Nguyễn Mậu Chính - Tạp chí Thế Kỷ Mới

Biểu tình lan rộng khắp các thành phố Iran. Góc trái là Ali Khamenei, Lãnh tụ Tối cao Iran

Iran rung chuyển vì biểu tình: Thông điệp cứng rắn của Lãnh tụ Tối cao Ali Khamenei

Trong bài phát biểu truyền hình toàn quốc ngày hôm nay, Ali Khamenei, Lãnh tụ Tối cao Iran, đã chính thức lên tiếng về làn sóng biểu tình đang lan rộng tại nhiều thành phố trên cả nước. Nội dung và giọng điệu của bài phát biểu cho thấy chính quyền Tehran lựa chọn con đường đối đầu hơn là hòa giải.

Facebooker Hồng Thái Hoàng bị bắt với cáo buộc "chống nhà nước" vì những bài viết phản biện ôn hòa. Ảnh: FB Amy Truc Tran

Hoàng Thị Hồng Thái bị bắt – Khi nỗi sợ hãi trở thành chính sách

Tôi mới theo dõi cô Hồng Thái Hoàng chưa lâu, nhưng chừng ấy thời gian cũng đủ để nhận ra một điều: Các bài viết của cô có nền tảng hiểu biết rõ ràng, lập luận mạch lạc, giọng điệu ôn hòa và nhất quán theo tinh thần khai dân trí. Không hô hào, không kích động, không cảm tính. Chỉ có luật pháp, lý lẽ và trách nhiệm công dân.

Một người biểu tình giơ dấu hiệu chiến thắng khi giao thông chậm lại trong các cuộc biểu tình ở Hamedan, Iran, vào ngày 1/1/2026. Ảnh: Mobina/ Middle East Images/ AFP via Getty Images

Có gì mới trong làn sóng biểu tình lần này ở Iran?

Các cuộc biểu tình năm 2025 bắt nguồn từ một cú sốc kinh tế. Sự sụp đổ của đồng rial, lạm phát gia tăng, và tình trạng thất nghiệp lan rộng đã làm bùng lên sự phẫn nộ trong giới chủ cửa hàng, thương nhân, tầng lớp trung lưu thành thị, và sinh viên.

Tại khu chợ Grand Bazaar và các chợ Lalehzar và Alaeddin ở Tehran, các tiểu thương quyết định đóng cửa hàng và xuống đường biểu tình. Thông điệp của họ rất rõ ràng: Sụp đổ kinh tế và sai lầm trong cai trị chính trị là không thể tách rời.

Lớp băng ở Greenland đã tan chảy nhanh hơn gấp sáu lần so với bình thường kể từ thập niên 1980s, và quá trình tan chảy này có thể tiếp tục diễn ra trong nhiều thập niên ngay cả khi con người giảm đáng kể lượng khí thải carbon. Ảnh: Popular Science

Greenland – Câu chuyện quyền lực trên đảo băng

Với chỉ hơn 57.000 cư dân, Greenland là lãnh thổ tự trị của Đan Mạch, có chính phủ và nghị viện riêng. Nhưng điều làm thế giới đổ dồn ánh nhìn không phải là dân số hay văn hóa Inuit đặc sắc của họ, mà là ba chữ mang trọng lượng chiến lược: Khoáng sản, vị trí, và khí hậu. 

Các kịch bản từ tốt nhất đến xấu nhất đối với đảng Cộng Sản Trung Quốc nếu xua quân xâm lược Đài Loan

Các kịch bản về xâm lược Đài Loan từ tốt nhất đến xấu nhất đối với đảng Cộng Sản Trung Quốc

Dựa trên các phân tích từ các nguồn quốc tế và Trung Quốc năm 2025, bao gồm báo cáo của RAND, CSIS, Stimson Center, và các bài viết từ Global Times (dù góc nhìn chính thức thường lạc quan), bài này liệt kê các kịch bản chính liên quan đến việc xâm lược Đài Loan từ tốt nhất đến xấu nhất cho đảng CSTQ.

Phản ứng của Ha Nội trước vụ Hoa Kỳ bắt giữ Nicolás Maduro

Phản ứng của nhà cầm quyền CSVN trước vụ Maduro bị Hoa Kỳ bắt giữ

Phản ứng của Việt Nam trước việc Hoa Kỳ bắt giữ Nicolás Maduro chủ yếu được thể hiện qua Bộ Ngoại giao, với lập trường trung lập, quan ngại về tình hình và kêu gọi tôn trọng luật pháp quốc tế. Không có phản ứng trực tiếp nào từ các lãnh đạo cao cấp nhất như Tổng Bí thư Tô Lâm, Chủ tịch nước Lương Cường, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn, hay Thủ tướng Phạm Minh Chính được ghi nhận công khai trên các nguồn này.

