cải cách thể chế

Đột phá thể chế từ những khoảng trống pháp lý

Việt Nam tham gia sâu vào các hiệp định tài chính quốc tế, ký kết các hiệp định vay vốn với điều khoản rõ ràng về áp dụng quy định của nhà tài trợ. Nhưng trong hệ thống pháp luật trong nước lại không có cơ chế nội luật hóa minh bạch các nguyên tắc đó. Khi xảy ra tranh chấp, mỗi bên dựa vào một hệ quy chiếu khác nhau. Thanh tra dựa vào quy định hiện hành của Việt Nam; ban quản lý dự án và tư vấn dựa vào hiệp định vay và thông lệ quốc tế…

Tổng Bí thư ĐCSVN Tô Lâm

Sự duy ý chí và độc đoán của ông Tô Lâm: Nguy cơ cho tương lai đảng CSVN

Tô Lâm nổi lên với những khẩu hiệu lớn: Cải cách thể chế, phát triển công nghệ cao, tư nhân hóa để đưa đất nước “vươn mình trong kỷ nguyên mới.” Nhưng điều đáng lo ngại là những định hướng này không xuất phát từ sự bàn bạc tập thể hay đồng thuận xã hội, mà chủ yếu dựa vào suy nghĩ và ý chí của riêng cá nhân Tô Lâm.

Tổng Bí thư ĐCSVN. Ảnh: AP

Vén bức màn cải cách của Tô Lâm

Các cải cách thực sự cần là một cuộc chuyển biến sâu sắc trong cơ chế chính trị, chứ không phải là thay đổi cách chào, cười xin phép hay bán vàng rẻ hơn…

Ảnh minh họa

Sống trong vùng xám: Điều hướng để Việt Nam tự chủ giữa một thế giới bất định

Thế giới tuy đang ở trong vùng xám của lịch sử, nhưng vùng xám không phải là bế tắc – đó là khoảng không gian mở, nơi mọi lựa chọn đều có thể trở thành bước ngoặt. Muốn tự chủ giữa bất định, Việt Nam phải tái định vị bản sắc, làm chủ hỗn mang, kiến tạo giá trị, cải cách thể chế, và mở rộng ảnh hưởng mềm.

Tổng Bí thư đảng CSVN Tô Lâm trước cuộc hội đàm với Tổng thống Nga Vladimir Putin ở Matxcơva, ngày 10/05/2025. Ảnh: Reuters - Anton Vaganov

Ông Tô Lâm trước cơ hội cuối cùng để Việt Nam “giàu lên trước khi già đi”

Muốn vượt được, và để chứng tỏ rằng các nền kinh tế mới nổi vẫn có thể trở thành nước phát triển, Việt Nam phải thực hiện được phép mầu thứ hai. Việt Nam phải tìm ra những phương cách mới để làm giàu bất chấp chiến tranh thương mại, và nhà lãnh đạo cứng rắn đang cầm quyền phải tự biến mình thành nhà cải cách. Ông Tô Lâm không hẳn là một Margaret Thatcher. Ông trở thành tổng bí thư năm ngoái, sau cuộc đấu tranh quyền lực. Nhưng ông nhìn nhận rằng phương thức phát triển của đất nước, sắp sửa không còn tác dụng.

Để “tinh gọn” guồng máy cai trị, thay vì chỉ lập một ban chỉ đạo duy nhất để thực hiện một công việc, thì ông Tô Lâm lại lập tới ba ban chỉ đạo, do ông Phạm Minh Chính (trái), thủ tướng; ông Tô Lâm (giữa), tổng bí thư; và ông Trần Thanh Mẫn (phải), chủ tịch Quốc hội, đứng đầu. Ảnh minh họa: Nhac Nguyen/ AFP via Getty Images)

Tinh gọn bộ máy cai trị, Tô Lâm làm được không?

