Diễn Đàn

Công nhân tại một xưởng giày ở Sài Gòn. Ảnh minh họa: Reuters

EU đưa Việt Nam vào “danh sách đen” thuế vì vấn đề minh bạch

Tại sao Việt Nam lại bị đưa vào “danh sách đen” về thuế của Liên Minh Châu Âu, hiện có 10 nước, chủ yếu nằm ở vùng Caribê, Thái Bình Dương và cả Nga? Danh sách được cập nhật hai lần một năm. Lần sửa đổi tiếp theo dự kiến ​​vào tháng 10/2026. Việt Nam cần có những biện pháp gì để có thể được rút ra khỏi danh sách trong lần cập nhất tới?

Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam (VAST) trực thuộc chính phủ chuyển sang đơn vị sự nghiệp trực thuộc Trung ương đảng. Ảnh: Công nghệ Số & Truyền thông

Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam: Phép thử bước ngoặt cho khoa học Việt Nam

Đây không còn là vấn đề điều chỉnh cơ cấu, mà là một bước ngoặt xác định lại vị thế của VAST (Viện Hàn lâm KH&CN): Tiếp tục là một trụ cột không thể thay thế của hệ thống khoa học quốc gia, hay dần bị phân rã và hòa vào các cấu trúc khác. Nói cách khác, phía trước không chỉ là thách thức cải tổ, mà là phép thử trực tiếp đối với lý do tồn tại của Viện Hàn lâm KH&CN.

Các đại biểu quốc hội dự kỳ họp thứ 9 Quốc hội khóa XV ngày 12/5/2025. Ảnh: Dân Trí

Giữa những tràng vỗ tay và trách nhiệm nghị trường: Nghĩ về Quốc hội khóa XVI

Một quyết định được thông qua với tỷ lệ gần như tuyệt đối có thể là dấu hiệu của sự thống nhất cao, nhưng cũng có thể phản ánh một thực tế khác: Thiếu vắng tranh luận thực chất. Khi mọi cánh tay đều giơ lên, mọi nút đều được bấm giống nhau, điều người dân cần biết không chỉ là kết quả, mà là quá trình: Đã có bao nhiêu ý kiến khác nhau được đưa ra, bao nhiêu lập luận được cân nhắc, và liệu mỗi đại biểu có thực sự suy nghĩ độc lập trước khi đưa ra lựa chọn của mình hay chưa.

Cảnh chia thịt lợn ngày Tết 100 năm trước. Ảnh: FB Lao Ta

Vỗ tay luôn luôn

Trong thời gian chi bộ đấu tranh, kiểm điểm, phê và tự phê, rồi thống nhất chủ trương, ra nghị quyết… thì tôi ngồi rung đùi đọc sách, uống trà, hoặc tán chuyện nhăng cuội qua điện thoại.

Cho đến khi có người gõ cửa, thường là cháu làm tạp vụ, gọng thẽ thọt: “Cháu mời chú sang họp cơ quan ạ!”

Mọi người họp chi bộ xong, ai cứ ở yên chỗ đó, chờ quần chúng duy nhất là tôi bước vào thế là thành họp cơ quan!

Nhà văn Trần Trung Đạo phát biểu cảm tường sau khi xem phim "The General: Vietnam in the Age of To Lam" của nữ đạo diễn Laura Brickman do đảng bộ Việt Tân vùng New England trình chiếu tại Boston hôm 21/3/2026. Ảnh chụp từ FB Trần Trung Đạo

Phim “The General: Vietnam in the Age of To Lam”

Nhà văn Trần Trung Đạo nhấn mạnh bộ phim này cho thấy dù khó khăn đến đâu vẫn phải nuôi dưỡng và phát triển phong trào dân chủ tại Việt Nam. Thực tế chính trị đang diễn ra tại Venezuela, Cuba và Iran đang chứng minh chính người dân của một nước mới là những người quyết định tương lai của họ.

