Ngày 2/4/2026, Thủ tướng Singapore Lawrence Wong đã có một bài phát biểu đầy sức nặng trước quốc dân. Giọng ông trầm tĩnh nhưng cương quyết khi cảnh báo về một “cơn lốc” năng lượng toàn cầu do xung đột tại Trung Đông.
Ông không nói những lời sáo rỗng. Thủ tướng Sing nhìn thẳng vào sự thật: Eo biển Hormuz bị tắc nghẽn, giá dầu vọt tăng 60%, và một quốc đảo nhỏ bé như Singapore không thể đứng ngoài cuộc.
Thông điệp của ông rất rõ ràng: Chính phủ thành lập Ủy ban liên bộ đặc trách khủng hoảng, cam kết hỗ trợ người dân, nhưng đổi lại, mỗi gia đình và doanh nghiệp phải “tự cứu mình” bằng cách tiết kiệm từng kilowatt điện, từng giọt nhiên liệu.
Đó là một sự sòng phẳng chính trị: Lãnh đạo tiên phong đưa ra giải pháp, người dân hưởng ứng bằng hành động thực tế. Một thông điệp có khả năng lay động bởi nó được xây dựng trên sự minh bạch và tinh thần trách nhiệm tập thể.
Nhìn từ đảo quốc sư tử trở về Hà Nội, chúng ta thấy một bức tranh hoàn toàn khác. Những ngày cuối tháng 3, đầu tháng 4 năm 2026, khi cầu Long Biên tạm đóng để sửa chữa, áp lực dồn lên cầu Chương Dương và Vĩnh Tuy khiến giao thông rơi vào trạng thái “tê liệt.”
Nghịch lý nằm ở chỗ: Trong khi radio ra rả báo tin giá xăng dầu lập đỉnh, người dân lại chọn cách… ngồi trong ô tô cá nhân để chờ đợi 2-3 tiếng đồng hồ chỉ để qua được một cây cầu!
Lượng xe hơi không hề giảm, thậm chí tăng lên vì tâm lý “ngại mưa, ngại bụi.” Hàng ngàn lít nhiên liệu đang bị đốt sạch một cách vô nghĩa trong những đám mây khói bụi tắc nghẽn.
Phải chăng “an ninh năng lượng” vẫn là một khái niệm quá xa xỉ với người dân Thủ đô? Hay vì chúng ta chưa có một thông điệp chính trị đủ mạnh để thức tỉnh tinh thần “thời chiến” trong tiêu dùng năng lượng?
Nhìn vào TP.HCM, lãnh đạo thành phố này đã nhanh chóng công bố kế hoạch miễn phí xe buýt toàn dân với mức ngân sách dự kiến 7.000 tỷ đồng/năm. Đây là một thông điệp chính trị cực kỳ thông minh: Muốn dân bỏ xe cá nhân để tiết kiệm xăng dầu cho quốc gia, Nhà nước phải chìa tay trước.
Trong khi đó, Hà Nội lại tỏ ra khá “miễn cưỡng.” Đến tận đầu tháng 4/2026, sau khi TP.HCM đã triển khai, bị phóng viên Tiền Phong chất vấn, cán bộ cấp sở của Thủ đô mới tuyên bố “đang nghiên cứu” phương án miễn phí xe buýt “cho một số đối tượng.”
Sự chậm trễ này không chỉ là vấn đề ngân sách, mà còn là vấn đề về tư duy quản trị. Một thông điệp được đưa ra sau khi bị thúc ép bởi dư luận hoặc sau khi “nhìn trước ngó sau” các địa phương khác sẽ luôn thiếu đi sức nặng và sự truyền cảm hứng.
23h đêm qua 3/4, giá xăng lại tăng, giá dầu thì nhằm mốc 50.000 VND/lít, và có thể chưa dừng lại. Để vượt qua cuộc “cháy” năng lượng hiện nay, Hà Nội có lẽ không chỉ cần những rào chắn cứng trên cầu hay những thông báo cấm đường khô khan.
Chúng ta cần những “thông điệp chính trị” có sức lan toả. Chẳng hạn:
– Lãnh đạo gương mẫu: Tại sao không phải là một chiến dịch “Công chức Thủ đô đi xe buýt” trong 60 ngày cao điểm sửa cầu? Khi người dân thấy những chiếc xe công vụ giảm bớt trên đường, họ sẽ dễ dàng chấp nhận từ bỏ sự tiện nghi cá nhân.
– Quyết liệt với giao thông công cộng: Đừng “nghiên cứu” nữa, hãy hành động. Việc miễn phí xe buýt hoặc trợ giá mạnh cho các phương tiện xanh cần được thực hiện ngay lập tức như một biện pháp ứng phó khẩn cấp, thay vì một đề án an sinh dài hạn.
– Truyền thông dựa trên sự thật: Hãy nói cho người dân biết kho dự trữ quốc gia còn bao nhiêu, khả năng cung ứng của các nhà máy lọc dầu thực tế thế nào để tạo ra một tâm lý “resilience” (kiên cường) như cách Singapore đã làm.
Sự thật là, giá xăng tăng có thể làm “đau” ví tiền, nhưng sự thờ ơ và thiếu quyết liệt trong thông điệp quản lý mới là thứ làm “cháy” đi niềm tin và nguồn lực quốc gia.
Đã đến lúc lãnh đạo Thủ đô cần đưa ra những thông điệp đủ mạnh để “hạ nhiệt” những cây cầu và sưởi ấm niềm tin của người dân.
Nguồn: FB Lợi Phan Mai
