Đó là một ảo tưởng nguy hiểm. Bởi lịch sử không được quyết định bằng khẩu hiệu, mà bằng nguồn gốc quyền lực. Và quyền lực của Tô Lâm không đến từ kinh tế, cải cách, hay xã hội, mà đến từ bộ máy công an và an ninh nội bộ.
Đại hội lần này cho thấy sự khuynh loát toàn diện của Đại tướng Công an Tô Lâm. Tiến trình chiếm đoạt quyền lực, loại trừ đối thủ, và trấn thủ các vị trí quan trọng bằng thuộc hạ trung thành đã được ông tiến hành ngay từ những tháng cuối của thời đại Nguyễn Phú Trọng và kéo dài đến tận trước thềm đại hội 14. Nên khó có thể phủ nhận: Đại hội 14 chỉ đơn thuần là Đại hội Tô Lâm.
Chưa bao giờ tôi nghĩ mình lại xúc động với thể loại phim tài liệu, cho đến khi xem bộ phim tài liệu “The General” của nữ đạo diễn Laura Brickman (Mỹ), đã làm cho tôi thay đổi suy nghĩ của mình. Tôi thật sự đã rất xúc động, thậm chí, cho đến khi được mời phát biểu về bộ phim ngay sau đó, tôi vẫn còn nghẹn giọng.
Phim bắt đầu bằng một cảnh tượng sống động xảy ra vào ban ngày, trên đường phố Việt Nam. Một người dùng điện thoại tường thuật lại một sự kiện đang xảy ra thì bị hành hung từ phía sau. Hình ảnh vụt tắt ngay lúc đó, người xem có thể hiểu được rằng người này gặp nguy hiểm. Cũng từ đó, bộ phim dẫn người xem đến một nhân vật có tên Tô Lâm, đi từ cuộc đời của ông khi còn là thanh thiếu niên đến khi trở thành nhân vật quyền lực nhất của nền công an trị.
Ba tổ chức cộng đồng người Việt ở vùng thủ đô Washington DC sẽ chiếu phim tài liệu “The General: Vietnam in The Age of To Lam” vào lúc 2 giờ chiều Thứ Bảy, 10 Tháng Giêng, tại Mason District Community Center, 6507 Columbia Pike, Annandale, VA 22003.
Trailer giới thiệu phim mở đầu bằng tố cáo ông Tô Lâm, khi còn là bộ trưởng Bộ Công An Việt Nam, là người chủ mưu vụ bắt cóc ông Trịnh Xuân Thanh ở Đức năm 2017.
Điều quan trọng không phải là ông Tô Lâm giống ông Tập Cận Bình hay ông Vladimir Putin, vì cả ba đều là độc tài chuyên chế có gốc cộng sản. Cái khác là ở chỗ ông Tô Lâm sẽ đưa Việt Nam theo đường nào, tương lai của Việt Nam sẽ là phiên bản thu nhỏ của Nga hay của Tàu?
Kể từ khi Tô Lâm, cựu Bộ trưởng Công an, lên giữ chức tổng bí thư đảng Cộng Sản Việt Nam vào ngày 3/8/2024, chế độ “công an trị” đã được củng cố mạnh mẽ, với Bộ Công an kiểm soát toàn diện. Các tổ chức quốc tế nhận xét rằng tình hình nhân quyền tại Việt Nam tiếp tục “suy giảm nghiêm trọng.”
Trong báo cáo World Report 2025 của tổ chức Theo dõi Nhân quyền – Human Rights Watch khẳng định: Sự lên nắm quyền của ông Tô Lâm không mang lại bất kỳ cải thiện nào, mà còn làm sâu sắc thêm mô hình đàn áp có hệ thống, với việc tống giam hàng loạt nhà phê bình và phá nát những mầm mống xã hội dân sự non trẻ.
Một nhà tư tưởng khoa học từng nhắc nhở: “Muốn sửa sai mà vẫn khư khư giữ nguyên cái tư duy đã sinh ra mọi sai lầm ấy, thì đừng mơ có kết quả! Cùng một cái đầu gây ra rắc rối thì làm sao lại chính cái đầu ấy giải quyết được rắc rối?” Mạch tư duy minh triết này được cho là lấy từ một ý tưởng của Albert Einstein nhưng hình như nhiều người vẫn chưa ra được bài học.
Việc điều động Thượng tướng Nguyễn Duy Ngọc vể Hà Nội và đẩy ông Trần Sỹ Thanh lên Trung ương chốt ở Ban Kiểm tra được dư luận đặt cạnh nhau như hai mảnh ghép có chủ đích: Nếu Hà Nội là “phòng tuyến” của Bộ Chính trị, thì người đứng đầu phải là người có “mã quyền lực” phù hợp. Và khi tân Bí thư Ngọc về đấy, chủ tịch Hà Nội dời lên trung ương, làm thành “bộ đôi Sỹ Thanh – Tam Quang” để chuẩn bị “củi – đuốc” cho Tô Lâm khi cần.
Giữa bề mặt yên ả quen thuộc, nội bộ ĐCSVN đang bước vào giai đoạn điều chỉnh tinh vi nhất trước Hội nghị Trung ương 15, nơi một “cơn bão trong cốc nước” có thể tái định hình cán cân quyền lực cho cả nhiệm kỳ tới.
Trong những ngày qua, quyết định của Bộ Công an Việt Nam trong việc truy tố Nhà báo Lê Trung Khoa và Luật sư Nguyễn Văn Đài qua cái gọi là “tuyên truyền chống Nhà nước,” dù cả hai đang sinh sống hợp pháp tại Đức, đã gây chấn động trong cộng đồng người Việt ở trong và ngoài nước.
