đức ngữ: “Wie grüner Wasserstoff die Machtverhältnisse auf den globalen Energiemärkten verschiebt,” Gerald Traufetter, Spiegel, 16/2/2023

Người dịch: Daniel Trần

Nền công nghiệp trong tương lai sẽ sản xuất với ít than, dầu và khí đốt hơn và cũng sẽ thay đổi cán cân quyền lực trên thị trường năng lượng. Theo một nghiên cứu, các khoản đầu tư có trị giá mười nghìn tỷ đô la.

Nó có nghĩa là một cuộc cách mạng cho nền kinh tế: Cho đến giữa thế kỷ này, kinh tế nên đi với sự sản xuất dựa theo sự trung hòa khí thải như có thể. Sự chuyển đổi to lớn này không chỉ sử dụng điện từ năng lượng gió và năng lượng mặt trời. Nhiều quy trình công nghiệp cần hydro, ví dụ như trong sản xuất thép và hóa chất. Vận tải hạng nặng và máy bay được cho là phụ thuộc vào các phân tử dễ bay hơi, chúng được tạo ra bằng phương pháp điện phân từ năng lượng tái tạo.

Các tác động đối với thị trường năng lượng thế giới sẽ rất lớn cũng như các khoản đầu tư cần được thực hiện. Đến nửa thế kỷ này, toàn cầu cần 10 nghìn tỷ đô la cho chi phí sản xuất và vận chuyển hydro xanh. Đây là kết luận từ một nghiên cứu của công ty tư vấn Deloitte Sustainability & Climate.

Các chuyên gia tư vấn dự đoán thị trường từ đó có thể tạo ra doanh thu hàng năm lên tới 285 tỷ USD. Tuy nhiên, hydro xanh sẽ “thay đổi cán cân năng lượng toàn cầu trong lĩnh vực năng lượng,” Bernhard Lorentz, cộng tác của Deloitte, tác giả chính của nghiên cứu “Chính sách an ninh cho nền kinh tế hydro toàn cầu” cho biết.

Mỹ vẫn là quốc gia hùng mạnh nhất thế giới. Bắc Mỹ sẽ không chỉ tự cung cấp hydro xanh mà thậm chí có thể trở thành khu vực xuất khẩu lớn thứ hai đối với chất được thèm muốn này.

Nhưng Hoa Kỳ đang bị thách thức bởi Trung Quốc. Theo các chuyên gia tư vấn của Deloitte, Trung Quốc sẽ trở thành nhà sản xuất hydro xanh lớn nhất, ít nhất là nếu quốc gia này thành công trong việc huy động 1,8 nghìn tỷ đô la chi phí đầu tư cần đến. Tuy nhiên, Trung Quốc sẽ có nhu cầu lớn hơn về hydro xanh nên cũng sẽ phải nhập khẩu. Do đó, quốc gia này sẽ phụ thuộc vào thương mại với Trung Đông, Úc và Hoa Kỳ.

Trung Đông và Nga đang trở nên ít quan trọng

Đồng thời, tầm quan trọng của Nga và Trung Đông sẽ giảm đi – cả hai khu vực cho đến nay đều là những nhà cung cấp chính nhiên liệu hóa thạch như dầu mỏ và khí đốt. Nga có tiềm năng sản xuất số lượng hydro xanh, không chỉ để độc lập về nhập khẩu mà còn xuất khẩu số lượng lớn. Các chuyên gia của Deloitte viết: “Tuy nhiên, với tư cách là một quốc gia không thân thiện, họ khó có thể hưởng lợi từ lợi thế này, đặc biệt là vì các quốc gia phương Tây sẽ có đủ các lựa chọn thay thế cho hydro của Nga.”

Ý nghĩa địa chính trị của sự phát triển này là rất lớn. Ngoài gió và mặt trời, việc sản xuất hydro xanh đòi hỏi diện tích lớn. Theo phân tích , Hoa Kỳ, Mỹ Latinh , Bắc Phi, Namibia và Nam Phi là những địa điểm sản xuất phù hợp. Đức và Châu Âu cũng sẽ tự sản xuất hydro xanh. Tuy nhiên, khả năng lớn họ phải nhập khẩu ít nhất một nửa nguồn năng lượng, vì vậy chủ yếu vẫn là nhà nhập khẩu. Các tác giả của nghiên cứu cảnh báo: “Sự cạnh tranh toàn cầu giữa các quốc gia nhập khẩu chính sẽ đặt ra thách thức lớn cho châu Âu.”

Tiềm năng lớn cho Bắc và Nam Phi

Do đó, các tác giả khuyến nghị xây dựng quan hệ đối tác năng lượng với các nước sản xuất lớn nhất nhanh như có thể. Các quốc gia ở Bắc Phi thực sự lý tưởng vì chúng ở gần lục địa (nd: châu Âu) và có tiềm năng sản xuất hydro rất lớn. Khí thậm chí có thể đến thẳng châu Âu thông qua đường ống và do đó trước tiên sẽ không phải chuyển đổi phức tạp thành các chất cùng gốc như amoniac và vận chuyển bằng tàu. Tuy nhiên, Deloitte nhận thấy các vấn đề chính trị và sự bất ổn ở phần lớn các quốc gia này, từ đó tiềm năng cung ứng cho châu Âu bị hạn chế. Về điểm này, ngoài Mỹ Latinh, đặc biệt Namibia và Nam Phi được xem là thích hợp để trở thành nhà cung cấp. Các cố vấn khuyến nghị rằng mối quan hệ trong tương lai sẽ khác với mối quan hệ hiện tại với các nước xuất khẩu dầu và khí đốt. Nó phải dựa trên tinh thần “cùng có lợi“ và chú trọng cả chương trình hỗ trợ phát triển.

