Y án tử Đặng Văn Hiến – tự vệ, phản kháng và cách mạng*

Ông Đặng Văn Hiến người vừa bị tuyên y án tử hình. Ảnh: Luật Khoa tạp chí.
Share on facebook
Share on google
Share on twitter
Share on whatsapp
Share on email
Share on print
Share on facebook
Share on google
Share on twitter
Share on whatsapp
Share on email
Share on print

Xét trên góc độ giết người phải đền tội, và duy trì trật tự xã hội, thì hành vi bắn chết 3 người của ông Đặng Văn Hiến là đáng phải nhận mức án cao nhất. Không có gì có thể bào chữa cho hành vi giết nhiều người như vậy.

Tôi còn nhớ một bộ phim nói về việc xét xử vị bác sĩ người Mỹ, khi ông này quyết định giúp cho những bệnh nhân có ý nguyện muốn chết, được chết theo ý muốn. Khi công bố bản án, vị thẩm phán đã nói đại ý, rằng bản án không nói về sự đúng sai của việc giúp, hỗ trợ cho bệnh nhân chết theo ý muốn, mà là hành vi thách thức pháp luật của vị bác sĩ kia. Đúng là không thể chấp nhận một hành vi thách thức pháp luật.

Trở lại vụ ông Đặng văn Hiến, và trước đó là ông Đoàn Văn Vươn, những người đã cầm súng bắn vào những kẻ đến đập phá nhà mình. Không thể nói họ không ý thức được việc bắn người là phạm pháp. Cũng không thể bào chữa rằng đó là hành vi tự vệ, vì họ đã chuẩn bị súng từ trước.

Còn nhớ vụ những người dân Đồng Tâm đã bắt giam mấy chục cảnh sát, đã phải thay nhau canh giữ làng, chống người ngoài đột nhập. Không phải họ không ý thức được việc đó là phạm pháp.

Nhưng, tại sao những người nông dân chất phác lại trở thành những kẻ phạm pháp, những kẻ giết người? Đó là do họ bị dồn ép đến mức phẫn uất. Trong trạng thái bị dồn ép như vậy, họ đã bất chấp tất cả.

Ai đã dồn ép họ? Trong tất cả những vụ mà những người nông dân phẫn uất đến mức phản kháng quá phạm vi pháp luật cho phép, đều có cùng một nguyên nhân, là họ đã bị những kẻ nhân danh chính quyền, nhân danh nhà nước, cướp đất, phá nhà, hủy hoại cuộc sống đang yên lành, kiên quyết đẩy họ vào sự khốn cùng.

Những người dân phản ứng đúng pháp luật được gì? Họ phải chịu cảnh màn trời chiếu đất. Họ phải hi sinh cả một quãng đời, đeo đuổi khiếu nại, kiện tụng hàng chục năm trời. Hãy nhìn hàng đoàn người rách rưới ở Sài gòn, đội nón, mặc áo có viết chữ, đại khái là đả đảo xã, huyện xyz cướp đất, hay đã đảo đích danh một quan chức nào đó. Hãy nhìn những người hàng ngày ra đứng trước những trụ sở tiếp dân ở Hà Nội. Hãy nhìn những giọt nước mắt của người dân Thủ Thiêm. Câu trả lời nằm ở đó.

Nếu chính quyền này, đảng này thật lòng muốn đất nước bình yên, muốn xây dựng một xã hội công bằng, văn minh, thì không thể chỉ thẳng tay với những người nông dân bị dồn ép đến mức phạm pháp, mà không xét đến nguyên nhân tại sao họ lại hành động như vậy. Nếu đảng này, chính quyền này vẫn chỉ đứng về phía những kẻ cướp đất, phá nhà, hủy hoại cuộc sống yên bình của người dân, thì sẽ còn có hàng chục, hàng trăm, thậm chí hàng ngàn ông Đặng Văn Hiến xuất hiện.

Và khi đó, hành vi bắt người, giết người… của những người nông dân không còn là sự phản kháng đơn thuần, mà trở thành hành động cách mạng. Nếu đảng này, chính quyền này để cho những kẻ cướp đất, phá nhà, hủy hoại cuộc sống yên bình của người dân… tiếp tục lũng đoạn, thì việc một cuộc cách mạng xảy ra chỉ là vấn đề thời gian.