“Đổi mới,” “tinh gọn” bộ máy chỉ là cách nói chữ cho sang, dân gian thường chỉ nói giản dị là “cắt bớt,” “tách ra nhập vào” và chẳng có gì mới trong đó cả. Để làm gọn một bộ máy chỉ có cách cắt bớt những bộ phận dư thừa, sa thải những cán bộ đảng viên “sáng cắp ô đi, tối vác về,” ghép nhiều bộ ngành, địa phương vào nhau thành những đơn vị lớn hơn, v.v.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm phát biểu sáng 21/10/2024 trước Quốc hội khóa XV về thể chế, nhân sự và cơ sở hạ tầng, trong đó thể chế là “điểm nghẽn” trọng yếu cho sự phát triển. Ảnh: The Leader

Kiến nghị khẩn cấp về cải cách thể chế

Chúng tôi, các cá nhân và tổ chức xã hội dân sự, ký tên dưới đây, gửi tới Quốc hội và Chính phủ kiến nghị khẩn cấp nhằm kêu gọi sự tôn trọng tối đa pháp quyền, đặc biệt là Điều 25 và Điều 27 của Hiến pháp 2013, cũng như các cam kết quốc tế mà Việt Nam đã tham gia.

Tô Lâm, Tổng bí thư đảng CSVN. Ảnh: Dân Việt

TBT Tô Lâm ‘sốt ruột’ vì Việt Nam ‘lò dò, lom dom’; nhiều người gợi ý dân chủ là chìa khóa

Tổng Bí thư đảng Cộng sản Việt Nam Tô Lâm mới đây bày tỏ “sốt ruột” khi Việt Nam “đi lò dò, lom dom” so với tốc độ phát triển rất nhanh của thế giới và nêu ra Ireland là tấm gương để “học hỏi.”

Nhiều người bàn luận về phát biểu của ông và cho rằng cải cách chính trị, dân chủ hóa chính là chìa khóa, theo quan sát của VOA.

Ông Tô Lâm phát biểu nhậm chức tổng bí thư đảng Cộng sản Việt Nam. Ảnh: Xây dựng Chính sách

Tổng bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm có thể cải cách thể chế lâu nay của Việt Nam?

Sau khi vừa nắm giữ được chức tổng bí thư, ông Tô Lâm cho biết sẽ tập trung tháo gỡ vướng mắc về thể chế .

“…Nếu ông Tô Lâm thật sự muốn giải quyết các vướng mắc của đất nước thì nên bỏ Điều 4 Hiến pháp, để cho nhiều đảng được cạnh tranh một cách công bằng, minh bạch, thì như vậy bộ máy chính trị mới có thể thay đổi tích cực. Ai tốt thì được người dân lựa chọn, ai dở thì bị đào thải là tự nhiên các khó khăn vướng mắc của đất nước sẽ được giải quyết nhanh chóng chứ không cần phải nói tới nói lui nhiều!” (một nhà hoạt động trẻ ở Sài Gòn, hôm 6/8/2024)

Tổng bí thư Nguyễn Phú Trọng tiếp đón Chủ tịch Tập Cận Bình ở Hà Nội hôm 12/12/2023. Ảnh: AFP

Việt Nam phải cải cách thế nào để sống còn bên cạnh người khổng lồ Trung Quốc?

Doanh nghiệp Việt Nam “sống còn” thế nào một khi thị trường Việt Nam “sơn thủy tương liên” với nền sản xuất khổng lồ của Trung Quốc? Theo Tiến sỹ Kinh tế Nguyễn Huy Vũ hiện ở Na Uy, nếu Việt Nam không cải cách,  sự tồn tại thực chất của doanh nghiệp trong nước là bất khả thi. Vậy nếu cần cải cách thì Việt Nam cần cải cách những gì? Có cần cải cách thể chế hay không và nếu cần thì nên cải cách ra sao? RFA trao đổi với một số chuyên gia từ ngoài Việt Nam về vấn đề này.

Báo cáo mới của Ngân Hàng Thế Giới (WB) hôm 18/5/2022: Thể chế có thể là ‘trở ngại lớn’ để Việt Nam thành quốc gia thu nhập cao

WB: Thể chế có thể là ‘trở ngại lớn’ để VN thành quốc gia thu nhập cao

Thể chế có thể sẽ trở thành trở ngại lớn đối với việc hiện thực hóa khát vọng trở thành quốc gia thu nhập cao vào năm 2045, một báo cáo mới công bố hôm 18/5 của Ngân Hàng Thế Giới (WB) đưa ra nhận định.

Theo WB, để thực hiện được mục tiêu trên, Việt Nam cần chuyển đổi mô hình tăng trưởng và cải thiện rõ rệt năng lực trong phối hợp và triển khai những cải cách chính sách kinh tế và đầu tư công.