Những ngày qua, sau kỳ thi tốt nghiệp Trung học phổ thông, câu chuyện đề khó – đề dễ trở thành tâm điểm của toàn xã hội. Nhưng theo tôi, bất luận thế nào, đó vẫn chỉ là những bàn bạc ở phần ngọn, bởi kỳ thi ấy dù có được tổ chức tốt đến đâu, đề hay ho đến thế nào chăng nữa, thì cũng chỉ làm cho chiếc vòng kim cô trở nên lấp lánh hơn, trong khi vấn đề cần làm là tháo bỏ nó.
Tinh thần khai phóng sẽ thấy rõ nếu đề thi vẫn lấy đoạn văn trên trong “Vợ Nhặt” làm điểm thảo luận nhưng mời gọi thí sinh liên hệ với hoàn cảnh hiện nay để nhận xét và thảo luận. Không có khuôn điểm khô cứng theo một bài giải định hướng rập khuôn. Thí sinh có toàn quyền đưa ra quan điểm của mình trong tinh thần không kỳ thị bất kỳ quan điểm nào miễn đề cập sát thực tế, đưa ra lập luận thuyết phục và có giải pháp sáng tạo…
Tội của ông Vũ Trọng Lương rất lớn, nhưng ông là sản phẩm của xã hội này. Còn bao kẻ như ông mà chưa lộ ra ánh sáng. Còn bao kẻ bự hơn ông và thối tha hơn nhiều những vẫn ung dung mũ cao áo rộng. Tất thẩy đều là sản phẩm tất yếu của xã hội này.