* Tựa nguyên thủy của tác giả: Tự vệ, phản kháng và cách mạng.
Nguồn: FB Xuân Sơn Võ

 

Share on facebook
Share on google
Share on twitter
Share on whatsapp
Share on email
Share on print

BÀI MỚI

Sách "Chuyện với Thanh" và tác giả Nguyễn Thành Nam

Xã hội sẽ “tử tế” kiểu gì khi “hoàn lưu” những cuộc đấu tố trở lại?

Gieo nỗi sợ, người ta sẽ gặt được sự giả dối. Gieo đấu tố, người ta sẽ gặt sự phản trắc. Gieo thói quen kết tội người khác để bảo vệ mình, người ta sẽ tạo ra một xã hội trong đó không ai thực sự bảo vệ ai. Đến một ngày nào đó, khi chính quyền cần sự dấn thân, lòng can đảm và tinh thần trách nhiệm của công dân, điều họ nhận lại có thể chỉ là những khuôn mặt im lặng, những lời nói theo mẫu và một xã hội đã rút hết sinh khí vào bên trong.

Cuốn sách "Chuyện với Thanh - Lời kể mới về ánh sáng" bị thu hồi và tiêu hủy. Ảnh: Nhà xuất bản Hội Nhà Vă

Vụ Nguyễn Thành Nam và màn kịch bệnh hoạn của cả một xã hội

Càng theo dõi diễn biến của vụ việc Nguyễn Thành Nam, người ta càng nhận ra đây không phải là một vụ án “thông thường.” Điều khiến nó trở nên đặc biệt không nằm ở điều luật được áp dụng, mà nằm ở chính con người bị áp dụng điều luật ấy.

Bởi lần đầu tiên trong nhiều thập niên, một người từng công khai giảng dạy môn Tư tưởng Hồ Chí Minh, viết sách với mong muốn làm cho người trẻ hiểu và yêu Hồ Chí Minh hơn, lại bị cáo buộc là người “tuyên truyền chống Nhà nước.”

Ông Tô Lâm phát biểu tại Hội nghị Sơ kết 1 năm vận hành cơ chế mới tổ chức vào ngày 1 tháng 7, 2026. Ảnh chụp từ trang mạng Thể Thao & Văn Hóa

Điểm nghẽn của chế độ Tô Lâm

Điểm nghẽn lớn nhất của Việt Nam hôm nay không còn chỉ là thể chế hay năng lực thực thi. Điểm nghẽn sâu xa hơn là mục tiêu phát triển.

Một quốc gia sẽ đi theo đúng mục tiêu mà nó lựa chọn. Nếu mục tiêu cao nhất là duy trì quyền lực, thì mọi chính sách cuối cùng sẽ phục vụ cho việc bảo vệ quyền lực. Nhưng nếu mục tiêu cao nhất là con người và dân tộc Việt Nam, thì toàn bộ hệ thống chính trị, giáo dục, kinh tế và văn hóa sẽ phải được tổ chức lại để khai mở tiềm năng của con người.

Thủ đô Seoul của Hàn Quốc. Quốc gia này là một trong số những ví dụ thành công về việc thoát khỏi “bẫy thu nhập trung bình.” Ảnh: Gije Cho - Pexels

Bẫy thu nhập trung bình

Cái bẫy này người ta gọi là Bẫy thu nhập trung bình, thuật ngữ do hai nhà kinh tế Indermit Gill và Homi Kharas đặt ra năm 2007, khi họ đang nghiên cứu chiến lược phát triển cho các nước Đông Á.

Ý tưởng cốt lõi thì đơn giản thôi: Một quốc gia nghèo có thể tăng trưởng khá nhanh nhờ mấy lợi thế có sẵn, tài nguyên, nhân công rẻ, hay viện trợ nước ngoài. Nhưng đến một ngưỡng nào đó, mọi thứ chững lại. Lương tăng lên rồi, thế là mất luôn lợi thế “rẻ.”