Tại phiên họp 36 của Ủy Ban Thường Vụ Quốc Hội (UBTVQH), khi đưa ra ý kiến về việc tăng tuổi nghỉ hưu của người lao động trong dự thảo Bộ Luật Lao Động sửa đổi, bà Nguyễn Thị Kim Ngân Chủ Tịch Quốc Hội cho rằng, để xác định tuổi hưu cần quan tâm đến nhiều yếu tố như, sức khỏe, khả năng làm việc, kinh tế, thị trường lao động và an sinh xã hội. Đồng thời bà Ngân cũng thừa nhận rằng phần lớn người lao động trực tiếp không đồng tình với việc tăng tuổi nghỉ hưu.
Người lao động không đồng tình
Đặc thù của ngành lao động Việt Nam chủ yếu là nguồn lao động thủ công, hao tốn sức lực. Các nước trên thế giới tăng tuổi nghỉ hưu do thiếu hụt lao động trong khi đó Việt Nam có lực lượng lao động trẻ dồi dào và cần được tạo điều kiện tham gia lao động…
Ông Nguyễn Đình Khang, Chủ Tịch Tổng Liên Đoàn Lao Động Việt Nam tại phiên họp bày tỏ rằng, ông đồng ý về việc xem xét tăng tuổi nghỉ hưu nhưng song song cần phải xem xét một số yếu tố, đối tượng, lĩnh vực ngành nghề… Theo đó, đối với những lao động trực tiếp như công nhân, dịch vụ và viên chức trong một số ngành nghề đặc thù như giáo viên hay lĩnh vực nghệ thuật… cần phải lắng nghe nguyện vọng của họ.
Một anh công nhân không muốn nêu tên hiện đang làm việc tại một khu công nghiệp tại Đồng Nai cho chúng tôi biết, không chỉ riêng cá nhân anh mà chắc chắn 100% các công nhân sẽ không đồng tình với điều này.
“Không, chắc chắn 100%, nhưng thông thường Chính phủ Việt Nam áp đặt thì người dân đành chịu thôi chứ thực chất họ không hề muốn tí nào. Với năng suất người già, tăng tuổi nghỉ hưu thì người già đã quá mệt mỏi bao nhiêu năm rồi họ không muốn kéo dài ra đâu. Ví dụ họ làm 5 năm thì lương cao hơn những người mới vô, nếu làm 10 năm thì sẽ nhân số tiền mỗi năm tăng lương thì thật sự họ muốn làm cho đúng nghỉ hưu hiện tại theo mức quy định bây giờ chứ họ không muốn tăng nữa. Họ chỉ muốn giữ lại quy định vậy thôi chứ họ không đồng tình đâu nhưng nhà nước này thì áp đặt thì họ buộc phải theo nếu theo không được thì mỗi cá nhân, mỗi gia đình tự tính cho cuộc sống riêng thôi.”
Ông Bùi Đức Chính, Chủ Tịch Hội Đồng Quản Trị Công ty cổ phần May Sông Hồng trả lời với Vnexpress hôm 14 tháng Năm rằng, ông đề nghị nên giữ nguyên tuổi nghỉ hưu theo luật định tức 55 đối với nữ và 60 đối với nam. Ông giải thích rằng, các nữ công nhân ngành dệt may phải làm việc từ 8-10 tiếng một ngày và phải tập trung cao độ, áp lực công việc cao và mệt mỏi nên thường lao động nữ đến 45 tuổi đã muốn nghỉ hưu, nên nếu tăng theo dự luật thì họ sẽ không đủ khả năng làm việc.
Anh công nhân (dấu tên) chia sẻ thêm với chúng tôi rằng, đa phần các công nhân không đợi đến tuổi nghỉ hưu mà sẽ nghỉ sớm hơn để hưởng một số quyền lợi.
“Khi mà họ tình nguyện nghỉ trước thì họ cũng được phía công ty thưởng cho bao nhiêu năm đó, họ cho số tiền ngoài lương cộng thêm phần trăm/năm thì cũng được thêm một chút rồi họ về rút thêm tiền thất nghiệp vì đã có đóng tiền hàng tháng và cộng với tiền bảo hiểm xã hội mà tiền này qua một năm họ mới được rút nguyên một cục.”
Do đó, anh cho rằng công nhân muốn thoát ra đời sống khổ cực nên họ đành chấp nhận một thời gian, khi đủ thời hạn họ sẽ có một số vốn để quay về quê kinh doanh nhỏ để ổn định cuộc sống.
Một cô giáo hiện đang làm việc tại một trường tiểu học ở TP. HCM chia sẻ rằng, đối với nghề giáo viên thì cũng nhiều ý kiến trái chiều nhưng đa số sẽ nghiêng về việc tiếp tục cống hiến.
