Sự kiện ông Trump cắt ngắn cuộc họp, bãi bỏ buổi ăn trưa và nhất là hủy việc ký thông cáo chung giữa hai phái đoàn hôm 28 tháng 2 vừa qua, đã là dấu hiệu cho thấy sự thất vọng của ông Trump về kết quả hội nghị lần 2 tại Hà Nội.
Tuy kết quả Hội nghị lần trước ở Singapore khá mơ hồ với cam kết: “Hoa Kỳ sẽ có những biện pháp tương xứng nếu Triều Tiên hoàn toàn phi hạt nhân hóa”, nhưng ít ra hai phía còn ký chung một bản thông cáo để làm nền tảng cho những cuộc thảo luận kế tiếp. Sự thất bại của hội nghị lần này tại Hà Nội chính là không có một định hướng chung cho những thảo luận tương lai, dù Ngoại trưởng Mike Pompeo cố vớt vát sự hy vọng rằng “các cuộc đàm phán giữa hai nước sẽ sớm được nối lại”.
Tại cuộc họp báo sau Hội nghị, ông Trump đã cho biết sự thất bại nói trên chính là vấn đề trừng phạt. Ông Trump nói: “Họ muốn dỡ bỏ các lệnh trừng phạt toàn diện. Chúng tôi chưa thể đáp ứng điều đó. Họ sẵn sàng tháo gỡ phần lớn những khu vực (khu Trung tâm nghiên cứu khoa học hạt nhân Yongbyon) mà chúng tôi muốn, nhưng chúng tôi không thể dỡ bỏ hoàn toàn các biện pháp trừng phạt vì điều đó.”
Như vậy mấu chốt ở đây là bên nào “ra tay” trước. Ông Trump chấp nhận tháo gỡ lệnh trừng phạt trước hay là ông Un phải tháo gỡ và đình chỉ mọi thử nghiệm khu hạt nhân Yongbyon.
Tuỳ theo góc nhìn của từng bên, từng người về kết quả thượng đỉnh, nhưng đa số các bình luận gia quốc tế đã cho rằng não trạng của hai bên vẫn tiếp tục trò chơi “ai thắng ai”, nối dài từ những cuộc đàm phám 6 bên của hơn 10 năm trước.
Nếu không có sự đột phá bằng những hành động cụ thể từ một phía, các cuộc hội nghị kế tiếp nếu có cũng chỉ làm tốn thời giờ của nhân loại mà thôi.
Lý Thái Hùng