Phiên bế mạc hội nghị lần thứ 2 Ban Chấp hành Trung ương ĐCSVN khóa 14, chiều 25/3. Ảnh: VnExpress

Trả lại cho dân tài sản của dân

Không có cơ sở lý luận, cũng không có cơ sở pháp lý nào biến đài Phát thanh, đài Truyền hình, Thông tấn xã, công cụ và tài sản của dân, của nước thành công cụ và tài sản riêng của một đảng chính trị, dù là đảng chính trị cầm quyền.

Bàn về tính chính danh của đảng Cộng Sản Việt Nam

Tại Việt Nam, sự khẳng định kiên định đối với chủ nghĩa Mác – Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh không chỉ là một tuyên bố học thuyết, mà là một lựa chọn cấu trúc liên quan đến tính chính danh, ký ức lịch sử và sự ổn định quyền lực. Nhưng chính ở điểm này, vấn đề trở nên sâu sắc: Liệu sự kiên định ấy là tất yếu lịch sử, hay là phản xạ của một cấu trúc chính trị chưa tìm được phương thức tự tái định nghĩa trong bối cảnh biến đổi?

Mohammad Bagher Ghalibaf, chủ tịch Quốc Hội Iran và từng là tư lệnh lực lượng Vệ Binh Cách Mạng Hồi Giáo (IRGC) khét tiếng. Ảnh: Courtney Bonneau/ Middle East Images/ AFP via Getty Images

Iran: Tia sáng cuối đường hầm

Cuộc chiến ở Iran đã bước sang ngày thứ 26 và cả thế giới đều cảm nhận được hậu quả thê thảm của nó, không chỉ trên thị trường xăng dầu và khí đốt mà hầu như ở mọi lĩnh vực kinh tế. Sau khi ra tối hậu thư 48 giờ đòi Iran phải mở eo biển Hormuz, rồi gia hạn thêm năm ngày nữa, Tổng Thống Mỹ Donald Trump dường như đang muốn giải quyết vấn đề thông qua thương lượng ngoại giao.

Dự án đường sắt cao tốc Bắc - Nam. Ảnh minh họa: Vnexpress

Đường sắt cao tốc Bắc – Nam: Kỷ luật kỹ thuật quyết định tầm nhìn thế kỷ

Dự án đường sắt cao tốc Bắc – Nam đòi hỏi một sự chuẩn bị kỹ lưỡng đến mức cực đoan và một kỷ luật sắt trong từng bước đi, từ nghiên cứu khả thi đến quản trị thực hiện. Nếu thiếu đi sự kỷ luật này, cái giá phải trả không chỉ là chi phí đội vốn mà còn là gánh nặng kéo dài cho nhiều thế hệ sau.

Việt Nam có hơn 880 cơ quan báo chí, hơn 70 đài phát thanh – truyền hình nhưng Việt Nam vẫn là một quốc gia không có tự do ngôn luận, tự do báo chí. Ảnh: Báo Kinh tế & Đô thị

Cái bẫy “vô minh thể chế”

Khi các ý kiến phản biện khó xuất hiện trong không gian chính thức, thông tin đi lên thường phải đi qua nhiều tầng “định hướng.” Qua mỗi tầng như vậy, khả năng thông tin bị làm mềm, bị lọc hoặc bị diễn giải lại càng tăng. Kết quả là người ra quyết định có thể nhận được một bức tranh ít đa dạng hơn thực tế.

…về dài hạn, nó có thể tạo ra một cái bẫy: Hệ thống mất dần khả năng tự nhận ra sai lầm của chính mình.

Một địa điểm bầu cử ở Sài Gòn, sáng 15/3/2026, Ảnh: Báo Tuổi Trẻ

Bầu cử chỉ là hợp thức hóa vai trò giới chủ của dân

Cứ vào Internet, xem những hướng dẫn, nhắc nhở của hệ thống công quyền và hệ thống truyền thông chính thức về cuộc bầu cử vừa diễn ra, tự nhiên sẽ tìm được đầy đủ bằng chứng. Cụ thể: Việt Nam xác định bầu cử là nghĩa vụ. Cử tri bị buộc phải chọn ứng cử viên (ƯCV) trong “danh sách chính thức,” không được bỏ phiếu trắng, không được loại tất cả ƯCV đã được chọn trước, không được tự giới thiệu người họ muốn.