“Cái này là tăng theo lộ trình, bắt đầu từ năm 2021 thì mỗi năm tăng lên 4 tháng chứ không tăng nhiều cùng một lúc lên 5 năm, nếu tăng theo lộ trình mỗi năm tăng 4 tháng như vậy thì nói chung giáo viên họ cũng vui vẻ tiếp tục công tác, không có ảnh hưởng gì hết, họ sẵn sàng tiếp tục. Theo tâm lý của giáo viên thì có một số người thì thích về sớm, số còn lại muốn được lưu giữ lại được bao nhiêu năm thì hay bấy nhiêu. Thì cũng nhiều ý kiến trái chiều lắm. Thông thường đối với ngành giáo viên khi đến về hưu thì người ta hay muốn tiếp tục đi làm nữa. Ngay tại sở của mình thì người ta vẫn muốn làm vì còn sức khỏe nên muốn tiếp tục cống hiến tiếp.”
Vị giáo viên chia sẻ thêm, trong lĩnh vực nghề giáo khi chưa có lệnh về hưu sớm nếu về hưu sớm trước 5 năm thì mọi tiêu chuẩn cho chế độ hưu coi như mất hết. “Nếu còn khoảng 1-3 năm nữa mà muốn về hưu sớm thì phải có giấy của bác sĩ xác nhận là về hưu vì lý do sức khỏe không đủ tiếp tục công tác nữa thì họ mới cho về hưu, thì lúc đó mới được hưởng theo chế độ lương hưu. Còn về hưu vì lý do gia đình mở kinh doanh hay vì lý do nào đó thì lúc đó là mất hết.”
Duy trì quỹ lương hưu
Dư luận xã hội cho rằng, đề xuất tăng tuổi nghỉ hưu đối với lao động Việt Nam cũng chỉ nhằm mục đích để kéo dài thời hạn Quỹ Bảo Hiểm Xã Hội.
Nhà báo Minh Hải nhận định về điều này.
“Việt Nam đa số khi nghỉ hưu sẽ hưởng theo chế độ bảo hiểm xã hội nhưng lâu nay chuyện bảo hiểm xã hội anh có cân bằng được không, có minh bạch không, bây giờ không rõ mà đề xuất như vậy thì càng để về sau nó sẽ bùng phát lên giống như mụt nhọt ung thư thôi. Bây giờ anh dám tin tưởng là Quỹ Bảo Hiểm Xã Hội nó không tham nhũng và số tiền rất là nhiều thì dẫn đến hậu quả, cứ mỗi lãnh đạo bảo hiểm lên thì lại vạch đường mà Việt Nam hay gọi là ‘sáng kiến kinh nghiệm’ cái này cực kỳ tai hại, anh cứ sáng kiến lên, đề xuất lên rồi anh làm anh gây ra thất thoát để rồi cuối cùng tiền về tham nhũng nhiều. Ai là người chịu trách nhiệm cuối cùng vẫn là người lao động chịu hoàn toàn, người lao động chịu thiệt.”
Đồng ý với nhà báo Hải về vấn đề Quỹ Bảo Hiểm Xã Hội, Luật Sư Đặng Đình Mạnh từ Sài Gòn chia sẻ thêm:
“Theo tôi thì vẫn giữ nguyên như cũ, thật ra nó mang tính chất ổn định và hầu như không có ai phàn nàn về điều đó. Vấn đề chỉ xảy ra khi người ta phát hiện quỹ lương hưu đã cạn kiệt thì bắt đầu phát sinh ra nhiều vấn đề như vậy. Hơn nữa có một lý do khác mà nhiều người hầu như không nghĩ đến, là việc tăng tuổi hưu sẽ giúp cho một số cán bộ có thể duy trì công việc làm của họ như một số cán bộ có quyền có chức chẳng hạn, họ muốn kéo dài thêm thời gian để hưởng một số quyền lợi ưu đãi cao, chỉ có những lý do như vậy thôi. Nhưng đó là những lý do không chính đáng để sửa đổi quy định.”
Tại phiên họp hôm 14 tháng Tám, bà chủ tịch Quốc Hội từng nhấn mạnh rằng, vấn đề tăng tuổi nghỉ hưu phải được thực hiện theo đúng tinh thần nghị quyết của Trung Ương đáp ứng mục tiêu dài hạn chứ không phải trước mắt. Cần tính toán thận trọng, cách làm, phải đánh giá từng loại đối tượng để khi báo cáo ra Quốc Hội, lấy ý kiến nhân dân, các đối tượng chịu tác động của luật hiểu một cách thấu đáo.
“Không phải chúng tôi làm cái này để chúng tôi tính ở lại đâu. Tôi với chị Phóng (phó chủ tịch Quốc Hội – phóng viên) cũng quá tuổi theo bộ luật rồi. Vì vậy, làm bộ luật này không phải vì cho người đương chức kéo dài thời gian làm việc.” (trích từ Thanh Niên hôm 14 tháng Tám, 2019)
Cũng trong ngày 14 tháng Tám, trình bày dự thảo Bộ Luật Lao Động sửa đổi trong đó có bàn về tuổi nghỉ hưu, bà Nguyễn Thúy Anh, chủ nhiệm Ủy Ban về Các Vấn Đề Xã Hội của Quốc Hội cũng thừa nhận rằng trong quá trình lấy ý kiến cho dự thảo này, người lao động, nhất là người lao động trực tiếp sản xuất, đều không đồng thuận về quy định tăng tuổi nghỉ hưu.
Nguồn: RFA
