Con tàu vận hành quyền lực

à Nguyễn Thị Kim Ngân, Chủ tịch Quốc hội CSVN trong một phiên họp của Uỷ ban Thường vụ Quốc hội thảo luận về vấn đề xử lý tài sản bất minh hôm 13/7/2018. Ảnh: VnEconomy
Share on facebook
Share on google
Share on twitter
Share on whatsapp
Share on email
Share on print
Share on facebook
Share on google
Share on twitter
Share on whatsapp
Share on email
Share on print

Ông Thủ tướng nói về việc tham khảo ý kiến nhân dân và các nhà khoa học về dự thảo luật đặc khu. Điều đó có nghĩa là từ trước khi xây dựng dự thảo cho đến khi được đưa ra quốc hội thảo luận vào tháng 6/0218 vừa qua thì dự thảo này không được tham khảo ý kiến từ nhân dân cũng như các chuyên gia. Và vì thế mà nó mới gặp phải phản ứng dữ dội và quyết liệt đến thế từ nhân dân trên cả nước khi hay tin quốc hội sẽ bấm nút thông qua một dự luật đặc biệt quan trọng đến an ninh quốc gia.

Nhưng việc tham khảo ý kiến nhân dân về luật đặc khu có phải về vấn đề của việc nhân dân có quyền quyết định thực sự đến dự luật cũng như đất nước có nhất thiết cần phát triển kinh tế bằng đặc khu và câu chuyện an ninh quốc gia có bị đe doạ hay không mới là điều tối quan trọng, vì nhân dân cần phải được quyết định vấn đề hệ trọng này của quốc gia một cách thực chất chứ không thể hình thức cho qua chuyện.

Chỉ đạo của Bộ Chính trị vẫn còn nguyên đó, khi thiết chế siêu quyền lực này đã giao cho quốc hội phải bàn thảo và thông qua luật đặc khu, vậy nhân dân có vai trò gì trong việc thiết lập và thông qua dự luật này trên thực tế?

Ý kiến của nhân dân nếu trái với hoặc phủ quyết chỉ đạo của Bộ Chính trị thì sẽ giải quyết thế nào và quyết định của ai mới có hiệu lực thực thi? Đó là vấn đề lớn nhất hiện nay.

Vừa rồi bà Chủ tịch quốc hội phát biểu cho rằng, chẳng lẽ ông Thanh tra chính phủ lại đi kiện ông Bộ trưởng về tài sản bất minh thì điều đó không phù hợp với truyền thống người Việt Nam.

Đây là quan điểm của vị trí chính trị quan trọng trong Quốc hội, nhưng không hiểu tại sao bà ấy lại không ủng hộ việc người ta thực thi theo pháp luật (luật công) mà lại muốn hành xử theo cảm tính về mặt truyền thống mơ hồ nào đó.

Nhà nước pháp quyền phải đặt lên trên hết mọi thứ là luật pháp và mọi người đều bình đẳng trước pháp luật, đặc biệt cán bộ công quyền khi tham gia vào công cuộc chính trị thì phải tuân thủ hàng loạt những luật liên quan đến chức phận của mình. Nếu chống tham nhũng lại sợ kiện tụng và né tránh luật pháp, mà nó phải là nghĩa vụ bắt buộc tiên quyết, thì sẽ không giải quyết được vấn đề gì trên thực tế.

Thậm chí đề xuất đánh thuế 45% tài sản bất minh cũng chính là một cách để hợp thức hoá tài sản tham nhũng và hành vi rửa tiền của quan chức. Khi đã chịu tác động của luật công, thì mọi vấn đề liên quan đến tài sản đều được coi là lĩnh vực điều chỉnh của luật công, không thể coi đó là chuyện bí mật đời tư để trở thành nhạy cảm hay nếu là bất minh thì cho đánh thuế để phù phép cho nó tồn tại. Chống tham nhũng như vậy thì chỉ làm cho bọn tham nhũng ngày càng vơ vét khủng khiếp và lộng hành mãnh liệt hơn.

Tôi không hiểu cớ làm sao mà bà ấy có thể đảm nhận một chức phận chính trị quan trọng trong cơ quan lập pháp (cơ quan quyền lực cao nhất đại diện cho nhân dân) lại có nhận thức pháp luật như thế. Nhưng đó là lý do của việc quyền lực không được phân tách thành các thiết chế độc lập nên mới có tình trạng rối rắm và luẩn quẩn như vậy.

Ở một thành phố trực thuộc trung ương, nhưng người ta đề xuất người có tuổi nhận 200 triệu đồng để nhường chức cho những cán bộ trẻ hơn.

