Hiệp Định Thương Mại Tự Do EU-Việt Nam: Mới nửa chặng đường

Mười tháng trước đây, trong bài viết bên dưới [*], tôi có bàn về những trở lực đối với EVFTA [Hiệp Định Thương Mại Tự Do EU-Việt Nam, BBT VT], từ quyền lao động (chưa phê chuẩn các Công Ước ILO cốt lõi), đến môi trường (chưa có những thay đổi về mặt thể chế bảo vệ môi trường, đơn cử là báo cáo đánh giá tác động môi trường ĐTM của các dự án chưa được công khai) và xã hội dân sự (phải được tham gia vào quá trình giám sát việc thực thi các cam kết).

Từ đó đến nay, chính quyền đã có một số cải thiện. Tháng Tư, 2019, trong một diễn biến chưa từng có tiền lệ, ‘công đoàn độc lập’ được đưa vào Dự thảo Bộ Luật Lao Động (sửa đổi), dự kiến thông qua vào cuối năm nay hoặc đầu năm sau [1]. Một tháng sau, Chính phủ ban hành Nghị định 40 thi hành Luật Bảo Vệ Môi Trường, lần đầu tiên đặt ra yêu cầu phải công khai mọi bản ĐTM trên trang thông tin điện tử của cơ quan thẩm định [2]. Cách đây vài tuần thì đến lượt Quốc Hội chính thức phê chuẩn Công Ước ILO 98 về Quyền Tổ chức và Thương lượng Tập thể của người lao động [3].

Trước những động thái đó, EU đã có phản hồi tích cực khi Hội Đồng EU [Council of the European Union, còn gọi là Hội Đồng các Bộ Trưởng, BBT VT] bật đèn xanh cho Ủy Ban EU [European Commission, BBT VT] ký EVFTA với Việt Nam vào ngày 30 tháng Sáu tới đây ở Hà Nội.

Tuy nhiên phải chăng mọi việc như thế coi như là xong và chỉ là vấn đề thời gian trước khi EVFTA có hiệu lực?

Hoàn toàn không phải vậy.

Lập pháp của EU theo cơ chế cùng ra quyết định (co-decision procedure) giữa Hội Đồng EU và Quốc Hội EU [European Parliament, BBT VT], chịu ảnh hưởng từ mô hình Quốc Hội hai viện của nhiều nước. EVFTA hiện mới qua được một cửa – Hội Đồng EU, đại diện cho 28 chính phủ thành viên. Cửa còn lại là Quốc Hội EU, cơ quan dân cử gồm 751 thành viên đại diện cho cử tri toàn Châu Âu.

Mà Quốc Hội EU thì chỉ vừa mới được bầu hồi tháng 5 vừa rồi, hiện vẫn trong giai đoạn định hình khối chính trị và thảo luận nghị trình. Vì lẽ các Dân biểu EU thường bỏ phiếu theo khối chính trị của mình nên để được thông qua, EVFTA cần được sự ủng hộ của các khối chính trị lớn bao gồm EPP, S&D, Renew Europe và Greens. [4]

Không phải ngẫu nhiên mà Đại sứ EU Bruno Angelet, trong bài trả lời phỏng vấn gần đây [5], đã cảnh báo sẽ có thêm yêu cầu, đòi hỏi và ‘những câu chuyện được coi là nhạy cảm’ từ phía Quốc Hội EU khi thảo luận, xem xét thông qua EVFTA bởi lẽ kỳ bầu cử vừa rồi chứng kiến sự lên ngôi của khối xanh, khối tự do, khối xã hội vốn không tha thiết mấy với tự do thương mại.

Bởi vậy câu hỏi khi nào EVFTA hoàn tất để có hiệu lực vẫn còn để ngỏ ở đó và chính quyền còn phải nỗ lực thêm nữa để hoàn tất nửa chặng đường còn lại.

PS: Nói chuyện EVFTA, nghĩ cũng cần liên hệ đôi chút đến EUSFTA – FTA giữa EU và Singapore. Cũng bị trì hoãn vì những trục trặc pháp lý từ phía EU trong năm 2017 (dẫn đến việc tách Hiệp Định Bảo Hộ Đầu Tư IPA ra khỏi FTA) song EUSFTA lại được thông qua nhanh hơn EVFTA, khi mà tháng Mười, 2018 đã được Hội Đồng EU bật đèn xanh và 5 tháng sau đó có được cái gật đầu của Quốc Hội EU, giúp Singapore trở thành quốc gia ASEAN đầu tiên có FTA với EU [6].

Có lẽ chính vì lo ngại những biến động nghị trường của EU sau mùa bầu cử tháng Năm, 2019 nên Chính phủ Lý Hiển Long đã nỗ lực hoàn tất EUSFTA ngay trong nhiệm kỳ Quốc Hội EU khóa trước và giờ thì chỉ cần đợi một số thủ tục mang tính hình thức để hiệp định bắt đầu có hiệu lực.

Trong khi đó, Việt Nam thì vẫn phải chờ.

Nguyễn Anh Tuấn

[*] AI ĐANG CẢN TRỞ EVFTA?

