Chỉnh đốn đảng chừng nào thành công?

Nguyễn Phú Trọng chủ tọa và phát biểu chỉ đạo tại "Hội nghị cán bộ toàn quốc về công tác xây dựng, chỉnh đốn đảng" hôm 9/12/2021. Ảnh: Người Lao Động
Share on facebook
Share on google
Share on twitter
Share on whatsapp
Share on email
Share on print
Share on facebook
Share on google
Share on twitter
Share on whatsapp
Share on email
Share on print

Điều âu lo lớn nhất của chế độ toàn trị tại Việt Nam là làm sao giữ đựợc quyền lực của đảng và tiếp tục bịt miệng người dân để kiểm soát toàn xã hội, ít nhất là ở bề nổi. Tuy nhiên giữ được quyền lực trong bối cảnh xã hội thay đổi từng ngày và sự biến chất của hầu hết cán bộ đảng viên đã trở thành nỗi ám ảnh của một sự sụp đổ được báo trước.

Vì thế gần như hàng năm, vấn đề chỉnh đốn và làm trong sạch đảng lại được nêu lên như một tiếng kêu tuyệt vọng trong mong muốn thức tỉnh hàng triệu đảng viên đang đắm mình trong sự “suy đồi đạo đức cách mạng.”

Hôm Thứ Năm ngày 9 tháng Mười Hai vừa qua, “Hội nghị cán bộ toàn quốc về công tác xây dựng, chỉnh đốn đảng” được tổ chức tại Hà Nội. Tổng Bí Thư Nguyễn Phú Trọng đã đến tham dự và cảnh báo trước hội nghị cái mà ông gọi là “nguy cơ suy thoái trong hàng ngũ cán bộ đảng viên” và kêu gọi “phê và tự phê” một khẩu hiệu cũ rích từ hàng chục năm qua. Xem ra đây cũng chỉ là một hội nghị nhàm chán và tuyệt vọng.

Theo báo điện tử của đảng CSVN từ đầu nhiệm kỳ XIII đến nay, CSVN đã ban hành tổng cộng 12 văn bản về công tác xây dựng, chỉnh đốn đảng. Với một số lượng văn bản chính trị phải ban hành quá nhiều như thế, rõ ràng nói lên một thực tế kết quả của sự thi hành không bao nhiêu vì sự phớt lờ của đa số đảng viên. Vì sao xây dựng đảng trong sạch vững mạnh và chỉnh đốn đảng không mang đến kết quả suốt một thời gian dài?

Thứ nhất, quan điểm duy ý chí của giai cấp cầm quyền tuy chỉ là thiểu số nhưng chưa bao giờ thừa nhận sai lầm trong quá khứ cũng như trong hiện tại. Sau năm 1975, đảng CSVN rơi vào tình trạng phân tranh nội bộ trầm trọng nhưng đồng thời cũng có một thời kỳ hòa bình kéo dài để thực hiện chuyên chính vô sản trên toàn quốc.

Từ đó với thanh gươm không đối thoại này, đảng CSVN huy động các thành phần vô sản lưu manh mới nổi, tiến hành công cuộc xây dựng xã hội chủ nghĩa trong ánh hào quang của cuộc chiến tranh vừa chấm dứt. Nhưng thực tế xã hội ngày càng đói nghèo đã làm tàn tạ mọi chiến thắng hào nhoáng và dạy cho những người cộng sản một bài học đắng cay.

Thứ hai, vẫn với thanh gươm ấy, đảng phải bước vào thời kỳ đổi mới hay là chết, bám lấy kinh tế thị trường như cái phao cứu sinh. Núp bóng những bài học sơ đẳng của chủ nghĩa tư bản, cán bộ đảng viên bắt đầu bén mùi đồng dollar và đua nhau lao vào cơn lốc của sự sa đọa. Vấn nạn tham nhũng khởi đầu từ đó với sự giúp sức công khai của chế độ toàn trị ẩn nấp dưới vỏ bọc chuyên chính vô sản ngày càng càng tinh vi. Pháp luật không đủ răn đe hay chỉ sử dụng để răn đe người phê phán chính quyền.Và sự trong sạch của đảng trong văn bản chính trị trở thành một thử thách không thể vói tới nhưng ngày càng trở nên lố bịch.

Chỉnh đốn đảng đem lại kết quả khá bất ngờ: Thói đạo đức giả trở thành nếp sống của cán bộ đảng viên và hành trình tham nhũng mở rộng từ trung ương xuống tận xã ấp. Từ năm 2006, để cứu vãn tình thế, Ban Chỉ Đạo Phòng Chống Tham Nhũng Trung Ương được thành lập, tập trung quyền hạn trong tay Thủ Tướng Nguyễn Tấn Dũng, một kẻ tạo ra hệ thống tham nhũng chặt chẽ nhất trong chính phủ. Khi cuộc đấu tranh quyền lực nghiêng về tổng bí thư, ủy ban chỉ đạo lọt vào tay Nguyễn Phú Trọng báo hiệu những màn đấu đá về sau.