Tuy nhiên thời gian rất cấp bách. Các cộng tác của Deloitte viết: “Trung Quốc, Hoa Kỳ và Nhật Bản đang trong quá trình xác định cấu trúc tương lai của chuỗi cung ứng hydro xanh và các nguyên liệu thô liên quan trên toàn cầu.” Do đó, châu Âu cũng phải phát triển cơ chế thị trường của mình càng nhanh càng tốt để đạt được các mục tiêu của mình trong cuộc chạy đua toàn cầu. Chuyên gia của Deloitte có một lời khuyên dành cho nước Đức: Hãy gấp rút phát triển một chiến lược cho nguyên liệu thô.

Nguồn: Diễn Đàn Khai Phóng

 

Share on facebook
Share on google
Share on twitter
Share on whatsapp
Share on email
Share on print

BÀI MỚI

Sách "Chuyện với Thanh" và tác giả Nguyễn Thành Nam

Xã hội sẽ “tử tế” kiểu gì khi “hoàn lưu” những cuộc đấu tố trở lại?

Gieo nỗi sợ, người ta sẽ gặt được sự giả dối. Gieo đấu tố, người ta sẽ gặt sự phản trắc. Gieo thói quen kết tội người khác để bảo vệ mình, người ta sẽ tạo ra một xã hội trong đó không ai thực sự bảo vệ ai. Đến một ngày nào đó, khi chính quyền cần sự dấn thân, lòng can đảm và tinh thần trách nhiệm của công dân, điều họ nhận lại có thể chỉ là những khuôn mặt im lặng, những lời nói theo mẫu và một xã hội đã rút hết sinh khí vào bên trong.

Cuốn sách "Chuyện với Thanh - Lời kể mới về ánh sáng" bị thu hồi và tiêu hủy. Ảnh: Nhà xuất bản Hội Nhà Vă

Vụ Nguyễn Thành Nam và màn kịch bệnh hoạn của cả một xã hội

Càng theo dõi diễn biến của vụ việc Nguyễn Thành Nam, người ta càng nhận ra đây không phải là một vụ án “thông thường.” Điều khiến nó trở nên đặc biệt không nằm ở điều luật được áp dụng, mà nằm ở chính con người bị áp dụng điều luật ấy.

Bởi lần đầu tiên trong nhiều thập niên, một người từng công khai giảng dạy môn Tư tưởng Hồ Chí Minh, viết sách với mong muốn làm cho người trẻ hiểu và yêu Hồ Chí Minh hơn, lại bị cáo buộc là người “tuyên truyền chống Nhà nước.”

Ông Tô Lâm phát biểu tại Hội nghị Sơ kết 1 năm vận hành cơ chế mới tổ chức vào ngày 1 tháng 7, 2026. Ảnh chụp từ trang mạng Thể Thao & Văn Hóa

Điểm nghẽn của chế độ Tô Lâm

Điểm nghẽn lớn nhất của Việt Nam hôm nay không còn chỉ là thể chế hay năng lực thực thi. Điểm nghẽn sâu xa hơn là mục tiêu phát triển.

Một quốc gia sẽ đi theo đúng mục tiêu mà nó lựa chọn. Nếu mục tiêu cao nhất là duy trì quyền lực, thì mọi chính sách cuối cùng sẽ phục vụ cho việc bảo vệ quyền lực. Nhưng nếu mục tiêu cao nhất là con người và dân tộc Việt Nam, thì toàn bộ hệ thống chính trị, giáo dục, kinh tế và văn hóa sẽ phải được tổ chức lại để khai mở tiềm năng của con người.

Thủ đô Seoul của Hàn Quốc. Quốc gia này là một trong số những ví dụ thành công về việc thoát khỏi “bẫy thu nhập trung bình.” Ảnh: Gije Cho - Pexels

Bẫy thu nhập trung bình

Cái bẫy này người ta gọi là Bẫy thu nhập trung bình, thuật ngữ do hai nhà kinh tế Indermit Gill và Homi Kharas đặt ra năm 2007, khi họ đang nghiên cứu chiến lược phát triển cho các nước Đông Á.

Ý tưởng cốt lõi thì đơn giản thôi: Một quốc gia nghèo có thể tăng trưởng khá nhanh nhờ mấy lợi thế có sẵn, tài nguyên, nhân công rẻ, hay viện trợ nước ngoài. Nhưng đến một ngưỡng nào đó, mọi thứ chững lại. Lương tăng lên rồi, thế là mất luôn lợi thế “rẻ.”