Gia Minh, phóng viên RFA 2010-01-04
Vào ngày 28 tháng 12 vừa qua, Ủy ban Nhân dân Quận 3 gửi cho Linh mục Phạm Trung Thành, Bề trên Giám tỉnh Dòng Chúa Cứu Thế, và Linh mục Nguyễn Quang Duy, chánh xứ Đức Mẹ Hằng Cứu Giúp, công văn mang số 1258. Trong công văn này có cáo buộc Dòng Chúa Cứu Thế một số điều như có những bài xuyên tạc Nhà nước trên các trang mạng Internet của Nhà Dòng, và gây mất đoàn kết dân tộc…
Để rộng đường dư luận, biên tập viên Gia Minh của Đài chúng tôi hỏi chuyện Linh Mục Phạm Trung Thành về những cáo buộc mà phía chính quyền đưa ra đối với Dòng Chúa Cứu Thế và Giáo xứ Mẹ Hằng Cứu Giúp tại quận 3 thành phố Hồ Chí Minh.
Công văn cáo buộc Nhà Dòng
Trước hết đối với câu hỏi Nhà Dòng có ngạc nhiên khi nhận được công văn đó hay không, thì LM Phạm Trung Thành trả lời:
LM Phạm Trung Thành: Chúng tôi không ngạc nhiên vì chúng tôi có kinh nghiệm về nhà cầm quyền Việt Nam. Đó là một chính quyền chuyên chính như chính những gì mà nhà cầm quyền tổ chức học tập, cũng như những gì xuất phát từ thực tế. Cụ thể vừa rồi khi ông thủ tướng Việt Nam ra nước ngoài có tuyên bố là không khoan nhượng trong lĩnh vực tôn giáo. Trong kinh nghiệm trước năm 75, chiến thuật của chính quyền miền Bắc Việt Nam là vừa đàm vừa đánh.
Cách đây một tháng tôi cũng nhận được một công văn như vậy từ ủy ban nhân dân thành phố Hà Nội. Công văn đó cũng kết án anh em chúng tôi ở Hà Nội.
Gia Minh: Những cáo buộc trong công văn Quận 3 Tp HCM và UBND Hà Nội gửi thì Nhà Dòng phản hồi ra sao?
LM Phạm Trung Thành: Nội dung công văn 1258 của UBND Quận 3 cũng tương tự như công văn trước. Chúng tôi thấy không hợp lý, vì anh em chúng tôi là linh mục. Chúng tôi có nhiệm vụ loan báo Tin Mừng, mà lời Chúa không phải ở trên mây trên gió; đó là tin mừng thực sự nhất là cho những người nghèo, người đau khổ, bị bỏ rơi, bị áp bức cụ thể trước mặt chúng tôi. Nhiệm vụ của chúng tôi là nói cho mọi người biết về niềm hy vọng, niềm tin vào Thiên Chúa- một Thiên Chúa yêu thương và công bằng. Chúng tôi có nhiệm vụ xây dựng xã hội trần thế trong ánh sáng của Lời Chúa.
Riêng cha Lê Quang Uy hay cha Vũ Khởi Phụng thì chúng tôi thấy rằng các vị ấy không làm gì sai Lời Chúa như trong một công văn tôi đã trả lời chính quyền Hà Nội trước đây. Về mặt thần học, tín lý, luân lý tôi không thấy sai.Còn về mặt pháp luật tôi xin không có ý kiến. Tôi không học về pháp luật, tôi chỉ biết pháp luật tổng quát như những người dân bình thường, và tôi không có thẩm quyền về mặt pháp luật đối với anh em tôi; nhưng tôi thấy làm sao ấy: ghép tội người ta khi chưa có xét xử.
Gia Minh: Trong những công văn, đặc biệt công văn 1258 của UBND Quận 3 nói là Nhà Dòng có những trang web trên đó xuyên tạc sự thật, gây mất đoàn kết; vậy LM có những chứng minh ngược lại thế nào?