Qua công cụ này, ông Trọng tìm cách loại trừ phe nhóm của Nguyễn Tấn Dũng với chiến dịch đột lò, với hai tham vọng vừa diệt trừ phe cánh đối nghịch đồng thời răn đe và hạn chế những bàn tay nhúng chàm. Mặc dù ông đã từng khoe khoang và tổng kết thành tích có hàng chục, hàng trăm cán bộ vào lò, kể cả ủy viên bộ chính trị  hay uỷ viên trung ương đảng nhưng thành tích ấy không làm tham nhũng chấm dứt mà trái lại danh sách quan tham ngày càng kéo dài.

Ban Chỉ Đạo Phòng Chống Tham Nhũng giờ đây hiện thân là một sự thất bại và việc chống tham nhũng bằng ủy ban chỉ đạo là một sự sai lầm. Vì tham nhũng ngày nay là bản chất của cán bộ cầm quyền ở mọi cấp cai trị, xuất phát từ giai cấp đặc quyền của đảng CSVN. Chỉ khi nào giai cấp đặc quyền này biến mất, chỉ khi nào chuyên chính vô sản và độc quyền chính trị không còn, Việt Nam mới có cơ may bảo tồn được tài nguyên, vật lực dành cho xây dựng đất nước.

Do vậy hội nghị cán bộ toàn quốc vừa qua chỉ là dịp để tổng bí thư đăng đàn phô diễn một vài ngón nghề văn chương thi phú và răn đe bộ trưởng công an “miếng ăn là miếng tồi tàn,” ngoài ra chẳng có gì hơn.

Đề tài chỉnh đốn đảng và làm trong sạch đảng sẽ còn được đề cập hàng năm nhưng là một đề tài của con đường đi nhưng không bao giờ đến.

Phạm Nhật Bình

 

Share on facebook
Share on google
Share on twitter
Share on whatsapp
Share on email
Share on print

BÀI MỚI

Sách "Chuyện với Thanh" và tác giả Nguyễn Thành Nam

Xã hội sẽ “tử tế” kiểu gì khi “hoàn lưu” những cuộc đấu tố trở lại?

Gieo nỗi sợ, người ta sẽ gặt được sự giả dối. Gieo đấu tố, người ta sẽ gặt sự phản trắc. Gieo thói quen kết tội người khác để bảo vệ mình, người ta sẽ tạo ra một xã hội trong đó không ai thực sự bảo vệ ai. Đến một ngày nào đó, khi chính quyền cần sự dấn thân, lòng can đảm và tinh thần trách nhiệm của công dân, điều họ nhận lại có thể chỉ là những khuôn mặt im lặng, những lời nói theo mẫu và một xã hội đã rút hết sinh khí vào bên trong.

Cuốn sách "Chuyện với Thanh - Lời kể mới về ánh sáng" bị thu hồi và tiêu hủy. Ảnh: Nhà xuất bản Hội Nhà Vă

Vụ Nguyễn Thành Nam và màn kịch bệnh hoạn của cả một xã hội

Càng theo dõi diễn biến của vụ việc Nguyễn Thành Nam, người ta càng nhận ra đây không phải là một vụ án “thông thường.” Điều khiến nó trở nên đặc biệt không nằm ở điều luật được áp dụng, mà nằm ở chính con người bị áp dụng điều luật ấy.

Bởi lần đầu tiên trong nhiều thập niên, một người từng công khai giảng dạy môn Tư tưởng Hồ Chí Minh, viết sách với mong muốn làm cho người trẻ hiểu và yêu Hồ Chí Minh hơn, lại bị cáo buộc là người “tuyên truyền chống Nhà nước.”

Ông Tô Lâm phát biểu tại Hội nghị Sơ kết 1 năm vận hành cơ chế mới tổ chức vào ngày 1 tháng 7, 2026. Ảnh chụp từ trang mạng Thể Thao & Văn Hóa

Điểm nghẽn của chế độ Tô Lâm

Điểm nghẽn lớn nhất của Việt Nam hôm nay không còn chỉ là thể chế hay năng lực thực thi. Điểm nghẽn sâu xa hơn là mục tiêu phát triển.

Một quốc gia sẽ đi theo đúng mục tiêu mà nó lựa chọn. Nếu mục tiêu cao nhất là duy trì quyền lực, thì mọi chính sách cuối cùng sẽ phục vụ cho việc bảo vệ quyền lực. Nhưng nếu mục tiêu cao nhất là con người và dân tộc Việt Nam, thì toàn bộ hệ thống chính trị, giáo dục, kinh tế và văn hóa sẽ phải được tổ chức lại để khai mở tiềm năng của con người.

Thủ đô Seoul của Hàn Quốc. Quốc gia này là một trong số những ví dụ thành công về việc thoát khỏi “bẫy thu nhập trung bình.” Ảnh: Gije Cho - Pexels

Bẫy thu nhập trung bình

Cái bẫy này người ta gọi là Bẫy thu nhập trung bình, thuật ngữ do hai nhà kinh tế Indermit Gill và Homi Kharas đặt ra năm 2007, khi họ đang nghiên cứu chiến lược phát triển cho các nước Đông Á.

Ý tưởng cốt lõi thì đơn giản thôi: Một quốc gia nghèo có thể tăng trưởng khá nhanh nhờ mấy lợi thế có sẵn, tài nguyên, nhân công rẻ, hay viện trợ nước ngoài. Nhưng đến một ngưỡng nào đó, mọi thứ chững lại. Lương tăng lên rồi, thế là mất luôn lợi thế “rẻ.”