Trong vụ án của Luật sư Nguyễn Văn Đài và 5 chiến hữu khác bị cộng sản kết án, tôi thấy có một vài thông số chung trong vụ án 14 Thanh niên Công Giáo và Tin Lành năm 2011. Đó là số lượng người bị kết án nhiều, thời gian giam cứu rất dài, và bản án qui chụp vào từng cá nhân rất nặng nề. Đặc biệt hơn là có những đóa hồng đầy sức sống của tuổi trẻ.
Đó chính là cô giáo Lê Thu Hà và Nguyễn Đặng Minh Mẫn. Tại sao mà tôi lại có ấn tượng đặc biệt sâu sắc với họ như vậy. Bởi hai người được sinh ra ở thế hệ 8X, chưa có chồng có con, họ đều bị cộng sản kết án với những mức án rất nặng nề, Lê Thu Hà 9 năm tù giam cộng 2 năm quản chế, Minh Mẫn 8 năm tù giam cộng 4 năm quản chế.
Tôi không được biết nhiều về cô giáo Hà, cũng chưa có lần nào trò chuyện chứ nói gì đến gặp mặt. Tôi chỉ biết về cô giáo ấy qua hình ảnh trên Facebook, là một giáo viên dạy tiếng Anh, tham gia vào hoạt động xã hội một cách nhiệt thành nhằm góp sức nhỏ bé của mình để đổi thay xã hội.
Trong tấm hình tại phiên tòa kết án 6 người yêu nước hôm qua 05.4.2018. Tôi nhận thấy một Lê Thu Hà mang vẻ đẹp nhu mì, hiền hòa nhưng tràn trề dũng khí, cương nghị. Khuôn mặt, ánh mắt và thần thái của Hà tại phiên tòa tự tại và yên ả như một dòng sông phẳng lặng, nhưng có lẽ ẩn sâu trong tâm hồn của một người con gái là những sóng ngầm âm ỉ.
Tôi có đọc một số bài viết của Hà được đăng trên các trang mạng, nhận thấy một giọng văn ấm áp, nhuần nhuyễn, nhân văn nhưng cũng dứt khoát rõ ràng đối với kẻ ngăn chặn con đường đi của cô. Có thể thấy trong tâm tưởng của người con gái này đã thực sự trưởng thành về nhận thức xã hội, về thời cuộc và nhân tình thế thái.
Sự chọn lựa của Hà gần như là hoàn toàn và bền vững ngay khi bước chân trên con đường đấu tranh cho tự do, dân chủ và quyền con người tại Việt Nam. Điều đó trở nên hoàn hảo hơn với việc Hà bình thản đón nhận một bản án nặng nề 9 năm tù giam.
9 năm trong lao tù cộng sản với một người con gái chưa chồng, họ sẽ phải hi sinh như thế nào đây? Cuộc sống hiện tại, tương lai gia đình, đó là những hiện sinh thực tại cho bất cứ ai cũng phải trăn trở, nhưng với Hà, thì cô ấy dám đánh đổi, dám hi sinh vì đất nước và con người Việt Nam.
Tôi nhớ sau khi kết án 14 Thanh niên Công giáo và Tin Lành năm 2013, Nguyễn Đặng Minh Mẫn bị 8 năm tù giam, nhưng cô ấy bình thản một cách đến lạ lùng. Từ tòa án trở về trại giam Nghi Kim, anh chị em chúng tôi tranh thủ bắt tay, ôm nhau trong chớp nhoáng. Minh Mẫn thì thầm vào tai tôi: “Chúng ta cùng cố gắng, tương lai đất nước sẽ sớm có tự do, dân chủ, nhân quyền”.
Minh Mẫn bị cộng sản kết án vì lên tiếng đấu tranh cho chủ quyền biển đảo, cô ấy dán dòng chữ “Hoàng Sa, Trường Sa là của Việt Nam” nhằm nhắc nhớ ý thức cho lãnh đạo cộng sản cũng như người dân về chủ quyền biển đảo đang bị Trung Cộng xâm lấn, thế mà cô gái trẻ nhiệt huyết yêu nước đó bị cầm tù.
Trong phiên tòa kết án năm ấy, Minh Mẫn tỏ rõ thái độ đĩnh đạc, bình thản và kiên quyết xác nhận chủ quyền biển đảo trước chủ tọa phiên tòa. Ngày hôm nay, Lê Thu Hà cũng tự mình bào chữa và khẳng định những việc làm của mình cho dân chủ, tự do và toàn vẹn lãnh thổ của Việt Nam là hoàn toàn chính đáng với giá trị lương tâm của con người.
Có những bài ca đẹp đẽ hát khen về người phụ nữ Việt Nam, có những trang sử hào hùng xướng tên người phụ nữ chống giặc ngoại xâm. Cái tên Lê Thu Hà, Nguyễn Đặng Minh Mẫn đang điền tiếp vào chỗ trống trong trang sử hiện đại, họ xứng đáng được nằm lòng trong những ca từ nặng tình quê hương.
07.4.2018
Paulus Lê Sơn