Đây là một hành vi huỷ hoại luật pháp và cả huỷ hoại tính chính danh của quyền lực nhà nước. Vì nếu không đủ phẩm chất thì anh phải bị phế truất và thay thế với những điều kiện nhất định. Người thay thế cũng phải đảm bảo rằng anh đáp ứng đủ những tiêu chí mà luật pháp đặt ra để đảm nhận được chức phận này khi bổ nhiệm. Nếu để người có chức vụ nhận tiền để nhường chỗ cho người trẻ hơn thì chẳng khác nào hành vi mua quan bán chức được công khai và nó trở thành thị trường để cho bọn lưu manh kéo bè kết phái nắm lấy và lũng đoạn quyền lực.

Tôi chưa thấy nơi nào trên thế giới có tư duy và đề xuất như vậy trong việc giải quyết những bất ổn và lỗ hổng của thể chế tạo ra. Thật nguy hiểm khi lại có những đề xuất kiểu đó được đưa ra thảo luận một cách thản nhiên và công khai.

Nguồn: FB Luân Lê

 

Share on facebook
Share on google
Share on twitter
Share on whatsapp
Share on email
Share on print

BÀI MỚI

Sách "Chuyện với Thanh" và tác giả Nguyễn Thành Nam

Xã hội sẽ “tử tế” kiểu gì khi “hoàn lưu” những cuộc đấu tố trở lại?

Gieo nỗi sợ, người ta sẽ gặt được sự giả dối. Gieo đấu tố, người ta sẽ gặt sự phản trắc. Gieo thói quen kết tội người khác để bảo vệ mình, người ta sẽ tạo ra một xã hội trong đó không ai thực sự bảo vệ ai. Đến một ngày nào đó, khi chính quyền cần sự dấn thân, lòng can đảm và tinh thần trách nhiệm của công dân, điều họ nhận lại có thể chỉ là những khuôn mặt im lặng, những lời nói theo mẫu và một xã hội đã rút hết sinh khí vào bên trong.

Cuốn sách "Chuyện với Thanh - Lời kể mới về ánh sáng" bị thu hồi và tiêu hủy. Ảnh: Nhà xuất bản Hội Nhà Vă

Vụ Nguyễn Thành Nam và màn kịch bệnh hoạn của cả một xã hội

Càng theo dõi diễn biến của vụ việc Nguyễn Thành Nam, người ta càng nhận ra đây không phải là một vụ án “thông thường.” Điều khiến nó trở nên đặc biệt không nằm ở điều luật được áp dụng, mà nằm ở chính con người bị áp dụng điều luật ấy.

Bởi lần đầu tiên trong nhiều thập niên, một người từng công khai giảng dạy môn Tư tưởng Hồ Chí Minh, viết sách với mong muốn làm cho người trẻ hiểu và yêu Hồ Chí Minh hơn, lại bị cáo buộc là người “tuyên truyền chống Nhà nước.”

Ông Tô Lâm phát biểu tại Hội nghị Sơ kết 1 năm vận hành cơ chế mới tổ chức vào ngày 1 tháng 7, 2026. Ảnh chụp từ trang mạng Thể Thao & Văn Hóa

Điểm nghẽn của chế độ Tô Lâm

Điểm nghẽn lớn nhất của Việt Nam hôm nay không còn chỉ là thể chế hay năng lực thực thi. Điểm nghẽn sâu xa hơn là mục tiêu phát triển.

Một quốc gia sẽ đi theo đúng mục tiêu mà nó lựa chọn. Nếu mục tiêu cao nhất là duy trì quyền lực, thì mọi chính sách cuối cùng sẽ phục vụ cho việc bảo vệ quyền lực. Nhưng nếu mục tiêu cao nhất là con người và dân tộc Việt Nam, thì toàn bộ hệ thống chính trị, giáo dục, kinh tế và văn hóa sẽ phải được tổ chức lại để khai mở tiềm năng của con người.

Thủ đô Seoul của Hàn Quốc. Quốc gia này là một trong số những ví dụ thành công về việc thoát khỏi “bẫy thu nhập trung bình.” Ảnh: Gije Cho - Pexels

Bẫy thu nhập trung bình

Cái bẫy này người ta gọi là Bẫy thu nhập trung bình, thuật ngữ do hai nhà kinh tế Indermit Gill và Homi Kharas đặt ra năm 2007, khi họ đang nghiên cứu chiến lược phát triển cho các nước Đông Á.

Ý tưởng cốt lõi thì đơn giản thôi: Một quốc gia nghèo có thể tăng trưởng khá nhanh nhờ mấy lợi thế có sẵn, tài nguyên, nhân công rẻ, hay viện trợ nước ngoài. Nhưng đến một ngưỡng nào đó, mọi thứ chững lại. Lương tăng lên rồi, thế là mất luôn lợi thế “rẻ.”