Hội Nghị Budapest – Đánh dấu 20 năm đổi đời tại Đông Âu

Share on facebook
Share on google
Share on twitter
Share on whatsapp
Share on email
Share on print
Share on facebook
Share on google
Share on twitter
Share on whatsapp
Share on email
Share on print

Vào ngày 5/3/2009, một hội nghị qui mô được tổ chức tại thủ đô Budapest của nước Cộng Hòa Hungary với chủ đề “1989 Năm của Đổi Thay”, nhằm kỷ niệm đúng 20 năm ngày các nước tại Trung và Đông Âu lần lượt thoát ách độc tài cộng sản để xây dựng các thể chế dân chủ.

Nhìn lại những gì đã xảy ra, hầu hết các chính trị gia, sử gia, và các nhà ngoại giao có mặt tại Hội Nghị đều công nhận 1989 là biến cố quan trọng nhất tại Âu Châu kể từ sau Đệ Nhị Thế Chiến. Số phận của hàng trăm triệu người Đông Đức, Ba Lan, Tiệp Khắc, Bulgaria, Hungary, và nhiều nước nhỏ khác đã đổi thay từ thân phận công cụ cho những đảng cộng sản cầm quyền sang vai trò làm chủ thật sự của đất nước họ.

Tuy nhiên, những năm tháng liền sau đó chứa đầy những khó khăn. Nhân dân từng nước phải vượt qua vô số các hậu quả trầm trọng các chế độ độc tài để lại trong nền kinh tế và mọi mặt khác của xã hội, bao gồm cả sự lệ thuộc nặng nề vào Liên Sô. Nhưng đến nay, sau 20 năm xây dựng, hầu hết các nước này đều đã có nền dân chủ vững chắc, hệ thống quốc phòng vững mạnh cùng với khối Minh Ước Bắc Đại Tây Dương, nền kinh tế chan hòa với Âu Châu và thế giới. Nhưng thành công hơn cả là những thay đổi xã hội không đẫm máu hay bạo động nhằm đem lại công bình và công lý cho mọi công dân.

JPEG - 34.7 kb

Bộ Trưởng Quốc Phòng Hungary Imre Szekeres cho rằng những thành công lớn lao đó đến từ sự hợp tác và đoàn kết giữa những nước cùng cảnh ngộ tại Đông Âu. Họ đã học hỏi kinh nghiệm lẫn nhau và cùng nhau đối phó với các đe dọa chung. Đặc biệt, Nghị Sĩ Ba Lan Bogdan Lis tường thuật nhiều kinh nghiệm thành bại trong sự nghiệp xây dựng dân chủ tại nước ông.

JPEG - 17 kb
Cựu Bộ Trưởng Ngoại Giao nước Cộng Hòa Dân Chủ Đức (tức Đông Đức), ông Markus Meckel

Cựu Bộ Trưởng Ngoại Giao nước Cộng Hòa Dân Chủ Đức (tức Đông Đức trước đây), ông Markus Meckel kết luận rằng sự thành công trong việc chuyển đổi sang thể chế dân chủ một cách yên bình, như đã thấy, là một chiến thắng to lớn của nhân dân các nước Đông Âu, chứ chẳng phải là “Tây thắng Đông” gì cả. Chính nhân dân các nước này muốn được sống trong thể chế dân chủ và đã xây dựng các thể chế này bằng sức của họ.

JPEG - 23.6 kb

Hội nghị 1989 – Năm của Đổi Thay được sự bảo trợ của Trung Tâm Quốc Tế Cho Tiến Trình Dân Chủ (International Center for Democratic Transition, gọi tắt là ICDT) và các sứ quán Áo, Cộng Hòa Tiệp, Pháp, Đức, Ý, Ba Lan, Slovakia, Anh, và Mỹ. Rất nhiều các nhân sự lãnh đạo của các phong trào Công Đoàn Đoàn Kết Ba Lan, Hiến Chương Tiệp Khắc 77, các cựu ngoại trưởng và đại sứ thời 1989, các đại sứ đương nhiệm, và nhiều sử gia quốc tế nổi tiếng đã có mặt tại Hội Nghị.