AI ĐANG CẢN TRỞ EVFTA?Thỉnh thoảng ta lại nghe đâu đó trên báo chí, tivi nhắc tới cụm từ EVFTA, nhưng chẳng để tâm đến…

Publiée par Nguyen Anh Tuan sur Samedi 4 août 2018

[1] http://laodongxahoi.net/bo-lao-dong-tbxh-trinh-chinh-phu-du-thao-du-an-bo-luat-lao-dong-sua-doi-1312414.html

[2] https://thuvienphapluat.vn/van-ban/Tai-nguyen-Moi-truong/Nghi-dinh-40-2019-ND-CP-huong-dan-Luat-bao-ve-moi-truong-413905.aspx

[3] http://vneconomy.vn/viet-nam-phe-chuan-cong-uoc-cua-ilo-ve-thuong-luong-tap-the-20190614155526573.htm

[4] https://www.ecfr.eu/publications/summary/how_to_govern_a_fragmented_eu_what_europeans_said_at_the_ballot_box

[5] https://news.zing.vn/dai-su-eu-evfta-co-the-duoc-ky-vao-cuoi-thang-6-hoac-dau-thang-7-post957125.html

[6] https://www.straitstimes.com/singapore/european-parliament-votes-yes-on-free-trade-partnership-agreements-with-singapore

Nguồn: RFA

 

BÀI MỚI

Biểu tình chống Trung Cộng xâm lấn Bãi Tư Chính trước Tòa Đại Sứ Trung Quốc tại Hòa Lan do Cộng Đồng Người Việt Tỵ Nạn Cộng Sản tại Hoà Lan, Gia Ðình Quân Cán Chính VNCH và Cơ Sở đảng Việt Tân phối hợp tổ chức hôm 20/10/2019. Ảnh: Thế Truyền

Hoà Lan: Biểu biểu chống Trung Cộng xâm lược Việt Nam

Đồng bào từ khắp vương quốc Hoà Lan đã không quản ngại đường xa và thời tiết xấu đến tham dự cuộc biểu tình được tổ chức trước toà đại sứ Trung Cộng ở thành phố Den Haag vào trưa ngày 20 tháng Mười, 2019 nhằm phản đối việc Trung Cộng xâm phạm chủ quyền lãnh hải của Việt Nam. Cuộc biểu tình do Cộng Ðồng Người Việt Tỵ Nạn Cộng Sản tại Hoà Lan, Gia Ðình Quân Cán Chính Việt Nam Cộng Hoà và Cơ Sở đảng Việt Tân tại Hoà Lan phối hợp tổ chức.

500 xe container chở nông sản xuất khẩu sang Trung Quốc bị ùn ứ tại cửa khẩu Tân Thanh, Lạng Sơn, tháng Mười 2019. Ảnh: FB Việt Tân

Trung Quốc dùng lá bài nông sản để ép Việt Nam trong tranh chấp chủ quyền

Quay trở lại vấn đề nông sản Việt Nam bị Trung Quốc siết nhập khẩu. Đây là minh chứng cho thực tế rằng việc làm ăn với Trung Quốc luôn chứa đựng những rủi ro khủng khiếp. Đã đến lúc Việt Nam phải nâng cao chất lượng nông sản và áp dụng khoa học để hướng đến những thị trường mới, như: Úc, Mỹ, Nhật, Canada, Châu Âu,… Tránh việc để “tất cả trứng vào một rổ”. Làm được như vậy vừa tránh rủi ro, lại vừa có thể nâng cao giá trị nông sản Việt.

Đại gia của công ty Nước Sạch Sông Đà bỏ túi hàng trăm tỷ đồng mỗi năm

Công ty cổ phần Đầu Tư Nước Sạch Sông Đà tuy đã từng bị hàng loạt vụ tai tiếng, nhưng vẫn là đơn vị duy nhất cung cấp nước sạch từ nguồn nước mặt sông Đà cho thủ đô Hà Nội, với lợi nhuận hàng năm lên đến hàng trăm tỷ đồng và được gọi là “gà đẻ trứng vàng” cho một đại gia khá bí ẩn sau một cuộc thâu tóm cổ phần gay gắt. Theo số liệu của tờ VnEcnomy, năm 2018, Công ty Nước Sạch Sông Đà đã bán ra 91 triệu m³ nước và đạt doanh thu 468 tỷ đồng, lợi nhuận sau thuế lên tới 218 tỷ đồng. Đây là mức siêu lợi nhuận của một công ty nước sạch, khi cứ mỗi 2 đồng thu về công ty lời 1 đồng.

Ông Nguyễn Phú Trọng trong buổi tiếp xúc cử tri Hà Nội hôm 15/10/2019. Ảnh chụp màn hình Zing News

Mách nước cho ông Nguyễn Phú Trọng về một cách chống tham nhũng căn cơ

Việt Nam mình mỗi năm có bao nhiêu tiền chuyển ra ngoài, điều tra dễ ợt. Tiền đi đâu, giờ thì tới thành lũy “tuyệt đối bí mật” là ngân hàng Thụy Sỹ kìa, mà nay các chính phủ đàm phán, lấy thông tin chính xác, minh bạch được hết… Chống tham nhũng, quan trọng nhất là thu hồi tài sản của dân bị chúng ăn cướp, chứ cứ la làng lên án, kể cả án nặng mà không lấy lại được tiền của dân thì… đâu phải chống tham nhũng (dân họ nghi là chống lẫn nhau thôi).