LM Phạm Trung Thành: Theo dõi những bài viết trên các trang mạng của Nhà Dòng chúng tôi thì có thể chia ra làm ba loại chính. Thứ nhất là những thông tin, hình ảnh, sinh hoạt về tôn giáo của chúng tôi. Thứ hai là những bài viết của anh em chúng tôi.
Thứ ba là những bài mà những người phụ trách các trang mạng đó trích dẫn cho rộng đường dư luận với chú thích là ‘lang thang trên mạng’. Chúng tôi chỉ chịu trách nhiệm về những bài viết của chúng tôi: những bài xã luận, suy nghĩ, bài giảng do anh em chúng tôi viết ra. Còn bài viết của những người được trích thì có tên tuổi, địa chỉ của họ và chúng tôi đưa lên như là một phản biện xã hội, để rộng đường dư luận cho mọi người xem xét.
Nói chúng tôi xuyên tạc thì thú thật tôi không biết chúng tôi xuyên tạc cái gì. Chuyện Thái Hà, chuyện Hồ Ba Giang rành rành ra như vậy, chuyện Tòa Khâm Sứ thì rõ ràng như thế,chúng tôi có xuyên tạc điều gì đâu, có sao chúng tôi nói vậy. Chúng tôi nói có giấy tờ, hình ảnh rõ ràng.
Gia Minh: Đó là chuyện tranh chấp đất đai của Dòng Chúa Cứu Thế, nhưng công văn của Quận 3 còn nói Nhà Dòng đề cập đến chuyện Tam Tòa, Loan Lý, Bát Nhã?
LM Phạm Trung Thành: Chuyện Tam Tòa, Loan Lý cũng rất rõ: có hình ảnh, có chứng từ ở địa phương. Chuyện của Bát Nhã do chúng tôi là những người với tư cách có tín ngưỡng, với tư cách người công dân Việt Nam trên đất nước Việt Nam, chúng tôi hiệp thông, chia xẻ, đồng cảm với họ. Còn nếu họ có làm gì sai về mặt pháp luật thì chúng tôi không bàn luận về chuyện đó. Chúng tôi là người tu hành, họ cũng là người tu hành mà gặp pháp nạn thì chúng tôi chia xẻ, đồng cảm với họ thế thôi.
Gia Minh: So sánh với những trang mạng khác, thì những thông tin trên các trang mạng của Dòng có những gì khác nhau không?
LM Phạm Trung Thành: Tùy theo đường lối và định hướng của thông tin. Báo chí nhà nước thì chính quyền nói rõ rồi phải giữ lề phải mà đi. Hệ thống báo chí nhà nước đi từ trung ương đến địa phương, cho phép đăng thế nào thì cứ vậy mà theo. Chúng tôi đâu chịu sự chi phối của trung ương. Chúng tôi chịu sự chi phối của Thiên Chúa, của Hội Thánh. Thiên Chúa bảo chúng tôi nói gì thì chúng nói thế đó, Hội Thánh dạy chúng tôi nói gì thì chúng tôi nói điều đó.
Nhà Dòng đi ngược lại giáo huấn của Vatican?
Gia Minh: Công văn của UBND Q. 3 có trích dẫn phát biểu của Đức giáo hoàng Bênêđíctô thứ 16 nói với đoàn các giám mục Việt Nam hồi tháng bảy, và cho rằng Dòng Chúa Cứu Thế đi ngược lại giáo huấn đó. Nhà Dòng thấy cáo buộc đó ra sao?