Về phía người Việt Nam, một phái đoàn của Đảng Việt Tân, do ông Đỗ Hoàng Điềm dẫn đầu, đã được ICDT mời tham dự. Nhiều nhân vật tại hội nghị, như các ông chủ tịch ICDT Istvan Gyamarti, đại sứ Úc Alex Brooking, đại sứ Thụy Điển Cecilia Björner, Tổng Lãnh Sự Pháp Damien Laban, v.v., bày tỏ mối quan tâm đặc biệt đến tình trạng cai trị độc tài và những lời cầu chúc chân thành về một tương lai dân chủ cho dân tộc Việt Nam.

JPEG - 47.1 kb

JPEG - 60.6 kb

JPEG - 137.4 kb

JPEG - 43.5 kb

Share on facebook
Share on google
Share on twitter
Share on whatsapp
Share on email
Share on print

BÀI MỚI

Biểu tình chống Dự luật Đặc khu tại Sài Gòn hôm 10/6/2018. Ảnh: VNTB

Biểu tình: Một quyền chính trị quan trọng bị cấm kỵ

Xuyên suốt lịch sử lập hiến của Việt Nam, quyền hội họp và biểu tình luôn được ghi nhận trong các bản Hiến pháp năm 1959 tại Điều 25, Hiến pháp 1980 tại Điều 67, và Hiến pháp 1992 tại Điều 69. Tuy nhiên,  thực tế lịch sử lại không như vậy.

Cho đến nay, Điều 25 của Hiến pháp 2013 vẫn khẳng định công dân có quyền tự do ngôn luận, báo chí, hội họp và biểu tình. Thế nhưng, quyền biểu tình và hội họp vẫn bị treo vô thời hạn!

Ảnh minh họa: Internet

Phát triển và thu hút nhân tài từ nhỏ – trong nước nói, nước ngoài làm

Trong khi Việt Nam vẫn đang hô hào “trọng dụng nhân tài” ở mọi cấp độ, các quốc gia khác đã âm thầm thu hút nguồn lực xuất sắc của chúng ta từ lúc các em còn ngồi trên ghế lớp 8, lớp 9.

Không phải ngẫu nhiên mà Singapore triển khai hai chương trình học bổng lớn – ASEAN Scholarship và A*STAR Scholarship – nhắm trực tiếp vào học sinh Việt Nam từ độ tuổi 14–16.

Ông Tô Lâm phát biểu tại Diễn đàn Đối thoại Shangri-La, Singapore hôm thứ Sáu 29/5/2026. Ảnh: Reuters

Tô Lâm: Ngoại giao một đằng, nội trị một nẻo?

Đó là nghịch lý lớn nhất của đời sống chính trị Việt Nam hiện nay. Đối ngoại thì nói ngôn ngữ của đối thoại, nhưng đối nội lại vận hành bằng ngôn ngữ của kiểm soát. Đối ngoại thì kêu gọi tôn trọng khác biệt, nhưng đối nội lại rất ít chỗ cho những tiếng nói khác biệt. Đối ngoại thì nói về hòa bình, nhưng đối nội lại duy trì một không khí khiến nhiều người e ngại khi bày tỏ quan điểm của mình về những vấn đề hệ trọng của đất nước.

Ảnh minh họa: Mạc Đĩnh Chi đi sứ sang Tàu

Mạc Đĩnh Chi – Nhà ngoại giao hay thi sĩ

Khi sứ đoàn Đại Việt chuẩn bị hồi hương, triều đình nhà Nguyên báo tin một công chúa được vua hết mực yêu thương vừa qua đời. Mạc Đĩnh Chi lại được triệu vào để đọc điếu văn cho công chúa. Theo lời truyền đạt, Mạc Đĩnh Chi sẽ được giao cho một bài điếu văn đã được viết sẵn. Tuy nhiên, khi mở trang giấy, trước mắt ông chỉ có duy nhất một chữ: “Nhất”!

Chỉ sau một thoáng lặng im, Trạng nguyên Mạc Đĩnh Chi đã xuất thần đọc một bài điếu…