PHỎNG VẤN NHÀ HOẠT ĐỘNG NHÂN QUYỀN LÊ QUỐC QUÂN, MỘT NGÀY SAU KHI ÔNG ĐƯỢC TRẢ TỰ DO
30/6/2015
Nhà hoạt động nhân quyền Lê Quốc Quân tuyên bố khi ra khỏi tù: ’Tôi sẽ tiếp tục đi tới, vì tôi tin rằng đó là điều tốt đẹp cho nhân dân Việt Nam.’
Nhà cầm quyền Việt Nam từ lâu đã đàn áp ông Lê Quốc Quân vì những hoạt động nhân quyền của ông. Vào năm 2007, sau khi biện hộ cho nhiều nạn nhân của các hành vi vi phạm nhân quyền, ông đã bị tước quyền hành nghề luật sư vì bị tình nghi tham gia vào ‘các hoạt động nhằm lật đổ chế độ’.
‘Ông bị bắt nhiều lần vì đã tiếp tục cổ võ nhân quyền. Sau một vụ hành hung bởi những kẻ lạ mặt vào tháng Tám năm 2012, ông đã phải nhập viện. Sự việc này không bao giờ được cảnh sát điều tra. Ông Lê Quốc Quân bị bắt vào ngày 27 tháng 12 năm 2012 vì bị cáo buộc trốn thuế và bị kết án 30 tháng tù giam và bị phạt số tiền khoảng 59.000 Mỹ kim. Ủy ban Điều tra về bắt giữ tùy tiện của Liên Hiệp Quốc lên án việc giam giữ ông Lê Quốc Quân là vi phạm quyền tự do phát biểu và quyền được xét xử công bằng. Ủy ban cho rằng ông Lê Quốc Quân đã trở thành đích nhắm vì công việc hoạt động và viết blog của ông, và kêu gọi thả ông ngay lập tức. Ủy ban cũng khuyến nghị Việt Nam bồi thường thiệt hại cho ông.
Nhà cầm quyền Việt Nam chưa bao giờ hồi đáp về phán quyết này. Bản án tù của ông kết thúc vào ngày 27 tháng Sáu năm 2015. Ông đã chịu nguyên bản án 30 tháng tù, không hề được giảm. Một ngày sau khi được thà, ông đã trả lời cuộc phỏng vấn này.’
Ông bị giam 2 năm rưỡi. Ông cảm nhận như thế nào?
‘Thời gian 1 năm rưỡi đầu tiên trong tù của tôi rất khó khăn. Tình trạng khắc nghiệt. Tôi đã ở trong nhà giam 60 mét vuông với khoảng 50 người khác. Trong số đó có kẻ giết người, cướp của, người mắc bệnh nghiêm trọng.
Sau phiên xử phúc thẩm họ đưa tôi đến một trại giam khác, cách Hà Nội 850 cây số. Điều kiện ở đó tốt hơn. Tôi bị giam cùng với 10 tù nhân lương tâm khác. Tôi ở chung nhà giam 20 mét vuông với một tù nhân khác. Chúng tôi có một nhà vệ sinh, nước, được tiếp cận với báo chí và chúng tôi được phép xem TV 3 giờ mỗi ngày. Một kênh truyền hình duy nhất. Dĩ nhiên là kênh nhà nước. Thức ăn thì rất tệ, nhưng chúng tôi được phép nhận thêm một số nguồn cung cấp từ gia đình, như mì gói và bánh ngọt. Tôi từ chối không đi lao động, bởi vì tôi không có tội.
Việc kết án tôi là một sự oan sai của công lý. Bản án dành cho tôi dựa trên những cáo buộc sai lầm về tội trốn thuế. Tôi đã tuyệt thực bốn lần vì đây là một sự oan sai của công lý. Tiền phạt 59.000 Mỹ kim chưa thanh toán. Tôi không muốn trả vì tôi vô tội. Câu hỏi lớn đối với tôi là những gì sẽ xảy ra nếu tôi không đóng tiền. Dù sao đi nữa, chúng tôi cũng không có đủ tiền để trả. Tôi lo ngại sẽ bị bắt lại ngay sau khi được thả. Nhưng họ đã để tôi đi. Hiện tôi đang ở nhà. Đã có rất nhiều người ủng hộ chờ đợi tôi ở sân bay, ngay cả những người tôi chưa từng gặp trước đây. Hiện đang có nhiều người đến thăm tôi ở nhà.’
Ông có biết về những hỗ trợ của quốc tế trong lúc ông ngồi tù?
‘2 năm đầu tiên, tôi đã không biết rằng rất nhiều tổ chức đã chú ý đến trường hợp của tôi. Bây giờ thì tôi được biết về sự quan tâm của quốc tế, những lá thư gởi đến nhà cầm quyền Việt Nam, phán quyết của Ủy ban Điều tra về bắt giữ tùy tiện của Liên Hiệp Quốc, sự kiện nhiều chính trị gia nước ngoài đã lên tiếng cho tôi.
Tôi biết rằng năm ngoái đã có nhiều người gửi cho tôi thiệp Giáng Sinh đến trại giam. Những tấm thiệp này không bao giờ đến tay tôi. Có thể các quản giáo đã nhận được và dán chúng trên tường của văn phòng họ. Tôi rất biết ơn những người đã gửi cho tôi những tấm thiệp này vì nó làm cho nhà cầm quyền nhận ra rằng mọi người trên thế giới quan tâm đến trường hợp của tôi.’
Ông sẽ tiếp tục viết blog về các vấn đề nhân quyền?
‘Tất nhiên! Tôi sẽ tiếp tục làm những gì tôi tin là tốt cho đất nước của tôi. Tôi sẽ nỗ lực cho một Việt Nam tốt đẹp hơn. Phát triển đất nước là mục tiêu của tôi. Vâng, tôi e rằng tôi sẽ bị bắt lại. Tôi cố gắng vượt qua nỗi sợ hãi. Tôi sẽ tiếp tục đi tới, vì tôi tin rằng điều đó tốt đẹp cho nhân dân Việt Nam. Tôi sẽ không đi ra nước ngoài, tôi muốn ở lại Việt Nam. Xứng đáng để cống hiến cả cuộc đời tôi.’
Nguồn: Lawyers for Lawyers