LM Phạm Trung Thành: Chúng tôi đón nhận các huấn từ của Hội Thánh theo cung cách của những người có niềm tin; còn chính quyền Việt Nam xử lý huấn từ của Hội thánh theo cung cách của những người không có lòng tin, không có đức tin và họ đang theo đuổi lý thuyết cộng sản – một lý thuyết đi ngược lại đức tin. Hai cung cách này hoàn toàn khác nhau, đứng ở hai góc cạnh, hai định hướng, hai tầm nhìn khác nhau thì không thể thẩm định nhau được. Đối thoại là trình bày, lắng nghe chứ không phải cáo buộc. Hễ cáo buộc rồi thì không phải là đối thoại nữa.
Gia Minh: Công văn nêu ra câu của Giáo Hoàng ‘Tôn giáo không gây ra mối nguy hiểm cho sự đoàn kết quốc gia… Anh chị em giáo dân phải chứng tỏ rằng là người Công giáo tốt, người công dân tốt…’ Linh mục thấy giáo dân ở Kỳ Đồng, tức giáo xứ Đức Mẹ hằng Cứu giúp có đi ngược lại những điều đó không?
LM Phạm Trung Thành: Chắc chắn là không, vì nếu đi ngược thì chúng tôi đã không được phép làm.
Gia Minh: Theo hiểu biết chung về luật pháp Việt Nam, qui trình đưa ra ra công văn như vậy có đúng luật không?
LM Phạm Trung Thành: Luật pháp Việt Nam đang trên đường xây dựng và làm ồ ạt. Nhiều luật chưa có và nhiều luật chưa hoàn chỉnh, như quan điểm của Hội Đồng Giám mục Việt Nam là luật đất đai Việt Nam chưa hoàn chỉnh. Ngay cả những điều đã có ‘vẫn làm sao đấy’, ví dụ việc xử án tám giáo dân Thái Hà năm trước.
Việc xử án không được sự đồng thuận của nhân dân, tuyên án rồi mà không có án lệnh, án phí cũng chẳng phải đóng vì không có ai đòi. Ví dụ vụ Hồ Ba Giang cho rằng đã có giấy hiến của Cha già Vũ Ngọc Bích; thế nhưng trong bất cứ cuộc họp nào cũng không đưa ra cho chúng tôi xem giấy hiến đó cả. Vậy mà cứ kết án anh em chúng tôi là sai. Hay bây giờ bước ra ngoài xã hội, chúng tôi thấy một luật bất thành văn được chính quyền tuân thủ: bảo vệ cho những người gọi là ‘quần chúng tự phát’ muốn đánh ai thì đánh, muốn phá nhà ai thì phá. Công an bảo vệ và báo chí ca tụng ‘quần chúng tự phát’ đó. Chúng tôi thực sự không biết qui định của pháp luật là thế nào, anh em chúng tôi không biết đường nào mà lần. Như thế việc ra công văn kết án anh em chúng tôi cũng nằm trong cách hành xử như vậy. Tổng giám mục Giuse Ngô Quang Kiệt còn bị kết án, đòi phải ra khỏi Hà Nội, huống gì anh em chúng tôi.
Gia Minh: Không lẽ không còn lối thoát, không còn cách gì để theo điều mà Nhà nước nói là xây dựng một nhà nước tôn trong pháp luật?
LM Phạm Trung Thành: Chúng tôi tiếp tục nuôi niềm hy vọng, bởi vì chúng tôi ở trên đất nước này, đang sống với anh em tôi, với tất cả mọi người, kể cả chính quyền. Chúng tôi vẫn nuôi niềm hy vọng, và nguyện cầu cho niềm hy vọng được thành đạt: đó là đất nước của người Việt Nam được sống trong tự do, dân chủ, tôn trọng lẫn nhau. Chúng tôi vẫn tin Thiên Chúa vẫn ban niềm hy vọng đó cho anh em chúng tôi; bởi vì tận đáy lòng của bất cứ ai cũng có lương tâm. Nơi ấy Thiên Chúa điều khiển hành xử con người ấy, điều khiển lịch sử của nhân loại, điều khiển lịch sử của dân tộc.
Gia Minh: Cám ơn LM Phạm Trung Thành.