Bà Nguyễn Thị Thu Hà, Giám đốc Công ty TNHH Ngọc Việt bị bắt và khởi tố về tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản qua show nhạc “Về đây bốn cánh chim trời.” Ảnh: CAHN

Hình sự hóa thực thi chính sách, tư nhân còn “dám” kinh doanh?

Nghị quyết 68/2025 đặt mục tiêu phát triển khu vực kinh tế tư nhân trở thành một động lực quan trọng của nền kinh tế. Tuy nhiên, một số vụ việc hình sự hoá hoạt động kinh doanh gần đây – trong đó có trường hợp Công ty Ngọc Việt liên quan đến tổ chức sự kiện biểu diễn – cho thấy một nghịch lý đáng lưu ý trong thực thi: Quyền được mở rộng nhưng rủi ro thể chế chưa được “giải phóng” tương ứng.

Ảnh minh họa: AI

“Tiền sạch” cũng có thể bị tịch thu

Một trong những nội dung được đề cập tại Nghị định 340/2025 của Chính phủ sẽ có hiệu lực từ ngày 9/2/2026 tới đây có quy định cụ thể các mức phạt vi phạm hành chính, trong đó có hoạt động ngoại hối.

Cụ thể, đối với mua, bán ngoại tệ giữa cá nhân với nhau, hay tổ chức không được phép thu đổi ngoại tệ sẽ bị phạt từ 10 – 20 triệu đồng với giá trị từ 1.000 – 10.000 USD hoặc dưới 1.000 USD nhưng tái phạm, vi phạm nhiều lần.

Các tiểu thương Iran đóng cửa hàng và tuần hành phản đối giá cả leo thang, đồng tiền mất giá. Ảnh: Hãng thông tấn Fars via AFP

Cuộc cách mạng không khẩu hiệu tại Iran đang bắt đầu

Những cuộc đình công đang xảy ra tại hơn 30 thành phố ở Iran từ cuối năm 2025 – không có gì ngoạn mục. Không có quảng trường chật kín người, không có lãnh tụ đứng trên xe tải, không có khoảnh khắc lịch sử để truyền thông quốc tế tập trung thu hình và chuyển tải trên các kênh toàn cầu. Chỉ có những cửa hàng không mở, những khu chợ im lìm, những trường học “tạm đóng vì tiết kiệm năng lượng.” Iran đang tiến rất gần đến một thứ đáng sợ hơn mọi cuộc tuần hành. Đó là sự tê liệt có chủ đích.

Poster quảng bá phim “The General: Vietnam in The Age of To Lam.” Ảnh: Facebook The General: Vietnam in The Age of To Lam

Cộng đồng Việt ở Washington DC chiếu phim tài liệu ‘tố cáo Tô Lâm’ trước đại hội 14

Ba tổ chức cộng đồng người Việt ở vùng thủ đô Washington DC sẽ chiếu phim tài liệu “The General: Vietnam in The Age of To Lam” vào lúc 2 giờ chiều Thứ Bảy, 10 Tháng Giêng, tại Mason District Community Center, 6507 Columbia Pike, Annandale, VA 22003.

Trailer giới thiệu phim mở đầu bằng tố cáo ông Tô Lâm, khi còn là bộ trưởng Bộ Công An Việt Nam, là người chủ mưu vụ bắt cóc ông Trịnh Xuân Thanh ở Đức năm 2017.

Một tàu ngầm của Lực lượng Phòng vệ Hàng hải Nhật Bản tham gia cuộc duyệt binh hải quân quốc tế kỷ niệm 70 năm thành lập Lực lượng Phòng vệ Hàng hải Nhật Bản tại vịnh Sagami ngoài khơi Yokosuka, Nhật Bản, vào ngày 6 tháng 11 năm 2022. Ảnh: Issei Kato/ Pool/ Getty Images

Nhật Bản cần thay đổi chiến lược phòng thủ hạt nhân

Câu hỏi về sự nguyên vẹn của phương án phòng thủ Nhật Bản không còn mang tính lý thuyết. Những chuyển dịch chính sách âm thầm cho thấy Tokyo nhận ra các giới hạn thông thường có thể sớm xung đột với nhu cầu chiến lược mới. Khu vực đang đứng trước bước ngoặt, nơi các quyết định về hệ thống động lực, quan hệ đối tác và đầu tư công nghiệp sẽ định hình an ninh hàng hải và khả năng phục hồi kinh tế trong nhiều thập kỷ tới.